Sinus Persicus | خلیج‌فارس

🌀مجلۀ جهانی خلیج‌فارس منتشر شد ششمین شماره مجلۀ جهانی Sinus Persicus (خلیج‌فارس) به یاد رییسعلی دلواری قهرمان ایرانی و فرمانده مقاومت جنوب ایران در برابر استعمار بریتانیا در خلیج فارس منتشر شد. در این شماره از مجله به سردبیری شاهین آریامنش و معاون سردبیری هوشنگ رستمی؛ مقاله‌های زیر منتشر شده است: ▪️توپ‌های ایرانِ صفوی در زنگبار؛ اسنادی گویا از راندن پرتغالیان از خلیج‌فارس ▫️امیربهرام عرب احمدی ▪️Shoghab Cemetery in Bushehr, Iran: A Cultural Testament to the Persian Gulf Littoral and Its Hinterlands ▫️Mostafa Dehpahlavan ▪️Food and Cultural Exchange: The Fish Sauces of Southern Iran and the Role of the Persian Gulf ▫️Yaghoub Mohammadifar, Khadijeh Gholami ▪️Shami, Kal-i Chendar of Khuzestan ▫️Shahin Aryamanesh

🌀 خلیج‌فارس ◾️ به آگاهی نویسندگان گرامی می‌رساند مجله Sinus Persicus | خلیج‌فارس، هیچ‌گونه پاسخگویی تلفنی در زمینه پیگیری وضعیت مقاله‌ها و داوری آنها ندارد. ▫️نویسندگان مسئول مقاله‌ها می‌توانند وضعیت مقاله فرستاده شده را در صفحه شخصی خود در وبگاه مجله مشاهده کنند و در صورت نیاز به ارتباط با مجله فقط از راه ایمیل مجله به نشانی thesinuspersicus@gmail.com مکاتبه کنند. Sinus Persicus | خلیج‌فارس

👁‍🗨 مجلۀ Sinus Persicus (خلیج‌فارس) رتبه Q1 را در رتبه‌بندی سایمگو به‌دست آورد 👁‍🗨 مجلۀ ایران‌شناسی Sinus Persicus (خلیج‌فارس) به سردبیری دکتر شاهین آریامنش و معاون سردبیری دکتر هوشنگ رستمی توانست رتبه Q1 را در نمایۀ جهانی Scimago به دست آورد. نظام رتبه‌بندی سایمگو یا رتبه‌بندی SCImago براساس بانک اطلاعاتی اسکوپوس مجله‌ها را ارزیابی و رتبه‌بندی می‌کند. مجلۀ Sinus Persicus (خلیج‌فارس) را گروه پژوهشی باستان‌کاوی تیسافرن در زمینۀ باستان‌شناسی و تاریخ و فرهنگ و زبان‌های باستانی ایران و جهان ایرانی منتشر می‌کند. با کلیک بر این پیوند رتبۀ مجلۀ Sinus Persicus (خلیج‌فارس) را ببینید.

🌀 مجلۀ Sinus Persicus (خلیج‌فارس) رتبه نخست را در میان مجله‌های ایرانی در رتبه‌بندی سایمگو به‌دست آورد 🌀 مجلۀ ایران‌شناسی Sinus Persicus (خلیج‌فارس) به سردبیری دکتر شاهین آریامنش و معاون سردبیری دکتر هوشنگ رستمی توانست بالاترین رتبه را در میان مجله‌های ایرانی در رتبه‌بندی Scimago به دست آورد. پیوند رتبه‌بندی

🌀 همایش ملی جهانِ ایرانی: خلیج‌فارس و دریای عمان (مکران) برگزار می‌شود 🌀 پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی و گروه پژوهشی باستان‌کاوی تیسافرن و پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری «همایش ملی جهانِ ایرانی: خلیج‌فارس و دریای عمان (مکران)» را ۸ اردیبهشت‌‌ماه ۱۴۰۵ برگزار می‌کند. https://www.ncpwpggo.tissaphernesarc.ac.ir/

ناگفته‌های جزیره خارگ، خلیج‌فارس ویلم فلور و دنیل پاتس در زبان فارسی این جزیره خارگ نامیده می‌شود و جزیره کوچک‌تر نزدیک به آن «خارگو» نام دارد. خارگ ۸ کیلومتر طول (شمال–جنوب) و ۴ کیلومتر عرض دارد. بلندی متوسط آن از سطح دریا حدود ۳ متر است و از دید موقعیت جغرافیایی در ۲۹ درجه و ۱۵ دقیقهٔ عرض شمالی و ۵۰ درجه و ۲۰ دقیقهٔ طول شرقی قرار دارد. این جزیره دارای ۲۰ کیلومتر کرانه است. بلندترین نقطه جزیره ۱۲۷ متر ارتفاع دارد. در ۱۱۶۷ ه‍.ق (۱۱۳۳ ه‍.ش - ۱۷۵۳ میلادی)، بارون نیپ هاوزن هلندی جزیره خارگ را گرفت. در ۱۱۸۰ ه‍.ق (۱۱۴۵ ه‍.ش - ۱۷۶۶ میلادی) هلندیان با نبردهای میرمهنا از خارگ و ایران بیرون رانده شدند.

https://x.com/PersicusSinus/status/1971211149602586869

جغرافیای تاریخی خلیج و دریای پارس: شامل سوابق تاریخی گذشته و کنونی شهرها و بنادر کرانه جنوب ایران عباس میران

🌀Tracing the Lost Fire of Ādur Farnbāg: Archaeological Evidence from Bardestān, Persian Gulf 🔺Author: Fariba Sharifian; Hossein Tofighian The fire temple of Ādur Gušnasp is located in Takht-i Soleiman, Takab (Northwest of Iran), and Ādur Burzēn-Mihr is situated in the region of Rivand in Khorasan (Northeast of Iran). However, there is a discrepancy regarding the location of the fire of Ādur Farnbāg or the fire temple of the priests. Some researchers, orientalists, and many historical geographical documents have suggested the Karyan region of Fars, but conclusive evidence has not been provided. In the archaeological study of the Bardestān desert region and the Sasanian site of Koyu, a newly discovered seal bearing an inscription referring to the fire of Ādur Farnbāg has proposed a new hypothesis concerning the location of the state fire of Ādur Farnbāg. 🔗https://www.sinuspersicus.ir/article_229629.html?lang=en 🔗https://doi.org/10.22034/sp.2025.535447.1035

🌀جایابی آتش آذرفرنبغ در بردستان خلیج فارس 🔺فریبا شریفیان و حسین توفیقیان در مقاله‌ای که در مجلۀ خلیج‌فارس منتشر شده تلاش کرده‌اند آتشکده آذرفرنبغ یکی از مهم‌ترین آتش‌های ایران را جایابی کنند. مقدس‌ترین آتش‌ها، آتش بهرام (آتش ایالتی) بود که به آتش پادشاه پیروزگر موسوم است و در آتشکده‌های آذرگُشنَسب، آذرفَرنَبغ و آذرمهر بَرزین می‌بایست در هر شرایطی با شعله‌های فروزان بسوزد. آتشکده آذرگشنسب در تخت سلیمان تکاب و آذرمهر برزین در منطقۀ ریوند خراسان قرار دارد اما درخصوص محل قرارگیری آتش آذرفرنبغ یا آتشکدۀ روحانیون اختلاف نظر وجود دارد. در بررسی باستان‌شناسی منطقۀ صحاری بَردستان و در محوطۀ ساسانی کویو، مهری نویافتۀ با کتیبه‌ای که به آتش آذرفرنبغ اشاره دارد فرضیه جدیدی درخصوص محل آتش ایالتی آذرفرنبغ ارایه داده است. 🌀Tracing the Lost Fire of Ādur Farnbāg: Archaeological Evidence from Bardestān, Persian Gulf 🔺Author: Fariba Sharifian; Hossein Tofighian 🔗https://www.sinuspersicus.ir/article_229629.html?lang=en 🔗https://doi.org/10.22034/sp.2025.535447.1035

🌀The Newly Discovered Elamite Rock Relief of Alhak, Izeh, Iran 🔺Author: Ayoub Soltani; Hossein Feyzi; Farzad Najafi; Mehdi Faraji The relief depicts a male figure seated in profile on a simple throne, raising his right hand in a gesture of reverence or supplication. A stepped platform lies before him, while a prominent solar disc hovers above his head—features resonant with iconographic motifs found on contemporaneous cylinder seals from Elam and Mesopotamia. Iconographic and stylistic parallels suggest that the Alhak relief belongs to the Shimashki cultural horizon (ca. 2000–1970 BCE). The absence of divine attributes—such as horned crowns or zoomorphic insignia—indicates that the figure is more plausibly interpreted as a royal personage engaged in ritual devotion rather than a deity. 🔗https://www.sinuspersicus.ir/article_226240.html?lang=en 🔗https://doi.org/10.22034/sp.2025.533750.1032

🌀نگارکند نویافته ایلامی الهک ایذه 🔺ایوب سلطانی؛ حسین فیضی؛ فرزاد نجفی؛ مهدی فرجی در مقاله‌ای که در مجلۀ خلیج‌فارس منتشر شده به نویافته نقش‌برجستۀ ایلامی در ایذه پرداخته‌اند. در پی بررسی‌های باستان‌شناسی بخش مرکزی شهرستان ایذه، نگارکند نوپدیدی در منطقه الهک شناسایی شد که از حیث ساخت، محتوا و جایگاه جغرافیایی، حائز اهمیتی درخور توجه در سنت هنر صخره‌ای ایلامی است. تحلیل شمایل‌نگاری و تطبیق ترکیب‌بندی آن با سایر نگارکندها و مهرهای استوانه‌ای ایلامی و میان‌رودانی، گویای ارتباط محتوایی با آیین‌های نیایش در دربار ایلامیان و پیوند با سنت‌های فرهنگی دودمان شیماشکی (حدود ۲۰۰۰–۱۹۷۰ ق.م) است. با وجود فقدان نشانه‌های آشکار الوهیت، چون کلاه شاخدار یا نشانه‌های حیوانی، چنین ترکیبی بیش از آن‌که نمایانگر خدایی ایلامی باشد، معرف پادشاهی در حال نیایش است. 🌀The Newly Discovered Elamite Rock Relief of Alhak, Izeh, Iran 🔺Author: Ayoub Soltani; Hossein Feyzi; Farzad Najafi; Mehdi Faraji 🔗https://www.sinuspersicus.ir/article_226240.html?lang=en 🔗https://doi.org/10.22034/sp.2025.533750.1032

🌀دهانۀ غلامان، شهری هخامنشی در جنوب‌شرقی ایران 🔺سورن آذرنوش در مقاله‌ای که در مجلۀ خلیج‌فارس منتشر شده به دهانۀ غلامان سیستان پرداخته است. 🔺آثار باستان‌شناختی بسیاری از دولت فراگیر و پهناور هخامنشی در سرزمین‌های گوناگون به‌دست آمده است. نویسندگان بسیاری درباره ویژگی‌های فرهنگی و تمدنی این دولت پهناور به پژوهش پرداخته‌اند و از آن نوشته‌اند. دهانه غلامان یکی از محوطه‌های ارزندۀ این شاهنشاهی است که همچنان پابرجاست. کتاب دهانه غلامان، شهری هخامنشی در جنوب‌شرقی ایران، مجموعه مقاله‌هایی درباره دهانه غلامان است که به‌کوشش سیدمنصور سیدسجادی منتشر شده است. 🔹مقاله از پیوند زیر در دسترس است: 🔺Dahāneh-ye Qolāmān, An Achaemenid City in Southeastern Iran 🔺Author: Suren Azarnush 🔗https://www.sinuspersicus.ir/article_229627.html 🔗https://doi.org/10.22034/sp.2025.496291.1039

🌀گونه‌شناسی سنگ‌مزارهای گورستان اسلامی شهسوار ایذه خوزستان، ایران 🔺حسین فیضی و سید رسول موسوی حاجی در مقاله‌ای که در مجلۀ خلیج‌فارس منتشر شده به دوره سنگ‌مزارهای گورستان شهسوار ایذه پرداخته‌اند. 🔺سنگ‌مزارهای دوران اسلامی طیف وسیعی از انواع مختلف با شکل‌های گوناگون را به خود اختصاص داد‌ه‌اند. این آثار سنگی، نمودی از تفکر انسان در زمینه مرگ و جهان پس از آن است. ایرانیان مسلمان با قرار دادن سنگ‌مزار بر قبور مردگان خویش، علاوه بر آن‌که زمینه را برای کتابت نام و تاریخ وفات شخص متوفی فراهم می‌آوردند، با شکل بخشیدن به سنگ‌مزار مقاصد خود را نیز به شکل نمادین ابراز می‌داشتند. 🔹مقاله از پیوند زیر در دسترس است: 🔺Typology of Gravestones in the Islamic Cemetery of Shahsavar, Izeh, Iran 🔺Author: Hossein Feyzi; Seyyed Rasool Mousavi Haji 🔗https://www.sinuspersicus.ir/article_220908.html 🔗https://doi.org/10.22034/sp.2025.518636.1027

🌀بازنگری در کارکرد نوارهای گلی مهرشده‌ شوش در دوره‌ آغاز ایلامی 🔺روح‌اله یوسفی زشک، حسن افشاری سالکی و دنیا اعتمادی‌فر در مقاله‌ای که در مجلۀ خلیج‌فارس منتشر شده به دوره آغازایلامی پرداخته‌اند. 🔺در این پژوهش، به بازبینی کارکرد قطعات نواری شکل گلی مُهرشده از دوره‌ی آغاز ایلامی در شوش پرداخته می‌شود که پیش‌تر توسط "هالی پیتمن " به‌عنوان مهر و موم‌های دیواری معرفی شده‌اند. این قطعات، که عمدتاً از کاوش‌های غیرعلمی هیئت باستان‌شناسی فرانسه پیش از سال ۱۹۵۰ به‌دست آمده‌اند، بدون اطلاعات دقیق لایه‌نگاری و بافت باستان‌شناختی گزارش شده‌اند و در نتیجه، تفسیر سنتی درباره‌ی جایگاه و کارکرد آن‌ها همواره با تردیدهایی همراه بوده است. 🔹مقاله از پیوند زیر در دسترس است: 🔺Proto-Elamite Sealed Clay Strips from Susa: A Functional Reappraisal 🔺Author: Rouhollah Yousefi; Hassan Afshari Salaki; Donya Etemadifar 🔗https://www.sinuspersicus.ir/article_229630.html?lang=en 🔗https://doi.org/10.22034/sp.2025.542911.1038

🌀شیلا رندولف کنبی 🔺شیلا رندولف کنبی ۱۰ ژانویه ۱۹۴۹ در ویلمینگتون ایالت دلاویر ایالات متحده آمریکا زاده شد. او کارشناسی خود را از کالج واسر، با رتبه عالی و کارشناسی ارشد و دکتری خویش را از دانشگاه هاروارد دریافت کرد. کنبی از اکتبر ۲۰۰۹ تا آوریل ۲۰۱۹ موزه‌دار هنر اسلامی موزه هنر متروپولیتن بود. پیش از آن نیز وی موزه‌دار هنر اسلامی موزه بریتانیا بود. او همچنین در سال‌های ۲۰۰۴-۲۰۰۵ مدرس مدعو در گروه هنر و باستان‌شناسی دانشکده مطالعات شرقی و آفریقایی دانشگاه لندن بود. 🔹مقاله از پیوند زیر در دسترس است: 🔺Obituary: Sheila Randolph Canby 🔺Author: Shahin Aryamanesh 🔗https://www.sinuspersicus.ir/article_229626.html 🔗https://doi.org/10.22034/sp.2025.547800.1040

🌀 پنجمین شمارۀ مجلۀ ایران‌شناسی Sinus Persicus (خلیج‌فارس) منتشر شد 🌀 پنجمین شمارۀ مجلۀ ایران‌شناسی Sinus Persicus (خلیج‌فارس) به یاد امام‌قلی خان سردار ایران صفوی، گشایندۀ هرمز و پایان دهنده به چیرگی پرتغالیان در خلیج‌فارس منتشر شد. ▫️یادبود، شیلا رندولف کنبی ▪️شاهین آریامنش ▫️ بازنگری در کارکرد نوارهای گلی مهرشده شوش در دورۀ آغاز ایلامی ▪️روح‌اله یوسفی زشک، حسن افشاری سالکی، دنیا اعتمادی‌فر ▫️گونه‌شناسی سنگ‌مزارهای گورستان اسلامی شهسوار ایذه خوزستان، ایران ▪️حسین فیضی، سید رسول موسوی حاجی ▫️دهانۀ غلامان، شهری هخامنشی در جنوب شرقی ایران ▪️سورن آذرنوش ▫️The Newly Discovered Elamite Rock Relief of Alhak, Izeh, Iran ▪️Ayoub Soltani, Hossein Feyzi, Farzad Najafi, Mehdi Faraji ▫️Tracing the Lost Fire of Ādur Farnbāg: Archaeological Evidence from Bardestān, Persian Gulf ▪️Fariba Sharifian, Hossein Tofighian

🌀تالار ساسانی شوشتر خوزستان 🔺مهدی رهبر 🌀Sasanian Government Hall of Shushtar, Khuzestan, Iran 🔺Author: Mehdi Rahbar An archaeological survey in 2004 in Mianab of Shushtar in Khuzestan, as well as excavations in 2005, led to the discovery of a Sasanian government hall and valuable stucco carvings. This article examines this hall and compares it with sites such as Damghan Hesar Hill and Hajiabad Lord’s House, as well as Chaltarkhan and columned halls of Bandian Dergaz Hill C. The result of this research shows that given the Sasanian columned halls that have so far been identified not older than the time of Bahram V (420-438 AD), the Dastova government hall probably dates back to the middle to the end of the Sasanian period. 🔗https://doi.org/10.22034/sp.2024.490213.1019

🌀 بردوی بردستان، محوطۀ پارتی-ساسانی در خلیج‌فارس 🔺 هوشنگ رستمی، مهرداد پارسایی و شاهین آریامنش 🌀Bardestan’s Bardoo: A Parthian-Sasanian Site in Bushehr Province, Persian Gulf 🔺Author: Houshang Rostami; Mehrdad Parsaei Borazjani; Shahin Aryamanesh On the northern shore of the Persian Gulf, not far from the coastline of Bandar-e Dayyer (Dayyer Port) in Bushehr Province, remains of a large archeological site can be seen in the form of dense piles of the rubble as well as architectural remnants scattering over ​​approximately 27 hectares, which is known as Bardoo. The remaining and main parts of the site are located in the south and southeast of the city of Bardestan, between a road leading to Bandar-e Dayyer and the western flank of salt marshes on the west bank of huge Bay (xowr), located about 2200 meters from the coastline of Bandar-e Dayyer itself. Archaeological excavations at this site reveal three periods, ranging from Parthian to the early Islamic era. 🔗https://doi.org/10.22034/sp.2024.490214.1020

🌀اسماعیل یغمایی و احیای هویت ملی ایران در دشتستان 🔺بندر بوشهر در خلیج‌فارس، گنجینه‌ای از تاریخ و تمدن است که در طول قرن‌ها شاهد رویدادهای مهمی بوده است. این مقاله به بررسی میراث باستانی این بندر و نقش آن در باستان‌شناسی می‌پردازد. کاوش‌های باستان‌شناسی در بوشهر، از اواخر قرن نوزدهم آغاز شد و توسط محققان آلمانی، فرانسوی و ایرانی رهبری شد. این تحقیقات، به کشف لوح‌ها و کتیبه‌های ایلامی منجر شد که نگاه جدیدی به تاریخ و تمدن ایلام ارائه داد. هیئت‌های باستان‌شناسی فرانسوی، به رهبری موریس پزار، با کاوش در این منطقه، بخش‌های ناشناخته‌ای از تاریخ ایلام را در ساحل شمالی خلیج‌فارس آشکار کردند. این اکتشافات، اهمیت بوشهر را به‌عنوان یک مرکز مهم فرهنگی و تاریخی در منطقه نشان می‌دهد. 🔹مقاله از پیوند زیر در دسترس است: 🔺Esmail Yaghmaei and the Revival of Iranian National Identity in Dashtestan 🔺Author: Galia Haghparast; Mojtaba Mohammadi 🔗https://doi.org/10.22034/sp.2024.490402.1021