باستان‌شناسی دانشگاه زابل

📣 فراخوان همکاری با نشریه علمی–دانشجویی «ویریا» اگر به صفحه‌آرایی، طراحی نشریه و ویراستاری علاقه‌مند هستید و دوست دارید در یک فعالیت علمی و فرهنگی ارزشمند مشارکت کنید، نشریه «ویریا» از شما دعوت به همکاری می‌کند. شرایط همکاری: 🔸 آشنایی با نرم‌افزار Adobe InDesign 🔸 یا Microsoft Word (در صورت داشتن تجربه در صفحه‌آرایی) 🔸 دقت، نظم و روحیه همکاری 🔸 علاقه‌مندی به فعالیت‌های علمی و فرهنگی ✨ همکاری در نشریه، فرصتی مناسب برای کسب تجربه و ثبت یک سابقه علمی و فرهنگی ارزشمند در رزومه شما خواهد بود. 📩 جهت کسب اطلاعات بیشتر و اعلام آمادگی: 👤 سردبیر نشریه: @najafi_274 👥 روابط عمومی انجمن: @Ravabt_Archaeology_sku منتظر همراهی شما در کنار خانواده نشریه علمی–دانشجویی «ویریا» هستیم. 🌿

🏺 ۱۰ کشف مهم باستان‌شناسی جهان در ماه ژوئیه ۲۰۲۶ ماه گذشته، باستان‌شناسی و انسان‌شناسی شاهد کشف‌هایی مهم و تأثیرگذار بود؛ از شواهد تازه درباره همزیستی انسان هوشمند و نئاندرتال‌ها تا یافته‌های جدید درباره اهرام مصر، عصر برنز و امپراتوری آشور. در این گزارش، با ۱۰ کشف برتر جهان باستان در ماه ژوئیه ۲۰۲۶ آشنا شوید. 📎 مطالعه کامل خبر

🚨سوالات و کلید سوالات آزمون کارشناسی ارشد باستان‌شناسی ۱۴۰۵ منتشر شد.

مستند «پرنیان» (۱۳۸۰) کارگردان: اُرُد عطارپور خلاصه داستان: این مستند به بخشی از زندگی احسان یغمایی، باستان‌شناس پرتجربه‌ و روابط او با کار و زن و فرزندش می‌پردازد. یغمایی در طی حفاری‌های خود، اسکلتی چهار هزار ساله از مادر و جنینی در لگنش را یافته است. در عین حال همسر او پرنیان و پسرش مهرداد هر دو از بیماری لاعلاجی رنج می‌برند. پرنیان مستندی است درباره‌ی عشق به کار و خانواده و زندگی و مواجهه با مرگ و تکرار تاریخ. کانال باستان شناسی ایران @iranarche

یاد استاد اسماعیل یغمایی گرامی باد 🕊️ باستان‌شناس و پژوهشگر پرتلاشی که نزدیک به شش دهه عمرش را وقف کاوش و پاسداری از میراث فرهنگی ایران کرد. اشک‌هایش بر ویرانی آثار باستانی، برای همیشه در خاطره‌ی دوستداران تاریخ این سرزمین ماندگار شد. درگذشت این چهره‌ی ارزشمند را به جامعه فرهنگی و باستان‌شناسی ایران تسلیت می‌گوییم. روانش شاد 🖤

انجمن علمی باستان‌شناسی دانشگاه شیراز برگزار می‌کند: 🏺🦠از محوطه تا آزمایشگاه: کارگاه آشنایی با روش‌ها و کاربرد‌های باستان‌سنجی در باستان‌شناسی 📕📗📘سرفصل‌های دوره: ۱- استراتژی‌های میدانی و اصول اولیه آزمایشگاهی ۲- دنیای میکروسکوپی و ساختارشناسی ۳- گاه‌نگاری مطلق و سن‌سنجی ۴- آنالیز عنصری، فازی و طیف‌سنجی ۵- منشأیابی، بیوباستا‌ن‌سنجی و جمع‌بندی پروتکل‌ها ✅ هزینه ثبت‌نام: • 250 هزار تومان : دانشجویان دانشگاه شیراز • 350 هزار تومان : برای عموم و دانشجویان سایر دانشگاه‌ها جهت ثبت‌نام و اطلاعات بیشتر در اینستاگرام با آی‌دی زیر در ارتباط باشید: 🆔 @shzuarchaeology راه ارتباطی در «بَله»: 09309605353

🪓چگونه یک ابزار سنگی بسازیم؟! 🔹ابزارآلاتی که مورد استفاده‌ی انسان و جوامع انسانی پیش از تاریخ بوده است؛ و امروزه بقایای آن‌ها را تحت عنوان «ابزار سنگی» می‌شناسیم؛ از نخستین کوشش‌های انسانی در جهت تامین نیاز‌های اساسی روزمره خود بوده است. بهره‌گیری از این ابزارِهای انسان‌ساخت، قدمتی به درازای تعامل و همنشینی انسان (HOMO) و طبیعت دارد. 🔸گاهی این اشیاء تیز و بُرَنده، تنها تکه‌ای از سنگی بودند که انسان، هنرمندانه از سنگ بزرگی دیگر به وسیله‌ی استخوان یا سنگی محکم‌تر جدا می‌کرد. گاهی نیز حاصل ترکیبِ چوب، سنگ یا استخوان حیوانات بودند. 🔹به مرور زمان، این ابزار ها در نوع خود توسعه یافتند و در ساختشان از صمغ درختان، چسب‌های حیوانی(پی و پوست جوشانده شده) یا قیر گیاهی نیز استفاده می‌شد. 🔸در این ویدیو‌ها، یک باستان‌شناس تلاش می‌کند همچون انسانِ پیش از یکجانشینی، ساخت سفال و کشف فلزات، یک Lithic tool یا اصطلاحا یک Stone tool بسازد. پ.ن: البته لازم به ذکر است، ابزارآلات سنگی، تا صده‌ها پس از کشف فلزات و در اعصارِ آهن یا مفرغ نیز همچنان مورد استفاده انسان قرار می‌گرفته است.

یک میمون، با تدفینی کاملاً مشابه انسان‌ها؛ یکی از شگفت‌انگیزترین یافته‌های باستان‌شناسی ایران. یافت شده از گور شماره ۹۳۱۹ در شهر سوخته می‌رویم؛ در آن یک ماکاک رزوس 5 ساله، با تشریفاتی مشابه تدفین انسان‌ها به خاک سپرده شده است. این کشف، علاوه بر نشان دادن ارتباطات تجاری گسترده شهر سوخته با تمدن‌های دشت سند، پرسش‌های مهمی درباره جایگاه جانوران، حیوانات غیربومی و باورهای مردم عصر مفرغ مطرح می‌کند. #شهر_سوخته #عصر_مفرغ #باستانشناسی_ایران #تاریخ_جهان

#معرفی_چنل_آموزشی باستان‌سنجی (Archaeometry) دانشی میان‌رشته‌ای است که به عنوان پل ارتباطی میان باستان‌شناسی و علوم پایه عمل می‌کند. یک باستان‌سنج، متخصصی است که با بهره‌گیری از علومی نظیر شیمی(تجربی و تجزیه)، فیزیک، زمین‌شناسی، متالورژی و زیست‌شناسی و...در کنار و با همکاری نزدیک باستان‌شناسان قرار می‌گیرد. باستان‌سنج تنها یک اپراتور دستگاهی نیست؛ بلکه مفسر داده‌هایی است که با ترکیب دانش آزمایشگاهی خود و تخصص میدانیِ باستان‌شناس، به تحلیل و تفسیر نتایج آنالیزها می‌پردازد. او برای ارائه یک کار دقیق و باکیفیت، به هر دو حوزه اشراف دارد؛ هرچند پایه‌ و وزنه اصلی تخصص او بر علوم پایه و آزمایشگاهی استوار است، اما داشتن درک و شناختی کافی از مفاهیم باستان‌شناسی به او کمک می‌کند تا میان یافته‌های سخت آزمایشگاهی و دنیای باستان ارتباطی معنادار برقرار کند. این همکاری دوجانبه، ابهامات مربوط به منشأ، فناوری و قدمت و...آثار را برطرف کرده و به درک روشن‌تر از زیست انسان‌های گذشته کمک می‌کند. هدف اصلی از راه‌اندازی این کانال🔻 فراتر از آموزش‌های تخصصیِ باستان‌سنجی و علوم آزمایشگاهی است و در واقع مقصود این است که باستان‌شناسان عزیز را نیز با ابعاد مختلف آنالیزهای دستگاهی، محدودیت‌های هر روش و نحوه تعامل اصولی با اپراتورهای آزمایشگاه آشنا کنیم. این شناخت به باستان‌شناسان کمک می‌کند تا هنگام ارسال نمونه‌ها، دید واقع‌گرایانه‌تری نسبت به خروجی دستگاه‌ها داشته باشند، زبان مشترکی با متخصصین آزمایشگاه پیدا کنند و در نهایت، به بهترین و دقیق‌ترین نتیجه ممکن دست یابند. 💻 کانال اول (اصلی): به آموزش‌های، شیمی تجزیه، نحوه کار دستگاها و همچنین تفسیر مقالات تخصصی در حوزه‌ی باستان‌سنجی اختصاص دارد؛ @Archaeometry_with_me 🎥 (کانال دوم): به صورت کاملاً اختصاصی، میزبان فیلم‌های آموزشی در رابطه با نرم‌افزارهای کاربردی در حوزه علوم میراث و نحوه کار و خروجی گرفتن از آن‌ها می‌باشد؛ @Archaeometry_with_me_Video روابط عمومی دانشگاه مازندران(ایتا): ╔═🍃🌸🍃═╗ 🆔  @pr_umz ╚═🍃🌸🍃═╝ @umzarchaeology403

🛡 کلاه‌خود ساسانی این کلاه‌خود متعلق به سده‌های ششم تا هفتم میلادی (اواخر دوره ساسانی) است. در نینوا کشف شده و امروزه در موزه بریتانیا نگهداری می‌شود. ساختار آهنی و تزئینات فلزی آن، از مهارت صنعتگران ساسانی حکایت دارد. این نمونه از معدود تجهیزات نظامی شناخته‌شده ساسانی به شمار می‌رود. #ساسانی #کلاه‌خود #موزه_بریتانیا

دشت شوشان در هزاره چهارم پیش از میلاد کتاب تازه‌ای از دکتر عباس علیزاده با عنوان Lowland Susiana in the Fourth Millennium BCE: Excavations at KS-04, KS-59, and KS-108 توسط Institute for the Study of Ancient Cultures منتشر شده است. بسیاری از پژوهشگران، هزاره چهارم پیش از میلاد را دوره‌ای تعیین‌کننده در شکل‌گیری حکومت‌ها و نهادهای سیاسی در جنوب‌غرب ایران می‌دانند. در این دوره، محوطه‌های KS-04 (چغا دِسَر)، KS-59 (ابوفندوه) و KS-108 (بلادیه) در کنار چغامیش و شوش، از مهم‌ترین مراکز سیاسی و جمعیتی دشت شوشان به شمار می‌رفتند. بخش عمده چارچوب‌های نظری درباره خاستگاه‌های محلی پیچیدگی‌های اجتماعی و سیاسی در این منطقه تاکنون بر یافته‌های حاصل از حفاری‌های شوش و چغامیش استوار بوده است؛ در حالی که شناخت ما از سه محوطه KS-04، KS-59 و KS-108 عمدتاً بر داده‌های بررسی‌های سطحی تکیه داشت. اکنون حفاری‌های لایه‌نگاری مؤسسه ISAC در این سه مرکز استقراری، شواهد بافتاری و زمینه‌ای ارزشمندی را درباره روندهای شکل‌گیری پیچیدگی‌های اقتصادی، اجتماعی و سیاسی در دشت پیشاتاریخی شوشان فراهم کرده است.

🔸کاتلین کنیون| Kathleen Kenyon(1906–1978) باستان‌شناس برجسته بریتانیایی بود که به دلیل پژوهش‌هایش در خاورمیانه شهرت جهانی دارد. او روش‌های نوینی برای لایه‌نگاری و ثبت دقیق داده‌های باستان‌شناختی ابداع کرد که هنوز هم مورد استفاده قرار می‌گیرند. مهم‌ترین کاوش‌های او در شهر باستانی اَریحا (جریکو) در سرزمین فلسطین انجام شد. تحقیقات کنیون نشان داد که اریحا یکی از کهن‌ترین سکونتگاه‌های شناخته‌شده بشر است و قدمت آن به هزاران سال پیش از میلاد می‌رسد. دستاوردهای او تأثیر عمیقی بر درک ما از شکل‌گیری نخستین جوامع انسانی و تاریخ خاور نزدیک باستان گذاشت.

🔸هریت بوید هاوس| Harriet Boyd Hawes (1871–1949) باستان‌شناس آمریکایی و از نخستین زنانی بود که در دنیای باستان‌شناسی به موفقیت‌های بزرگ دست یافت. او در زمانی فعالیت می‌کرد که حضور زنان در کاوش‌های علمی بسیار محدود بود. مهم‌ترین دستاورد او کشف و کاوش محوطه مینوسی «گورنیا» در جزیره کرت یونان بود؛ شهری باستانی که اطلاعات ارزشمندی درباره تمدن مینوسی در اختیار پژوهشگران قرار داد. یافته‌های او نشان داد که زنان نیز می‌توانند در پژوهش‌های میدانی و کاوش‌های بزرگ باستان‌شناسی نقشی پیشرو داشته باشند. هریت بوید هاوس علاوه بر اکتشافات علمی، راه را برای نسل‌های بعدی زنان باستان‌شناس هموار کرد و به یکی از چهره‌های الهام‌بخش تاریخ باستان‌شناسی تبدیل شد.

🔸 دوروتی گارود| Dorothy Garrod(1892–1968) باستان‌شناس انگلیسی و یکی از پیشگامان مطالعه دوران پارینه‌سنگی بود. او نخستین زنی بود که به کرسی استادی دانشگاه دست یافت؛ موفقیتی مهم در تاریخ علم. گارود در غارهای کوه کرمل در کاوش‌های گسترده‌ای انجام داد و بقایای انسان‌های پیشاتاریخ را کشف کرد. پژوهش‌های او به شناسایی فرهنگ «ناتوفی» کمک کرد؛ فرهنگی که حلقه‌ای مهم میان شکارگری و آغاز کشاورزی به شمار می‌رود. کارهای او نقش مهمی در شناخت روند تکامل انسان و گذار به زندگی یکجانشینی داشت.