Աստվածաշնչագիտություն

🔸Մարիամ անունը Նոր Կտակարանի ժամանակաշրջանում եղել է կանանց ամենատարածված անուններից մեկը։ 🔝Արևելյան Հրեաստանում և Գալիլիայում առաջին դարի կանանց մեջ յուրաքանչյուր չորրորդը կամ հինգերորդը (կանանց մոտավորապես 20–25%) կրել է Մարիամ անունը։ Տարածված անուններ էին նաև Սալոմեն և Մարթան։ 🔹Այդպիսի լայն տարածվածությունը բացատրվում է նրանով, որ մարդիկ հաճախ իրենց դուստրերին կոչում էին Մովսեսի քրոջ՝ Մարիամի անունով, ով հարգվում էր որպես մեծ հավատքի կին։ ✔️Նոր Կտակարանում իրականում Մարիամ անունով շատ կանայք են հիշատակվում՝ • Մարիամ (Հիսուսի մայրը) — Մատթ. 1:18–25 • Մարիամ (Բեթանիայից) — Ղուկ. 10:38–42, Հովհ. 11:1–45 • Մարիամ (Հակոբոսի և Հովսեսի մայրը) — Մատթ. 27:56, Ղուկ. 24:10 • Մարիամ (Մագդաղենացի) — Մատթ. 27:56, Մարկ. 15:40, Ղուկ. 8:2 • Մարիամ (Հովհաննեսի մայրը) — Գործք. 12:12–13 • Մարիամ (Հռոմից) — Հռոմ. 16:6։

#Իսկ_դուք_գիտեք, որ Զաքեոսի անունը եբրայերեն ծագում ունի և նշանակում է «մաքուր», «արժանի», «անբասիր»։ Հավանաբար, մարդիկ, ովքեր ճանաչում էին Զաքեոսին՝ մաքսավորի և հարուստ հարկահավաքի, հաճախ էին զարմանում, թե ինչպես նրա անունը կարող է համընկնել նրա ապրելակերպի հետ։ Սակայն Հիսուսի հետ հանդիպումից հետո նա արմատապես փոխվեց և խոստացավ չարամտությամբ վերցրածը վերադարձնել քառապատիկ։ Հիսուսը այս կարծեցյալ հեգնանքը վերածում է հաղթանակի. Նա ընդունում և փոխակերպում է նույնիսկ այն մարդկանց, ում հասարակությունն ուրացել է։ Զաքեոսն իրականում դառնում է «մաքուր»՝ արդարացնելով իր անունը։

#Իսկ_դուք_գիտեք որ Աստվածաշնչում Աստված պատվիրում է մեզ պատվել մեր մեծերին։ Ղևտացոց 19։32-ում ասվում է. «Ալեհեր մարդկանց առաջ ոտքի՛ կանգնեք և պատվե՛ք ծերերին։ Երկնչի՛ր քո Աստծուց։ Ես եմ Տերը՝ քո Աստվածը»։ Այս համարը մեզ հիշեցնում է տարեցներին հարգելու կարևորության մասին։ Հին Իսրայելում, ինչպես մեր մշակույթում, կարևոր էր ոչ միայն հարգանք ցուցաբերել ավագների նկատմամբ, այլև դա ընդունել որպես Աստծո հանդեպ երկյուղածության արտահայտություն։ Աստված գնահատում է խոնարհ սիրտը։ Այն նաև նպաստում է հասարակության մեջ բարոյական և հոգևոր արժեքների պահպանմանը։

Հինգ հազարի կերակրումը միակ հրաշքն է (ի բաց առյալ հարությունը), որը նկարագրված է բոլոր չորս Ավետարաններում ( Մատթ. 14.13–21, Մարկ. 6.30–44, Ղուկ. 9.10–17, Հովհ. 6.1–15): Իրականում հրաշքին ներկա էին ավելի շատ մարդիկ. Մատթեոսը հստակ նշում է. «... բացի կանանցից և երեխաներից» (Մատթ. 14.21), ուստի կարող է լինել 15-20 հազար մարդ: Երկրորդ անգամ Հիսուս կերակրում է 4000-ի (Մատթ. 15.32–38), բայց այս հրաշքը հաճախ մոռացվում է: • Առաջին հրաշքը՝ 5 հաց + 2 ձուկ → 12 զամբյուղ։ • Երկրորդ՝ 7 հաց + մի քանի ձուկ → 7 զամբյուղ։ Հրեական ավանդույթի համաձայն՝ հացը չի կարելի դեն նետել. աշակերտները հավաքեցին ամեն ինչ (Հովհ. 6:12): Սա սննդի՝ որպես Աստծո պարգևի նկատմամբ հարգանքի դրսևորում է։

Ռաքելն Աստվածաշնչում հիշատակվող առաջին կինն է, որը մահացել է ծննդաբերության ժամանակ։ Երբ նա մահացավ, որդուն անվանեց Բենոնի (בֶּן־אונִי), որը նշանակում է «իմ վշտի որդի»։ Այս անունը արտացոլում էր նրա տառապանքը։ Սակայն Հակոբը, ցանկանալով խուսափել «տխուր ընկերակցությունից», տղային տվեց Բենիամին (בִּנְיָמִין) անունը, որը նշանակում է «աջ ձեռքի որդի» (Ծննդ. 35.16-19): Հին հրեական ավանդույթում աջ ձեռքը կապված էր իշխանության, պատվի և մեծության հետ։ Աջ ձեռքի այս խորհրդանշական իմաստը կարելի է գտնել ամբողջ Աստվածաշնչում և այդ ժամանակի մշակույթում։

Հնագույն քաղաք Բաբելոնը հայտնի դարձավ որպես Աստծո և կեղծ կրոնների դեմ հակառակության կենտրոն։ Աստված Եսայի մարգարեի միջոցով կանխագուշակեց դրա լիակատար կործանումն ու ամայացումը (Եսայի 13։19–21): Մարգարեությունն իրականացավ. Բաբելոնը կործանվեց և մինչ օրս մնում է ավերակների մեջ։ Հետաքրքիր փաստ. Սադամ Հուսեյնը փորձեց վերակառուցել քաղաքը, բայց շուտով սկսվեց պատերազմ, նախագիծը դադարեցվեց, և նա ինքը շուտով մահացավ։ Ավերակները կրկին դատարկ մնացին։ Սա օրինակ է այն բանի, թե ինչպես են Աստծո խոսքերը անփոփոխ և իրականանում անկախ ամեն ինչից։

«Տերն իմ լույսն է և իմ կյանքը. ես ումի՞ց պիտի վախենամ։ Տերն իմ կյանքի ապավենն է. ես ումի՞ց պիտի դողամ»: Սաղմես 26.1

«Երանի՜ արդարության քաղցն ու ծարավն ունեցողներին, որովհետև նրանք կհագենան»: Մատթեոս 5.6

«... Դու իմ ծառան ես, քեզ ընտրեցի ես և չեմ լքի քեզ։ Մի՛ վախեցիր, քանզի քեզ հետ եմ, մի՛ խաբվիր, քանզի ես եմ քո Աստվածը, ես, որ զորացրի քեզ, օգնեցի քեզ ու պահպանեցի քեզ իմ արդար աջով»: Եսայի 41.9-10

Դևեր: Չար հոգիների դաս, որոնք իրենց գոռոզամտության պատճառով հեռացան Աստծուց, կտրվեցին Նրանից և կտրեցին հաղորդակցությունը բարի հոգիների՝ հրեշտակների հետ: Անկում ապրեցին և դարձան դեպի չարն ու մնացին դրա մեջ: Այս պատճառով էլ հակառակվում են աստվածային կամքին և ջանում են զրպարտել մարդուն Աստծու մոտ և հակառակը, ինչպես նաև մարդուն դրդում մեղք գործելու: Այդուհանդերձ, նրանց գործունեությունը սահմանափակվում է, քանի որ արարածներ են, որոնք ենթարկվում են Աստծու իշխանությանը: Նրանց գոյության մասին հստակաբար հիշատակվում է Սուրբ Գրքում: Մասնավորապես Հին Կտակարանում ոչ միայն խոսք է լինում դևերի մասին, այլև հիշատակվում է նրանց առաջնորդը՝ սատանան, որն աստվածային թույլտվությամբ փորձում է Հոբին (Հոբ 1:6-ից): Նոր Կտակարանում Քրիստոս Ինքն է պայքարում և հաղթում սատանային անապատում (Մատթ. 4:1-ից), իսկ իր հրաշքներով երևում է, որ իշխանություն ունի չար ոգիների վրա:

Սաղմոսարանի ամենաարտասովոր սաղմոսներից է 135-րդը, քանի որ դրա բոլոր համարները ավարտվում են նույն կերպ՝ որովհետև հավերժ է նրա ողորմությունը: Կրկնվող հատվածը կրկներգ է, սաղմոսներում հազվադեպ հանդիպող երևույթ։ Մեկ այլ հետաքրքիր փաստ. հրեական ավանդության մեջ այս սաղմոսը կոչվում է «Գովասանքի մեծ սաղմոս» (Hallel ha-Gadol - մեծ հալել), և այն կարդացվում է հատուկ արարողությունների ժամանակ, օրինակ՝ Զատկին, երբ նշվում է Եգիպտոսից ելքը։

«Սեր առանց կեղծիքի. ատելով չարը՝ գնալ բարու հետևից. եղբայրասիրության մեջ՝ միմյանց հանդեպ գթասիրտ. հարգելու մեջ՝ միմյանց գերազանցել. ջանասիրության մեջ՝ չծուլանալ։ Հոգով ջերմեռա՛նդ եղեք, Տիրո՛ջը ծառայեք, հույսո՛վ ուրախացեք. նեղությանը համբերե՛ք, հարատև աղոթե՛ք. սրբերի կարիքներին հաղորդակի՛ց եղեք, հյուրասիրության հետամո՛ւտ եղեք»: Հռոմեացիս 12.9-13

«Գթած, ողորմած, համբերատար և բազումողորմ է Տերը։ Տերն իսպառ չի բարկանում և ոխ չի պահում հավիտյան։ Չվարվեց մեզ հետ ըստ մեր մեղքերի Եվ մեզ չհատուցեց ըստ մեր անօրենության։ Այլ որքան բարձր է երկինքը երկրից, Այնքան զորացրեց Տերն իր ողորմությունն Իրենից երկյուղածների հանդեպ։ Որքան հեռու է արևելքն արևմուտքից, Այնքան հեռացրեց մեր անօրենությունները մեզնից։ Ինչպես հայրն է գթում իր զավակներին, Այնպես Տերը գթաց իրենից երկյուղածներին»։ Սաղմոս 102.8-13

«Աղաչում եմ ձեզ, եղբայրնե՛ր, Աստծու ողորմությամբ, որ ձեր մարմինները որպես կենդանի, սուրբ, աստվածահաճո զոհ պատրաստեք. դա է ձեր հոգևոր պաշտամունքը։ Այս աշխարհի կերպարանքով մի՛ կերպարանվեք, այլ վերափոխվե՛ք ձեր մտքի նորոգությամբ, որպեսզի դուք կարողանաք քննել լավը և թե ո՛րն է Աստծու կամքը, այսինքն՝ ինչ որ բարի է, իրեն հաճելի և կատարյալ»: Հռոմեացիս 12.1-2

«Այդ ինչպե՞ս է, որ մենք ծոմ պահեցինք, և դու չտեսար, զրկանքների ենթարկեցինք մեզ, և դու չիմացար։ Արդ, ձեր ծոմապահության օրերին ձեր ցանկություններն եք կատարում և կսկիծ պատճառում բոլոր նրանց, ովքեր ենթակա են ձեզ։ Հակառակության և կռիվների մեջ եք ծոմ պահում և բռնցքահարում տկարին։ Իսկ իմ ինչի՞ն է պետք այդպիսի ծոմապահության օրը. դուք պիտի գաք բողոքեք ինձ, և ես չպիտի լսեմ ձեզ։ Ես այդպիսի ծոմապահությունը չընտրեցի, և ոչ էլ այնպիսի օրը, երբ մարդ իր անձն է տանջում։ Եթե պարանոցդ կորացնես օղակի նման ու տակդ քուրձ ու մոխիր տարածես, սակայն այդ էլ չեմ համարի ծոմ և ընդունելի օր. ես այդպիսի ծոմապահությունը չընտրեցի,- ասում է Տերը։- Քանդի՛ր անիրավության հանգույցը, վերացրո՛ւ քո վաճառականական խարդախությունն ու բռնությունը, ների՛ր ու արձակի՛ր նեղյալներին և պատռի՛ր բոլոր անիրավ մուրհակները։ Քաղցածների՛ն բաժանիր քո հացը և անօթևան աղքատներին տա՛ր քո տունը. եթե մերկ մարդ տեսնես՝ հագցրո՛ւ նրան, բայց քո ընտանիքի զավակին մի՛ անտեսիր»: Եսայի 58.3-7

Մելքիսեդեկի և Եղիսաբեթի օրհնությունները 🔹 «Օրհնեալ է Աբրամ…Օրհնեալ Աստուած Բարձրեալ» (Ծննդ. ԺԴ. 19-20, Մելքիսեդեկի օրհնություն) 🔹 «Օրհնեալ ես դու ի կանայս, եւ Օրհնեալ է պտուղ որովայնի քոյ» (Ղուկ. Ա 42, Եղիսաբեթի օրհնություն) Առաջին օրհնությունում տեսանելի է հինկտակարանյան օրհնության կանոնական ձևը, որն ունի հետևյալ սխեման՝ օրհնյալ է որևէ մեկը և օրհնյալ է Աստված: Մեկնիչները երկրորդ՝ Եղիսաբեթի օրհնության մեջ Քրիստոսի աստվածության պարզորոշ ակնարկ են նկատում, քանի որ սխեմայի առաջին մասում օրհնությունն ուղղված է Մարիամին, իսկ երկրորդ մասում` Հիսուսն է գրավում Աստծո տեղը:

«Մի՞թե կինը կմոռանա իր մանկանը կամ չի՞ գթա իր որովայնի ծնունդներին, և եթե կինը մոռանալու էլ լինի այդ, ես, սակայն, քեզ չեմ մոռանա,- ասում է Տերը»: Եսայի 49.15

«Արդարի արդարությունն իր վրա է լինելու, անօրենի անօրենությունը՝ իր»։ «Անօրենը եթե իր գործած բոլոր անօրենություններից հետ դառնա և իմ բոլոր պատվիրանները պահի, արդարություն ու ողորմություն անի, հաստատապես կապրի ու չի մեռնի։ Նրա բոլոր մեղքերը, որ գործած կլինի, և բոլոր անիրավությունները, որ կատարած կլինի, չեն հիշվելու, այլ իր արդարության համար, որ արած կլինի, ապրելու է։ Մի՞թե ես մեղավորի մահն եմ տենչում,- ասում է Տերը՝ Աստված,- և ոչ թե այն, որ նա չար ճանապարհից հետ դառնա ու ապրի»: Եզեկիել 18.20-23