مشـــروطیــت

سرجوخه ملک محمدی سید محمد راثی هاشمی عبدالله شهریاری مکان؛پل جلفا زمان؛ شهریور ۱۳۲۰ شیفت نگهبانی‌شان بود. به آن‌ها گفته بودند جلوی هر نیروی مهاجمی که از آن سوی مرز می‌آید را بگیرند. 🔹آن‌ها خبر نداشتند کسانی که آن سوی پل ایستاده‌اند نیروهای تا بن دندان مسلحی هستند که به هر نوع سلاح جنگی مجهز هستند، در حالی که آن سه فقط خودشان بود و اسلحه‌هایشان. آن‌ها روی پلی ایستاده بودند که اولین خط رسمی قطار ایران بود. پلی که خوب می‌شناختند. طول این پل در حدود ۱۱۰ متر و عرض آن در حدود ۵٫۵ متر است. آن‌ها دو روز مقابل سپاه شوروی مقاومت کردند و در نهایت روی پل جلفا در خون خود غلطیدند. 🔹مقاومت شجاعانه این سه سرباز تحسین نیروهای مهاجم و خصوصاً فرمانده لشکر ۴۷ شوروی، سرلشکر نوویکف را که در مقابلشان ایستاده بودند را برانگیخت. او زمانی‌که پیروزمندانه از پل گذشت متوجه شد سربازان مسلحش ۴۸ ساعت است که تنها با ۳ سرباز در حال نبرد بودند. 🔹او به نشانه احترام یکی از درجه‌هایش را از روی دوشش باز کرد و روی سینه سرجوخه محمدی گذاشت و از چوپانی می‌خواهد تا ۳ سرباز شجاع را به شیوه مسلمانان کنار پل آهنی دفن کند. تدفین این ۳ سرباز با تشریفات کامل نظامی از سوی لشکر ۴۷ ارتش شوروی و در کنار خط آهن این پل صورت گرفت. بر بالای آرامگاه آنان این بیت شعر نقش بسته است: هرچند آغشته شد به خون پیرهن ما شد جامه سربازی ما هم کفن ما شادیم ز جانبازی خود در شکم خاک پاینده و جاوید بماند وطن ما یادشان گرامی 🔵@Mashrootiyat

سرجوخه ملک محمدی سید محمد راثی هاشمی عبدالله شهریاری مکان؛پل جلفا زمان؛ شهریور ۱۳۲۰ شیفت نگهبانی‌شان بود. به آن‌ها گفته بودند جلوی هر نیروی مهاجمی که از آن سوی مرز می‌آید را بگیرند. 🔹آن‌ها خبر نداشتند کسانی که آن سوی پل ایستاده‌اند نیروهای تا بن دندان مسلحی هستند که به هر نوع سلاح جنگی مجهز هستند، در حالی که آن سه فقط خودشان بود و اسلحه‌هایشان. آن‌ها روی پلی ایستاده بودند که اولین خط رسمی قطار ایران بود. پلی که خوب می‌شناختند. طول این پل در حدود ۱۱۰ متر و عرض آن در حدود ۵٫۵ متر است.... 🔵@Mashrootiyat

باز نشر https://t.me/Mashrootiyat/425

شدن ابتهاج با درگذشت هوشنگ ابتهاج، ارزنده‌ترین سرمایۀ ادبی و هنری حزب توده نیز در خاک خفت. با تغییر زمانۀ ایرانیان و ذائقۀ مخاطبان شعر فارسی کاخ بلاغتی که او و دیگر رفقای حزبی‌اش نزدیک یک قرن در زبان فارسی برپا داشته بودند و بر ایوان آن می‌نشستند احتمالا ًدیگر نظیری نخواهد یافت. خشت‌های این ایوان، از جمله واژگانی چون خورشید، شب، سحر، سرخ، آزادی و... احتمالا ً در انحصار این گوشۀ تاریخ باقی خواهد ماند: رواقی که زیر آن کمونیست‌ها و مسلمانان دست یکدیگر را فشردند تا سنت هزاران سالۀ سلطنت در ایران را فرو بریزند. تصنیف «سپیده» آیینۀ این اتحاد است: کمتر سندی چون متن این ترانه می‌تواند شادی انقلابیون ۵۷ از فروریختن کاخ سلطنت و آمدن امام خمینی به ایران را نمایندگی کند. آن خورشیدی که بر بام ایران طلوع کرد استعاره از امام خمینی است که هواپیمایش او را از آسمان به زمین نشاند، و بهار تازه‌جاودان استعاره از انقلاب ۵۷. از رهگذر همین اتحاد بود و هست که سال‌ها صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران این ترانه را در مواضعی که احتیاج به برانگیختن حس ملی دارد، مانند انتخابات‌ها، بازپخش می‌کند. اما این ترانه که سال‌ها ایرانیان آن را به‌اشتباه چنان سرودی ملی زمزمه می‌کردند، نه‌تنها هیچ ارتباطی به ملیت نداشته و ندارد، بلکه جلوۀ تمام‌عیار درهم‌آمیزی نیروهایی است که از ملیت گریزان و نفور بودند: انترناسیونالیسم و جهان‌گستری اسلامی. درگذشت ابتهاج برای دوستدارانش ضایعۀ بزرگی است اما چه‌بسا با رفتن او زدودن این ترانه از حافظۀ ملی دوستداران ایران سرانجام پس از نیم قرن ممکن و تسهیل شود. https://t.me/Sayehsaar

🔹"مشروطیت و قوانین سابقا کتاب و حروف بود، من حس احترام به قوانین را ایجاد و انشاء کردم" 🔹قوم ایرانی که افتخارات فناناپذیر آن در تمام ادوار تاریخ را منور نموده، باید علائم انحطاط را از خود دور نموده، قائم‌بالذات بنشیند و به بازوی توانای خود تکیه کند. 🔹چه خوشبخت و سعادتمند است مملکتی که با قانون و نظامات اداره میشود و همه کس و هر طبقه در مقابل قانون مساوی و یکنواخت باشند. 📖 بخشی از بیانات ملوکانه اعلیحضرت رضاشاه پهلوی 📚دوران پهلوی ✍ترجمه و تالیف: م.ر.هزار 🔵@Mashrootiyat

🔵 بازنشر؛ به یاد فریدون فرخزاد؛ من خانه‌ای در این سرزمین یافتم این ترانه را که فریدون فرخزاد در سال ۱۹۷۴ در آلمان اجرا نمود، کیهان لندن با تهیه ویدئویی نخستین بار در اکتبر ۲۰۲۰ به مناسبت ۸۴ سالگی این هنرمند بزرگ ایران و ایرانیان منتشر کرد. https://youtu.be/qv_6Qvi82gQ

🔹در مشروطه ما توانستیم برای نخستین بار به یک دولت قانونی دست پیدا کنیم. در مشروطه اساس سلطنت متعلق به ملت شد (که در اصل سی و پنج متمم قانون اساسی مشروطه آمده است) یعنی ملت واجد سلطنت و حق سلطنت شد و این حق سلطنت خود را به یک شخص یا خانواده‌ای واگذار می‌کرد 🔹بنابراین ما وارد دوران جدیدی شدیم که در آن، مسئله ما به صورت ملی حل شد، یعنی قرار شد که ملت بتواند برای مسائلی که با آن رو‌به‌رو بودیم پاسخ پیدا کند. مسئله این شد که همه شهروندان ایرانی و فرزندان میهن در قبال ایران دارای مسئولیت هستند و می‌توانند در مورد ایران بیندیشند، در مورد اینکه چه باید کرد 🔹با توجه به آنکه از آن پس یعنی با مشروطه، ملت ایران مسئولیت دفاع از ایران و حرکت به سمت ترقی و یا تامین سعادت را بر عهده گرفت، مسئله مجلس بر اساس این سلطنت ملت تبیین می‌شد 🔹یعنی ملت دارای شان مقننه بود، و نیز دارای شان اجرائیه و شان قضائیه بود، یعنی عدالت را می‌بایست مستقر می‌کرد. همه این موارد از شئون ملت قلمداد می‌شد. ✍حجت کلاشی 🔵@Mashrootiyat

بازاریان و بازرگانان 🔹 قهوه‌خانه‌ها، گرمابه‌ها، حجره‌ها، مسجدها و... ابزاری ارزنده‌ در دست بازاریان بودند تا در کنار نقش اقتصادی خویش، کارکرد رسانه‌یی و آموزشی نیز در میان مردم داشته باشند. 🔹ازاین‌رو در نیمه دوم سده ۱۹ میلادی از یک سو با افزایش دادوستد…

روحانیت 🔹اگر چه روشنفکران، قانون‌گرایی را یکی از نیازهای بنیادین ایران بارها گوشزد کردند اما نباید کارسازی روحانیون را نیز در سازمان‌دهی به «افکار عمومی» دربزنگاه‌های تاریخی مانند٬ کشتن گریبایدوف و جنبش تحریم تنباکو فراموش کرد. هریک از این رخدادها را باید…

نویسندگان و روزنامه‌نگاران اگر چه گروه نخستین درس‌خوانده‌ها و فرنگ‌رفته‌های قاجاری که خود را منورالفکر می‌خواندند دارای دیدگاه‌های جورواجور بودند٬ اما همه‌ی آنان به « جامعه مدرن» بر سه پایه‌ی « اندیشه ترقی و قانون»٬ «علوم جدید» و «تمدن و مدنیت» باور داشتند.…

درباریان و سیاسیون برخی از شاهزادگان، درباریان و سیاست‌مداران قاجاری که دل در گرو ایران داشتند با آگاهی از پیشرفت کشورهای دیگر چاره‌ی کار را در الگوبرداری از آن‌ها می‌دیدند. به همین دلیل عباس میرزا با ساخت کارخانه‌های توپ‌سازی، تفنگ سرپر آماده سازی سپاه…

🔹شکست‌ سنگین ایرانیان در دو جنگ با روس‌ها اگر چه بسیار تلخ و دردناک بود اما نخبگان قاجاری را به اندیشه وا داشت تا شوند( دلیل) این ناکامی‌ها را دریابند. آنان در بررسی‌های خود به جایگاه «افکار عمومی» و«مدرنیته» در چرایی برتری روس‌ها و نیاز هازمان( جامعه) ایرانی…

با نگارش فرمان مشروطیت در ۱۴ امرداد سال ۱۲۸۵ خورشیدی به دست مظفرالدین شاه قاجار، دگراندیشان و میهن دوستانی ایرانی بر سنت‌گرایان و خودکامگان پیروز شدند تا راه برای« اندیشه‌ی ترقی» هموار شود. اگر چه در یکصد سال گذشته بعضی از آرمان‌ها و ویژگی‌های مشروطه بر باد…

با نگارش فرمان مشروطیت در ۱۴ امرداد سال ۱۲۸۵ خورشیدی به دست مظفرالدین شاه قاجار، دگراندیشان و میهن دوستانی ایرانی بر سنت‌گرایان و خودکامگان پیروز شدند تا راه برای« اندیشه‌ی ترقی» هموار شود. اگر چه در یکصد سال گذشته بعضی از آرمان‌ها و ویژگی‌های مشروطه بر باد رفته و تنها نامی از آن‌ها به جا ماند اما بی‌گمان پیدایی «افکار عمومی» را باید بزرگترین و ماندگارترین دستاورد مشروطه دانست 🔹دوره‌ی قاجاریه را اگر چه « عصر بی خبری» گفته‌اند اما باید آن را آغاز «بیداری ایرانیان»، پدیداری «افکار عمومی» و تلاش برای رسیدن به نوگرایی به شمار آورد. 🔹چون از آن روزی که عباس میرزای ولیعهد نخستین گروه از جوانان را برای درس خواندن به اروپا فرستاد تا «اندیشه‌ی ترقی» را به ایران بیاورند. تا آن هنگام که مظفرالدین شاه تن به مشروطه‌خواهی داد بیش از ۹۰ سال گذشت. اما در همه‌ی این سال‌ها نگرش نوخواهانه هم‌زمان با افکار عمومی آرام٬ آرام ریشه دوانید و در جنبش مشروطه آشکار شده به سرانجام رسید....

بیانیه به مناسبت صد و شانزدهمین سالروز مشروطیت صدور فرمان مشروطیت و تاسیس مجلس نمایندگان ملت در روز ۱۴ امرداد ۱۲۸۵، نقطه عطفی مهم در مبارزه روشن‌اندیشان ایران برای برپایی حکومت قانون به شمار می‌رود. ایران در آن دوران، نیازمند دولتی بود که ضامن آزادی و برابری حقوقی مردم، و استقلال و رهایی ایران از سلطه و دخالت خارجی باشد، و با تامین ثبات و امنیت و منافع ملی، کشور و جامعه‌ای گرفتار در باتلاق عقب‌ماندگی را به سوی تجدد و مدرن‌سازی سوق دهد. وقوع جنگ جهانی اول، مداخلات فزاینده روسیه و انگلیس، و بی‌ثباتی و هرج‌ومرج و قحطی بزرگ در ایران، شرایط را به سمتی سوق داد که حفظ استقلال و تمامیت ارضی ایران، و بازگشت ثبات و امنیت به عنوان لازمه آزادی و تجدد و نوسازی، به اولویت بسیاری از مشروطه‌خواهان تبدیل شد. در چنین شرایطی «سردار سپه» از راه رسید و به تعبیر مورخ برجسته، ماشالله آجودانی، تبدیل به «قهرمان توانمند و مقتدر مشروطیت» شد. آجودانی در «مشروطه ایرانی» می‌نویسد: «رضاشاه دو خواست مهم مشروطیت ایران، یعنی ایجاد حکومت مقتدر مرکزی و مدرن‌ساختن جامعه سنتی عقب‌مانده را با همه تناقضاتی که در مدرنیسم و تجدد ایرانی وجود داشت در برنامه کار خود قرار داد و در ظرف بیست سال، چهره جامعه ایران را دگرگون ساخت.» اصلاحات گسترده محمدرضاشاه پهلوی را نیز باید در تداوم خواستهای تاریخی مشروطه ارزیابی کرد. چگونه می‌شد از جامعه‌ای مدرن سخن گفت در حالی که زنان، یعنی نیمی از جمعیت کشور از مشارکت سیاسی محروم بودند و بخش بزرگی از جامعه، رعیت به شمار می‌رفتند؟ پدرم با اصلاحات ارضی و اصرار بر حضور زنان در عرصه‌های اجتماعی و سیاسی، یکی دیگر از تکمیل‌گران پروژه مشروطه بود. اما دقیقا در زمانی که دیگر خواست مهم مشروطیت، یعنی آزادی سیاسی و دموکراسی در ایران می‌توانست محقق شود، انقلاب واپس‌گرایانه ۵۷ علیه ارزش‌های تجددخواهانه مشروطه رخ داد، و مشروعه‌خواهان پیرو شیخ فضل‌الله نوری بر مشروطه‌خواهان پیرو ستارخان و باقرخان و سردار اسعد بختیاری پیروز شدند و حکومت روضه‌خوانان و تبهکاران را برپا کردند. حکومتی که از همان روز نخست، امت اسلام را جایگزین ملت ایران کرد، دادگستری مدرن کشور را تعطیل و بیدادگاه‌های انقلاب اسلامی را بر جان و مال مردم حاکم کرد، آزادی‌های اجتماعی مردم و به‌ویژه زنان را سلب کرد، و امروز تمامیت ارضی و سرنوشت کشور را به چین و روسیه واگذار کرده و بقای خود را در هزینه‌کردن از جیب ملت ایران برای تروریست‌ها و جنایتکاران می‌بیند. مشروطه اما یک واقعه تاریخی نبود که در نقطه‌ای از تاریخ تمام شده باشد. مشروطه خواست همیشگی ماست و همیشه ادامه دارد و این مدیون مبارزه روشن‌اندیشان و دلیرانی است که پس از یک سده نیز نام‌شان در آسمان ایران همچون ستاره‌ای درخشان می‌درخشد و بر جان خسته‌دلان نوری از امید می‌افکند. ملت ایران امروز بیش از هر زمانی خواهان برقراری حاکمیت ملی و تحقق اراده‌‌اش در تمامی شئون اجتماعی، سیاسی و اقتصادی است. یقین دارم این نیروی عظیم به خواست و هدف خود خواهد رسید، و استقلال، آبادانی و پیشرفت، و آزادی و دموکراسی در کشور عزیزمان تحقق خواهد یافت. پاینده ایران رضا پهلوی ۱۴ امرداد ۱۴۰۱ @OfficialRezaPahlavi

مجلس مشروطه؛ مکان پدیدار شدن خردجمعی ایرانیان 🔹مظفرالدین شاه در جمادی‌الثانی۱۳۲۴ فرمان مشروطیت را در کاخ صاحب‌ قرانیه توشیح کرد و «ایران در عداد دول مشروطه» درآمد 🔹مجلس ملی در ۱۸شعبان همان سال تشکیل شد و تا به توپ بستن آن ادامه پیدا کرد، مجلس مکان پدیدار شدن خرد جمعی ایرانیان بود که از سده‌های پیش از آن در جستجوی حکومت قانون بودند 🔹مجلس نیز از همان آغاز چنین تصوری از خود و امر ملی داشت، چنانکه تقی‌زاده در جلسه۲۴ محرم۱۳۲۴ به تصریح گفت:"این مجلس مجمع عَقلانی ملت است" و آقا شیخ حسن نیز در ادامه سخن او این نکته را افزود:"ما این مجلس را همچو میدانیم که باید قانون وضع کند و تمام مردم تحت قانون باشند" 🔹تشکیل مجلس رخداد مهمی در تاریخ معاصر ایران بود و با شروع به کار آن ایران به طور بازگشت ناپذیری وارد دوران جدید خود شد 🔹برقراری نظام مشروطه و تاسیس حکومت قانون، طلیعه نوزایش "جدیدِ در قدیمِ" امر ملی ایران بود، که به گفته آقا میرزا ابوالحسن‌خان"ایرانِ پیر، جوانی از سر بگیرد" 📚ملت، دولت و حکومت قانون/ جواد طباطبایی 🔵@Mashrootiyat