ماتی

قادر بە فیدای ئاوێنەیی سینەیی پاکت جێی عەرزی پەرێشانیی منی دووری هیلاکت سەر سەرفی دەمی هیممەت و فەریادی سەریعت بۆ وەختی زەروور کاتێ لەدوور گرتومە چاکت دەستت قووەتی شارێ لە جەیشی هەیە بیللا بۆ حەربی عەدوو دێیە غەزا ، قەت نییە باکت بۆ جوابی پەنای تۆ کە بکەم عەرزی وەفای خۆم واجب کە دڵم بمرێ لە ڕێی گەردێ لە خاکت ذنوونە دڵم نوقمە لە زوڵماتی سیادا ڕۆشن کە دەروونم بە بڵێسەی دڵی تاکت هیجرەت وەکو میراتی ڕەسول ڕێکە بە باڵات ئەی پیری موهاجیر! بە فیدای هیجرەتی چاکت ظاهیر کە لەسەرخۆی ، ئەدەبی قوربە مەقامت باطین کە وەکو تێغی دەبان تیژە (ئەراک)ت (ماتی) نیەتی قووەتی تەعبیری هەوای تۆ قوربانی نەسیمێکی ئەبم دێ لە شوباکت ماتی "قادر" شێخ قادری کوڕی شێخ کەریمی کەسنەزان ، کە مەشهوورە بە پیری موهاجیر یان شێخی تەپلە ڕەش ، ئاوێتەی ڕەحم و نووری خوابێ

ڕۆژێ کە حەریفان هەمویان چوونە سەری کار زاهید چوە مزگەوت و ئەمن هاودەمی خوممار من یارم ئەوێ ئەو چووە بۆ جیلوەگەهی یار حاجی چووە بۆ کەعبە و من تاڵبی دیدار ئەو خانی خودای مەتڵەبە من خاوەنی خانە هەر دەرگەیە چووم ساحەبی ئەو خانە ئەتۆی هەر هەر جێیە بڕۆم پرتەوی کاشانە ئەتۆی هەر گەر دەیرە ، ئەگەر مەیکەدە ، جانانە ئەتۆی هەر مەقسوودی حەرەم ، کەعبە و بتخانە ئەتۆی هەر هەر تۆ هەدەفی کەعبە و بتخانە بەهانە بولبول لەچەمەن دا گوڵ و ڕوخساری نیشان بوو پەروانە لە گڕدا ، هەموو ئەسراری عەیان بوو تۆی دیوە کە غەرقی نەزەری پیر و جەوان بوو یەعنی کە نیشانەت لەهەموو جێیە بەیان بوو دێوانە منم من ، کە ئەڕۆم خانە بە خانە شیعر : شێخی بەهایی وەرگێڕان : ماتی دەنگ : محمد ڕەشیدیی

شیعرێکی قووڵ و پڕ ڕەمزی فەلسەفییانەی حافزی شیرازیی وەرگێران : ماتی حاڵی ئێمە ، زاهیدی زاهیرپەرست ئاگا نییە هەرچی وت دەرحەق بە ئێمە دڵشکانی تیا نییە خێرە هەرچی بێتە ڕێی سالیک کە ڕێگەی گرتەبەر لەم سیڕاتی موستەقیمە هیچ کەسێ گومڕا نییە تا ئیدامەی بێ گەمەی وا ئەیجوڵێنین بەیدەقێ عەرسەیی شەتڕەنجی ڕەندانە و مەجالی شا نییە چیی بوو ئەم سەقفە بڵندەی ئاسمانی پڕ نەقش بەم موعەمما ، هەرچی دانای عالەمە زانا نییە زەخمی پەنهان زۆرە ، نادا قەت مەجالی ئاهی دەم کەس بە ڕاز و حیکمەتت ئەی بێــــنیاز ، توانا نییە ساحەبی دیوان ئەڵێی هەر ئەهلی کار و بار نەبوو مۆری ئەم فەرمانە بێ باکە و نیشانی خوا نییە کێیە ویستی بێ؟ دەبا بێ ، هەرکە ویستی بوو بڵێت کیبر و ناز و حاجیب و دەربان لە ئەم دەرگا نییە چوونە بەر مەیخانە کاری ڕەند و یەکڕەنگانە هەر خۆفرۆشان قەت لە سەر ڕێی مەیفرۆشانا نییە قامەتی ناساز و بێ ئەندامی ئێمە باعیسە وەرنە تەشریفت بە باڵای کەس کەم و کۆتا نییە بەندەیی پیری خەراباتم کە لوتفی دائیمە وەرنە لوتفی شێخ و زاهید دەم دەمە و هەرگا نییە چونکە عالیی مەشرەبە (حافز) سەدر ناگرێ ئەبەد عاشقی مەینۆشە ، بەندی ماڵ و جاهـ و شا نییە

شیعر : مەولانا جەلالەددین وەرگێڕان : ماتی ئەی عاشقان ئەی عاشقان وا هات دەمی وەسڵ و لیقا وا هات لە ئاسمانان نیدا ، بۆ مەهڕووان دەنگی سەڵا ئەی سەرخۆشان ئەی سەرخۆشان وا هاتە دەر شادیی بە ناز با بەرنەدەین زنجیری یار ، دامێنمان تا بەر نەدا وا هات شەرابی ئاتەشین ، ئەی دێوی غەم تۆی کونج نشین ئەی گیانی مەرگ ئەندێش بڕۆ ، ساقیی بمێنە تا بەقا گەردوونی حەوت مەستی ئەتۆ ، مۆری لەپی دەستی ئەتۆ هەستیی هەموومان هەستی تۆ ، لێت بێ هەزاران مەرحەبا ئەی موتریبی شیرین نەفەس ، هەر لەحزەیەک با بێ جەڕەس زینێ لە ئەسپێ بار بکە ، تا بێیە سەر گیان وەک سەبا ئەی ناڵەیی نەی خۆش سەمەر بانگت هەمووی تەعم و شەکەر دێنێ لە دوور شام و سەحەر ، ناڵەت ئەدا بۆنی وەفا خۆت حازری سەد ڕاز بکە ، ئاواز و پەردان ساز بکە با جوان هەبن ، تۆ ناز بکە ، ئەی ئافتابی خۆش لیقا مەدڕێنە پەردەی خامۆشیی ، بینۆشە جامی ئەهلی ڕاز داپۆشە هەر داپۆشە هەر ، خوو بگرە بەو حیلمەی خودا

شیعر : حافظ وەرگێڕان : ماتی لە چاوم خوێن بووە جاریی لە دەست یاری کەوان ئەبرۆ جیهان بەس فیتنەیی دیوە بە چاو ئەیکا عەیان ئەبرۆ ​ غوڵامی چاوی تورکێکم لە نێو حاڵی خەوی مەستیی بە ڕوو وەک گوڵشەنی ڕەنگین و موشکین سایەبان ئەبرۆ ​ لە غەمدا لەش هیلالێکە ، لە سای مۆری برۆی شاهم ئیتر چۆن ڕووی هەبێ دەرخا لە تاقی ئاسمان ئەبرۆ ​ ڕەقیبان غافڵ و ئێمە لە ئەو چاو و ڕووە هەردەم هەزار ڕاز و قسە دێنێ دەلیلە و پاسەوان ئەبرۆ ​ پەناگەی گۆشەگیرانە جەبینی وەک گوڵستانە لەلای ئەو یاسەمینانە ئەسووڕێ دەم دەمان ئەبرۆ ​ لە بەردەم پەیکەری حوسنت نییە باسی پەریی و حۆریی نییە باسێ لە چاوی ئەم ، لە ئەو ناکا بەیان ئەبرۆ ​ نیقابی زوڵفەکەت لاداوە کافر دڵ ، ئەترسم من خەمت میحراب بشێوێنێ بگۆڕێ قیبلەمان  ئەبرۆ لە نێو بەزمی هەوا (حافز) ئەگەرچی مورغی زیرەک بوو بە تیری غەمزە ڕاوی کرد دوچاوی ئەو کەوان ئەبرۆ

دڵا بگری و بـــنـــاڵێــــنە ، کەوا چـــەن بـێ قەراری تۆ بەگوێی پیرت ئەگـــا ناڵەت ، ئەگەرچی دوورە یاری تۆ ئەبێ ڕوو کەیتە یاری دڵ ، ببی تەسلیم بە کاری دڵ بەدیی بێ تاکو چاری دڵ ، تەبیبە و چارەداری تۆ بەبێ تۆ وشکە چوار وەرزم ، پەڵاش و پووشی سەر ئەرزم بە یـــــــادت هەرچی بم سەوزم ، کە بارانی بەهاری تۆ بە گوێی کەس گەر نەگــا دادم ، غەمم نابێ بە دڵ شادم ئەزانـــم دێیە ئیمـــدادم ، بە ئیــزنی خـــوایە کاری تۆ بە قووەی ڕۆحــــی بـاپیرت ، بە بێ ئینکارە تەئسیرت لەجێی سوڵتانی دەســـگیرت ، شکور وا جێگەداری تۆ ئەلا یا شەمسی پێنجوێنی ، وەکو خۆت ڕوو کە بنوێنی ڕەگ و ڕیشەم ئەسـوتێنی ، کە نــــووری پڕ لە ناری تۆ کە ڕۆحــم هاتە بەر دەستت ، بنۆشم بادەیی خەستت بە نیگای چــاوەکەی مەستت ، لەمس کەم نادیاری تۆ دەمێ شادیی دەمێ غەم دێ ، لەگەڵ ئاهـ و هەناسەم دێ بە فوویەک وا بڵێسەم دێ ، بســووتێ غەیری یاری تۆ لەتیری دڵگری تۆ باس ئەکەن گشت تاقمی خەوواس بەچاوت نوقمە سەد غەوواس کە بەحری بێ کەناری تۆ لەکوێ بی دڵ بە دووتا دێت ، ئەبێتە گەرد و تۆزی پێت کەمە گیـانێ بەفیدای ڕێت ، کە شــایـــانی هەزاری تۆ لە ناو سۆز و مەراقتدام ، لە ناو تاوی فیراقتدام لە حاڵی ئیشتیاقتدام ، شەوم بێ ڕووی نەهاری تۆ دەسم دامانی ئەو شاهە ، شکور شا خاوەنی جاهە حوسەینم هاودەمی ڕاهە ، چ ڕێ؟ ڕێی پڕ لە خاری تۆ ئەگەر خاکی دەری تۆ بم ، فیدای گوڵپەروەری تۆ بم فیدای شادڵبەری تۆ بم ، من و عوششاقی زاری تۆ ئەتۆی هەر تاجـ ـداری عیشق ، کە سوڵتانی هەواری عیشق قبوڵکەی عەیب و عاری عیشق لە (ماتی) ، بێتە شاری تۆ ماتی

کاتێ #حەزرەت بە سەحرایا تەشریفی بردووە بەرەو مەدینە ، بیر ئەکەیتەوە کە ئەو خاک و خۆڵەی پێی لەسەر ناوە ئەبێ چەن خۆشحاڵ بوو بن ، ئەو گەرد و تۆزەی بەر ڕوخساری موبارەک و وجوودی کەوتووە ئەبێ شاگەشکە بوو بن لە تاوا ، بێگومان ئەم دێڕە شیعرە زۆر گونجاوە بۆ باسی ئەوە.. بعد از این یا گردبادم ، یا در این صحرا غبارم تا رسم در رهگذارت ، یا رسی در رهگذارم ئیتر من گەردێکم لە نێو با ، یا غوبار و تۆزێکم لە سەحرا تا ڕۆژێ لەگەڵ بایا ڕێم کەوێتە لات ، یا ڕۆژێ تۆ تەشریف بێنیتە سەحرا بۆ لای من.. #١٤٤٨

لە فیتنە و بەزمی دەورانا زەلیل نابێ بە هیچ مانا ئەوەی ساتێ سەری دانا لە بەر پێی پیری پیرانا بڵاوە نووری ڕەحمانیی لە حاڵی دیار و پەنهانی لە نێو زومڕەی موریدانی تەریقەی #غەوسی گەیلانا ئەوەی دەسگیری ڕێگایە غەواسی بەحری تەقوایە بە ڕۆح و دڵ بە فیدایە لە بەر دەرگاهی سوڵتانا زەمان و قەبل و بەعدی گشت مەکان هەر لا لە پێش و پشت درشت و وردی وەک ناو مشت لە فەوق و تەحتی ئاسمانا کەسێ درکی بکا نازی ئەبێتە ئاشنای ڕازی بە قووە و هیممەتی #بازی ئەچێ ڕۆحی بە (ما کان)ا بنازم بەو تەجەللایە لە ڕۆحی گەرمی تۆدایە بە ئیزنی خوای تەعالایە کە نووری دێ بە سەرمانا وەلیی و قوطب و ئەوتادی مەدار و شەوقی ئیرشادی بە بێ تۆ نایە ئیمدادی #عەلەمداری لە مەیدانا شەکاوە و بەرزە #بەیداخت لە سەر لوتکەی بەقای شاخت بە تەئسیری گڕی ناخت چرات هەڵکرد لە جیـهانا سەیاحی کێو ، دەر و دەشتی #غەواسی بەحری بێ کەشتی لە سای #جەدت بەوێ گەشتی لە ڕەنج دان و نەڕەنجانا لە تۆ هەرچی کەوا نەقڵە دەلیلە و ڕێبەری قافڵە مەقامت خارجی عەقڵە لە ڕیزی گەورە مەردانا بە پشتیوانی ئەو شاهـــە کە #شاهم خاوەنی جاهـە بە ڕۆژ شەمسە و بە شەو ماهە چ ماهێ؟ وا لە تابانا ماتی

مامەڵەی خوا لەگەڵ هەرکەسێکا بەندە بە تێڕوانینی ئەو کەسەوە بۆ خوا ، ئەوانەی زیاتر خوایان ناسیوە تێڕوانینیان درووستتر و وردترە بۆ خوا.. حاڵی گوناهبارێ لە چاوی واعیزێک و خواناسێکا زۆری فەرقە.. زاهید وەکو من چونکە غەمی تۆی نەئەزانی بێگانە بوو حاڵی حەرەمی تۆی نەئەزانی فەرمووت کە گوناهان بکەی ئەتنێمە جەهەننەم بەو بێژە کە ڕەحم و کەرەمی تۆی نەئەزانی وەرگێڕانی دوو بەیتییەکی شێخ (ابو سعیدی ابو الخیر) − ئەگەر تاوان بکەی ئەتخەمە ناو دۆزەخەوە. + ئەمە بە یەکێ بڵێ نەزانێ چەن بە ڕەحمی!

دەستی کورت و پڕ نیاز ڕەفعی حزوور بۆ نەجاتیی ئاخیرەت هاوارمە تۆ #کەریمی عادەتت بەخشینە هەر بێ پەنام و هەر پەنای تۆ چارمە . . بوومە عەیبستان ئەوەند نەقسم هەیە دیارە دەستی لوتفی تۆ سەتتارمە باخە دنیا (ماتییا) تەقوایە گوڵ لەززەتی نەفست پەڵاش و خارمە ماتی دەنگ : کاک میهران سنەیی💚

ئەی مورغی دڵم نەغمەخوێنی چەمەنی تۆ ‎شیرین سیفەت و شاهی گوڵان ،  گوڵبەدەنی  تۆ ‎ ‎ئاهوویەکی بێ ماڵ و کەسی دەشتی نەهاتم ‎ئاواتی شەو و مەیلی نەهارم وەتەنی تۆ ‎ ‎ڕازیم بە قولاپت لە دڵم حەڵقە بە حەڵقە ‎عومرێکە کەمەنکێشە بە داوی کەمەنی تۆ ‎ ‎هەر جارێ بکەم یادی قەدت ، حازرە مەیلت ‎ئەی من بە فیدات ، چێوەشکێنی زەمەنی تۆ ‎ ماتی خوێندنەوە : کاک محمد عبداللە

تۆزێ لە مەسنەویی مەولانا هەدیە گەشتە شا لە ڕێی پەنهانەوە شا بە زوویی چوو بە دەم میوانەوە عەینی دوو دەریا بەیەکتر ئاشنا ڕۆحی هەردوویان لە یەکتردا فەنا فەرمووی ئەی دیاریی حەق و دەفعی حەرەج تۆی کلیلی سەبری بۆ دەرگای فەرەج ئەی کە دیدارت جەوابی هەر سوئال موشکیلات لای تۆ حەلە بێ قیل و قال تۆی بەیانی ڕەمز و ڕازی نێو دڵی دەستەگیری هەر چەقیوی نێو گڵی مەرحەبا یا موجتەبا یا مورتەزا گەر نەمێنی دێ قەزا ، تەنگە فەزا سەییدی قەومی ، کەسێ گەر تۆی نەوێ لێیگەڕێ هەڵدێرە ڕێگەی تێی کەوێ

بسم اللە.. دەسپێکی کتێبی (مەسنەویی مەعنەویی) مەولانا جەلالەددینی ڕۆمیی وەرگێڕان : ماتی ‎نەی نامە ‎ ‎گوێ لە نەی بگرە حکایەتـــخوانییە ‎غەیری دووریی باسی هیچی لا نییە ‎ ‎لەو نەیــستانە کە منیان هەڵبڕی ‎ناڵە ناڵم ، چاکی خەڵقی دادڕی ‎ ‎گەر نەبێ کون کون لە تاو دەردی فیراق ‎سینە ، نابێ بۆ بەیانی ئیشتیاق ‎ ‎هەر کەسێ دوور ما لە بنج و ئەسڵی خۆی ‎هەوڵەدا ڕۆژێ بگاتە وەسڵی خۆی ‎ ‎گوێم لە خۆشحاڵان و بەدحاڵان بووە ‎هاودەمیی ناڵەی هەموویم کردووە ‎ ‎هەرکەسێ وایزانی بوو بە یاری من ‎پەی نەبردە نێو دڵ و ئەسراری من ‎ ‎گەرچی ئەسرارم لە ناڵەم دوور نییە ‎چاو و گوێ حەیفە کە خاوەن نوور نییە ‎ ‎لەش لە گیان و گیان لە لەش جیا ناکرێ ‎چاوی گیان بینین بە گشت کەس نادرێ ‎ ‎ناڵە ناڵی نەی گڕە و هەر با نییە ‎بمرێ هەرکەس گڕ لە نێو دڵیا نییە ‎ ‎ئاگری عیشقە کە جۆشی دا بە نەی ‎جۆشی عیشقە نەشئەیی داوە بە مەی ‎ ‎نەی حەریفی هەرکەسێکە دابڕا ‎هەر بە نەی بوو پەردەیی ئەسرار دڕا ‎ ‎گاهێ زەهرە و گاهێ تر تریاقە نەی ‎جارێ هاوڕاز جارێ تر موشتاقە نەی ‎ ‎نەی حەدیسی ڕاهی پڕ خوون باسەکا ‎ڕەمز و ڕازی عیشقی مەجنوون باسەکا ‎ ‎غەیری مەست ، مەحرەم بە نەی هەر کێ نییە ‎موشتەری قەولی زمان مەر گوێ نییە؟ ‎ ‎ڕۆژ لە ناو ئازاری من ئاوا بووە ‎ڕۆژ لەگەڵ سۆزی دەروون هامڕا بووە ‎ ‎ڕۆژ کە ڕۆیشت با بچێ باکم نییە ‎ئەی کە وەک تۆ یارێ تر پاکم نییە ‎ ‎غەیری ماسی چون لە ئاو زوو تێر ئەبن ‎بێ نسیبان سەختە تاکو فێر ئەبن ‎ ‎حاڵی پوختە کەی ئەزانێ شەخسی خام ‎قال و قیل کۆتایی بێنە ، وە سەلام ‎ ‎ ‎29.4.2026

شیعر : مەولانای ڕۆمیی ‎وەرگێڕان : ماتی ‎نە من بێ هۆ لە شار و کوچە و بازاڕ ئەڕۆم و دێم ‎بە شەوقی عەشقەوە هاتم بە دووی دڵدار ئەڕۆم و دێم ‎ ‎خودا ڕەحمێ بە من فەرموو ، پەرێشانم ئەڕۆم و دێم ‎خەتاکارم گوناهکارم بە حاڵی زار ئەڕۆم و دێم ‎ ‎شەرابی شەوقی تۆم نۆشیی ، بە دەوری یار ئەڕۆم و دێم ‎قسەی مەستانەیە زارم ، وەلێ هوشیار ئەڕۆم و دێم ‎ ‎دەمێ گریە و دەمێ خەندە ، گەهێ کەوتن گەهێ ڕۆیین ‎مەسیحایەک لە دڵمایە کەچی بیمار ئەڕۆم و دێم ‎ ‎وەرە جانا کەرەم فەرموو لەگەڵ مەولایی ڕۆمییدا ‎غوڵامی شەمسی تەبرێزم قەلەندەر بار ئەڕۆم و دێم

‎ ‎ئەی مورغی دڵم نەغمەخوێنی چەمەنی تۆ ‎شیرین سیفەت و شاهی گوڵان ،  گوڵبەدەنی  تۆ ‎ ‎ئاهوویەکی بێ ماڵ و کەسی دەشتی نەهاتم ‎ئاواتی شەو و مەیلی نەهارم وەتەنی تۆ ‎ ‎ڕازیم بە قولاپت لە دڵم حەڵقە بە حەڵقە ‎عومرێکە کەمەنکێشە بە داوی کەمەنی تۆ ‎ ‎هەر جارێ بکەم یادی قەدت ، حازرە مەیلت ‎ئەی من بە فیدات ، چێوەشکێنی زەمەنی تۆ ‎ ‎ئەمرم کە لە چاوت بڕژێ ئەشکی پەیاپەی ‎بەو لێوە ئەژییم کاتێ بە کەیف پێئەکەنی تۆ ‎ ‎تاقانە نەمامێکی بچووکم ، بە فیراقت ‎لازم نییە ڕیشەم لە بنا هەڵبکەنی تۆ ‎ ‎یەک لەحزە ویساڵت لە دڵا فەسڵی بەهارە ‎چاوت وەکو نێرگز ، بە لەبت یاسەمەنی تۆ ‎ ‎گەر باخی بەهەشتیشە بە بێ یار نییە کەڵکی ‎باغاتی ئیرەم ، حەوز و جینان ، یا عەدەنی تۆ ‎ ‎وەک با ، کە لە هەر لا بتەوێ حازری ئەمرم ‎گەر مانە ، ئەگەر مردنە بۆ کاتی شەنی تۆ ‎ ‎ئەغیار کە ئەڵێن بێ خەبەرە یاری لە (ماتی) ‎چبکەن کە نەیاندیوە بزانن ئەوە نی تۆ ‎ ‎ماتی ‎

شیعر : خالص وەرگێڕان : ماتی ‎ئەی کە هەر گەردێکی تابان ، ڕەمزە بۆ سیمایی تۆ ‎وا لە ناخی قەترەدا پەنهان بووە دەریایی تۆ ‎ ‎لەمعەیەک بەرقی جەماڵت کەوتە سەر ڕوخساری لەیل ‎شەوقی مەجنوونی بە مەجنوون کرد لە تاو سەودایی تۆ ‎ ‎شور و غەوغا کەوتە نێو ئەهلی دڵ و نابێ عەیان ‎هەرکە ئەیبینی بە بێ خود چوو بەرەو سەحرایی تۆ ‎ ‎سەر بەسەر ئافاقی گرت و بەربڵاوە جیلوەکەت ‎نابیـنایە چاوی عەقڵ و سەر لە ئاست بینایی تۆ ‎ ‎خانەقا و حوجرە بە غەیری شەوق و شورت خاڵییە ‎مەسجید و مەیخانە سەیری کە هەمووی غەوغایی تۆ ‎ ‎ئەرزی جیسم و ئاسـ ــمانی ڕۆح کەمە بۆ مەسکەنت ‎ئەی عەجەب! چۆن کونجی سینەم بوو بە مەنزڵگایی تۆ ‎ (خاڵس)ی شەیدا بە ڕۆژێ مەستی عیشقی تۆ نیە ‎هەر دەمی رۆژی ئەزەل بوو عاشقی ڕسوایی تۆ شێخ عبدالرحمانی خاڵس ‎

شیعر : حافزی شیرازیی ‎وەرگێڕان : ماتی ‎باخەوان گەر پێنج و دوو ڕۆژ سوحبەتی گوڵ کارییە ‎پڕ جەفابێ دڕکی هیجران ، سەبری بولبول کارییە ‎ ‎گەر پەرێشانی مەناڵە ، دڵ لە بەندی زوڵفەکەی ‎مورغی زیرەک کەوتە نێو داوان تەحەممول کارییە ‎ ‎کاری ڕەندان مەسڵەحەتکاریی نییە لەم عالەمە ‎ئەهلی جاهـ و سەڵتەنەت شوورا و تەئەممول کارییە ‎ ‎گەر بە تەقوا و عیلمە تەکیە ، کافریی دێنێتە ڕێ ‎گەرچی سالیک سەد هونەرمەندبێ تەوەککول کارییە ‎ ‎نابەجێیە کاتی سەیری زوڵف و ڕووی یار ، سەیری تر ‎کێ تەماشای یاسەمین و زوڵفی سونبول کارییە؟ ‎ ‎با بکێشێ نازی چاوی مەستی نەرگس شێوەکەت ‎ئەم دڵە شەیدایە وەسڵی زوڵف و کاکوڵ کارییە ‎ ‎بەزمی مەیگێڕانە ساقیی ، خاوەخاوت با نەبێ ‎دەور و وەقتی عاشقان ، نۆبەی تەسەلسول کارییە ‎ ‎کێیە (حافز) تا نەنۆشێ بادە بێ ئاوازی عوود ‎کەی نیازی عاشقی مسکین تەجەممول کارییە؟ ‎ ‎

شیعر : مەولانا خالیدی نەقشبەندیی وەرگێڕان : ماتی بە میعماری غەمت ماڵی دەروونی تەنگی وێرانە ‎لە نوێ بنیاد ئەنێم کەعبەی هەواری کۆنی بتخانە ‎ ‎تەبیبانی هەموو عالەم لە چارەم دەستەوەستانن ‎لە ئاخر گەشتمە دەرمانی دڵی پڕ دەردی دێوانە ‎ ‎لە سەودای تۆوە بەدناویی بووە ناوم لە جیهاندا ‎لە هەر لا دێتە گوێم باسی ، ئەوینم بوو بە ئەفسانە ‎ ‎ئەوەن سوڕام لە دەوری شەمعی ڕووت ئاخر لە باڵ کەوتم ‎چەنێ خۆشی ئەسوتێنی ، فیدات بێ باڵی پەروانە ‎ ‎لە حەڵقەی پاکی ڕەندانا ئەبێتە هەمنشینی من ‎بە گوێی ئەو شۆخەدا جارێ بدەم ناڵانی مەستانە ‎ ‎هەتا وێران نەبی ، بیـــنات لە ئەقلیمی عیشق نابێ ‎بە سەیلی ئەشکی چاوت هەڵکەنە بنچینەیی خانە ‎ ‎تەماشاکە سەراپا دەردەدارییم نیعمەتە (خالید) ‎ئەبێ ئەمنیش بەجێ بێنم ئیتر ئادابی شوکرانە

شیعر : جەلالەددینی بەڵخی وەرگێڕان : ماتی ‎ ‎ڕوو بەدەرخەی سەیری نێو باغ و گوڵستانم ئەوێ ‎لێو بپشکوێ ، شەککەر و قەندی فراوانم ئەوێ ‎ ‎لادە هەوری ڕەش ، جەبینت کوانێ ئەی خۆری حوسن؟ ‎ڕووی درەخشان و بەشەوقی ماهی تابانم ئەوێ ‎ ‎هاتە گوێم دەنگی هەوای ئاوازی تەپڵی بازی تۆ ‎بازی تۆم ، هاتم ، نشینی قۆڵی سوڵتانم ئەوێ ‎ ‎پێم ئەفەرمووی دڵ مەڕەنجێنە بڕۆ، بۆ نازەکەی؟ ‎قەولی پڕ ناز و نیازی دڵ نەڕەنجانم ئەوێ ‎ ‎دەفعەیەک فەرمووی بڕۆ، چون شا لە نێو ماڵا نییە ‎ڕاستەکا، گەر نازەکا، من قەهری دەربانم ئەوێ ‎ ‎دەستی هەر کەس وردەواڵەی مەیلی تێدایە وەلێ ‎بارشی حوسن و مەلاحەت مەعدەن و کانم ئەوێ ‎ ‎نان و ئاوم ئێستە وەک سیلە ، تەماشا بێ وەفا ‎من کە ماسی یا نەهەنگم ، بەحری عوممانم ئەوێ ‎ ‎عەینی یەقووب هەر نیدامە وا ئەسەف ، هاوارمە ‎دیدەنیی ڕوخساری یوسوف ، یاری کەنعانم ئەوێ ‎ ‎سجنە بۆم بیللا لەدوورییت ، گەر لە شارا ساکینم ‎عاشقم ، ئاوارەیی شاخ و بیابانم ئەوێ ‎ ‎من گرفتارم لە داخی هەمڕەوی زار و زەعیف ‎ڕۆستەمی زاڵ ، یا عەلی ئەو شێری مەیدانم ئەوێ ‎ ‎باعیسی دەردی مەلوولییم زوڵمی فیرعەونی ئەوە ‎نووری ڕوخساری کەلیم ، (موسا)ی عیمرانم ئەوێ ‎ ‎من کە بێزارم لە گریە و نوزە نوزی پڕ شکات ‎های و هووی و ناڵە ناڵ و حاڵی مەستانم ئەوێ ‎ ‎تاکو ئەغیاران نەبیستن ڕەمز و ڕازی بولبولان ‎مۆر لە سەر زارم دراوە ، ناڵە و ئەفغانم ئەوێ ‎ ‎شێخ چرای هەڵگرت و کووچەی شار گەڕا دوێنێ هەموو ‎نامەوێ دێو و درنج ، ئەی خەڵکە ئینسانم ئەوێ ‎ ‎وێڵی چشتێکی کە ئێمەش وێڵی بووین ، دەست ناکەوێ ‎یارێ وا دەست ناکەوێ بۆ کەس هەر ئەویانم ئەوێ ‎ ‎موفلیسم ئەمما عەقیقی وردەواڵەم بۆ چییە؟! ‎کانی گەورەی پڕ عەقیقی تاک و هەرزانم ئەوێ ‎ ‎چاو لە تۆیە و تۆ لە چاو پەنهان ئەگەرچی ظاهیری ‎دیار و نادیار ، شاهی خاوەن سونعی پەنهانم دەوێ ‎ ‎ئارەزووم گشت تێپەڕان و کار و بارم گرتە دەست ‎من لە نێو کان و مەکانا ، ئەسڵی ئەرکانم ئەوێ ‎ ‎گوێم لە باسوخواسی ئیمان پڕ بووە و مەست بووم ئیتر ‎ئەی بەشی چاوم لەکوێیە؟ نووری ئیمانم ئەوێ ‎ ‎جامی بادەم گرتە دەست و زوڵفەکەت ئاڵا لە من ‎چەشنی ئەو زوڵفە پەشێوەت ، ڕەقسی مەیدانم ئەوێ ‎ ‎پێت ئەڵێ : مردم لە داخی ئینتیزار ، دەنگی ڕوباب ‎دەست و پەنجە و باوەش و لێدانی عوسمانم ئەوێ ‎ ‎من ڕوبابی عیشقم و ، عیشقم ڕوباب ئاوێتەیە ‎دەستی ڕەحم و لوتف و سۆزی زاتی ڕەحمانم ئەوێ ‎ ‎باقی بەم نەوعە بڵێ بۆم هەرچەنی مابێ غەزەل ‎دەنگ و ئاواز و هەوای موتریـــبی خۆشخوانم ئەوێ ‎ ‎ڕوو بەدەرخە شەمسی تەبرێز ، ڕۆژهەڵات ڕۆشن ببێ ‎هودهودم من مەجلیسی شاهی سولەیمانم ئەوێ

‎عەلامەی فەزڵە بۆ هەرکەس لە ڕێی ئەو یارە تێکۆشان ‎کە تێکۆشان بەجێ نایە بە بێ حاڵاتی دڵ جۆشان ‎ ‎بەڵێ مەردی ئەگەر ڕەندی ، کە ڕەندیی مەردییە تا سەر ‎تەبەڕڕاکە ، کە دڵ بەردان لە دنیا ڕوتبەیە بۆ شان ‎ ‎خەوی بێ غەفڵەتە عیشق و تەوەللا بە لە بێداریی ‎ بە بێ مەی سەختە بێداریی هەواری مەست و سەرخۆشان ‎ ‎دڵت بەربادە بۆ بــادە ، بە با دە سەر لەڕێی بادە ‎بە هوشیاریی نییە درکی فوغان و حاڵی مەینۆشان ‎ ‎بنازم بەو حەکیمەی  هەڵگری میراتی عیسایە ‎بە تاوێ هەر بە لاچاوێ کە دەروێشانی ئەخرۆشان ‎ ‎صەفی پڕ تاڵبی عیشقت لە مەکتەبخانەدا زۆرن ‎جەوان و پیری پێگەشتوو ، مناڵانێ لە نێو کۆشان ‎ ‎حسابی یەک لە یەک جیایە و هەموویان بەندە فەرمانن ‎یەکێ شایانە بۆ ڕەحمەت ، یەکێ موحتاجی داپۆشان ‎ ‎کە شانت قورسی عسیان و لە هەگبەت نییتە ئیحسانێ ‎بە بێ توێشە  نەکەی (ماتی) سەفەر بۆ شاری خامۆشان ‎ ‎ماتی ‎