REDIN ATTAR(archive) |Abraham servant|

Albert Camus Propos sur l'art ئەلبێر کامۆ چەند وشەیەک لەبارەی هونەرەوە وەرگێڕانی:ڕێدین عەطار "من ناتوانم بێ هونەر بژیم، بەڵام خۆم لە مرۆڤەکانی تر جیانەکردۆتەوە، هونەر بوارێکی گۆشەگیرانە و هونەرمەندیش کەسێکی گۆشەگیر نیە، یان نابێت وابێت..." Grine sabeur @REDINATTAR_archive

ڕێگـا[ڕێگای کێڵگە] نوسینی: مارتین هایدگەر خوێندنەوەی: مارتین هایدگەر Der Feldweg[The Fieldpath] English translator:Thomas F. O'Meara وەرگێڕانی لە ئینگلیزیەوە: ڕێدین عەطار "ئەبێ لەوە تێبگەین، سادەیی دەتوانێت لە هێزی ئەتۆم زیاتر، وزە بۆ مانەوەی مرۆڤەکان دابین بکات، بەڵام ئێستا ئێمە کەڕ و کوێرین و دەنگی تەکنەلۆژیا لامان بۆتە دەنگی خودا، ڕێگایەک نابینین و [بێ ڕێگایی] و [وێڵبوونـ]ـیش لامان بۆتە ڕێگا..." @REDINATTAR_archive

«شیعرێک بۆ دازاین» ئەم دەقە شیعرێکی کلاسیک نییە، بەڵکو پەخشانێکی فەلسەفی-شیعری و ماتەمینیی قووڵە کە هایدگەر نوسیویەتی، ناونیشانی ڕەسەنی شیعرەکە لە زمانی ئەڵمانیدا [دێر فێلدوویگـ Der Feldweg]ـە، کە بە مانای (ڕێچکەی کێڵگە) یاخود (ڕێچکەکە) یان (ڕێگاکە) یاخود (ڕێگای کێڵگە) دێت. جۆری ئەم دەقە لە ڕێبازی ئەدەبیدا، بە پەخشانە تێڕامانMeditative Prose یان وتاری فەلسەفی-شیعری ناودەبرێت و باسکراوە، هایدیگەر ئەم دەقەی لە ناوەڕاستەکانی پایزی ساڵی ١٩٤٩دا نووسیوە. ئەمەش لەو قۆناغەدا بوو کە دوای جەنگی جیهانیی دووەم لە زانکۆ دوورخرابووەوە و کاتەکانی لە زێدی خۆی، شاری مێسکیرش (Meßkirch) و ناوچە گوندنشینەکاندا بە ڕامان بەڕێ دەکرد. بۆ یەکەمجار، هایدیگەر ئەم دەقەی بە دەنگی خۆی لە تشرینی یەکەمی ساڵی ١٩٤٩ لە ڕادیۆی باشووری ڕۆژئاوای ئەڵمانیا (Südwestfunk - SWF) خوێندوەتەوە، پاشان لە ساڵی ١٩٥٠دا، لە کۆڕێکدا بۆ یادی ١٠٠ ساڵەی ئاوازدانەری ئەڵمانی "کۆنرادین کرۆیتزەر" لە شاری مێسکیرش بە ئامادەبوونی خەڵکی شارەکە خوێندرایەوە و بووە جێ سەرنجترین دەقی شیعری[لەم شێوەیی] مارتین هایدگەر. ئەم نوسراوە، لە کۆتاییی ساڵی ١٩٤٩دا، وەک نامیلکەیەکی سەربەخۆ و بچووک لە لایەن دەزگای بڵاوکردنەوەی بەناوبانگی فەلسەفی ڤیتۆریۆ کلۆستەرمان (Vittorio Klostermann) لە شاری فرانکفۆرت بڵاوکرایەوە، ئەمە وێڕای ئەوەی ئێستا بەشێکە لە بەرگی ١٣ی کۆی بەرهەمەکانی هایدیگەر (Gesamtausgabe - Volume 13) کە لەژێر ناونیشانی Aus der Erfahrung des Denkens(لە ڕێگاکانی بیرکردنەوە)دا کۆکراوەتەوە. وەرگێڕانی ئینگلیزی ئەم نوسراوە، بۆ یەکەمینجار لەلایەن پڕۆفیسۆر و تیۆلۆژیستی ئەمریکی بەناوبانگ تۆماس ئۆمیرا (Thomas F. O'Meara)وە کراوە و بۆ یەکەمجاریش لە ساڵی ١٩٦٧ لە گۆڤاری فەلسەفی و ئاینییJournal of Religion and Culture بڵاوکرایەوە. دواتر لە ساڵی ١٩٨١دا، لە کتێبێکی گرنگدا بە ناوی Heidegger: The Man and the Thinker کە فەیلەسوفی ئەمریکی تۆماس شیهان (Thomas Sheehan) سەرپەرشتی کردبوو، دووبارە چاپ کرایەوە، بڵاوکرایەوە.

ئەمە چ ئەژدیهایەکی حەوت سەرە لە بەراییەکانی مێژووی مرۆڤەوە لەسەر زەوی، لە بەرامبەر ناواخن و دەروونی مرۆڤدا وەک جەلاد ڕاوەستاوە و ئەگەر کوڕی ئیرڤین دیالۆمیش بیت و باوکت گەورەترین ئەگزیستێنشەڵ سایکۆسێراپیستی دونیا بێت، لە کۆتایدا هەر بەرگەی ناگریت و کۆتایی بە ژیانی خۆت ئەهێنیت! https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=pfbid03aeWBss4YMw3xbjQ2PWnNLqinaHaNs7EvoBo5KswFNMwzAySBcezhTGk8CkRu1Ubl&id=100044179072077

ژان ڕاسین شیعرە ڕۆحییەکان-سروودی سێیەم Jean Racine Cantiques spirituels-Cantique III وەرگێڕانی: ڕێدین عەطار "خودایە! لە ناخمدا دوو مرۆڤ هەیە، یەکەمیان عاشقی تۆ و دووەمیان یاخی لە هەرچیەک تۆ پێت خۆشە..." Vid:Diary of a Country Priest1951 @REDINATTAR_archive

"لە کاتی گونجاودا بمرە! زۆر کەس درەنگ دەمرن، هەندێکیش زۆر زوو، بەڵام ئەم پەندە زۆر سەیرە کە دەڵێت: لەکاتی گونجاودا بمرە!" _Friedrich Nietzsche, Thus Spoke Zarathustra,Part 1,On Free Death_ Movies andrei tarkovsky's stalker 1979 @REDINATTAR_archive

"لەتەمەنی ٨٦ساڵیدا، ڕۆژی ٢٦ی مایسی ١٩٧٦، لەناو جێگاکەیدا ڕاکشا و بەئەسپایی چاوی نوقاند و لەبەر خۆیەوە گوتی: (سوپاس)و پاشان مـرد..." -هایدگەر و شۆڕشکی فەلسەفی، د.محەمەد کەمال، ل١١-

Sartre & Beauvoir on Feminism & Relationships سارتەر و دیبۆڤوار لەبارەی فیمینیزم و پەیوەندیەکانەوە وەرگێڕانی: ڕێدین عەطار "من کۆپییەکی ترم لە سارتەر نەدەویست، خۆی بەس بوو، هەروەک چۆن کۆپیەکی ترم لە خۆم نەدەویست و بۆخۆم بەس بووم..."-سیمۆن دیبۆڤوار- تێبینیەکی کورت: بۆ ئەوەی لە مەبەستی ئەم گفتوگۆیە بە خێرایی بگەین کە بەشێوازێکی خێرا و کورتە، دەبێت سەرەتا بزانین "یاسای پەیوەندیی سۆزداری" نێوان سارتەر و سیمۆن چی بووە. سارتەر و سیمۆن ڕێککەوتبوون کە پەیوەندییەکەی نێوان خۆیان "پەیوەندیی بنەڕەتی و لەسەر بنەمای پێویستی" (Essential) بێت، بەڵام ئازاد بن لەوەی لەگەڵ خەڵکی تریشدا بچنە پەیوەندییەوە کە پێیان دەوت "پەیوەندیی لاوەکی یان کاتی" (Contingent) و لێرەوەیە پێشکەشکارەکە بە ناڕاستەوخۆ ڕەخنەیان لێدەگرێت کە هەرکەس هاتۆتە ژیانی هەرکامیان بۆتە کەسێکی کاتی و جدی نەبووە وەک ئەو پەیوەندیە سەرەکیەی خۆیان و سیمۆنیش نایشارێتەوە کە؛ بەڵێ وابووە. Philosophy Overdose @REDINATTAR_archive

The Silent Echo |To Mountain |Suman Sen وەرگێڕانی: ڕێدین عەطار [.]"بوون_لەنێو_جیهان، لە نیگەرانـیدا، نـوقم بووە..." -هایدگەر،بوون و کات، ل٢٤٩، و: د.محەمەد کەمال- [..]«بەرهەمێکی هونەری ڕاستەقینە و ڕەسەن، لە ترۆپکی سادەیی خۆیدا، جیهانێک دەدۆزێتەوە و پاشان دەیکاتەوە/ فەتحی دەکات، کە ئێمە بێ ئەوە نە دەتوانین بیدۆزینەوە و نە بیکەنەوە...» The Origin of the Work of Art1935-1946 ـــــــــــــــــــــ pseudostage @REDINATTAR_archive

ئه‌مڕۆكه‌ ئازادی بیركردنه‌وه‌ چ مانایه‌كی هه‌یه‌؟ نوسینی: سانتایگۆ زابالا وه‌رگێڕانی بۆ كوردی: ڕێدین عه‌طار ئەم بابەتە لەلایەن سانتایگۆ زابالاوە نووسراوە و لە ٢٢ی ئۆکتۆبەری ٢٠١٥ لە ماڵپه‌ڕی كۆڵۆمبیا یونیڤیرستی پرێس بە ناونیشانی «What Is Intellectual Freedom Today» بڵاوکراوەتەوە. ماڵپەڕی تەرجومانی فارسی لە 29/10/2016ئەم بابەتەی بە ناونیشانی «امروز آزادی تفکر چه معنایی دارد؟» و بە وەرگێڕانی عەلی حاتەمیان بڵاوکردووەتەوە. -سانتایگۆ زابالا (Santiago Zabala) پرۆفیسۆری فەلسەفەیە لە زانکۆی پۆمپیۆ فابرا. بواری كاركردن و ئه‌ندێشه‌كانی لە هێرمۆنۆتیکەوە تا فەلسەفەی شیکاری، ئایین و جوانیناسی دەگرێتەوە. نوێترین کتێبی بە ناونیشانی «Why Only Art can Save Us, Aesthetics and the Absence of Emergency»یە. جیا لەمەش، زابالا وتار بۆ نیۆرك تایمز و لۆس ئەنجلۆس ڕیڤیو ئۆف بووکس و ئه‌لجه‌زیره‌ دەنووسێت.

[II] The Mountain Path - 山道 - A Film by Edward A. Burger (2021) وەرگێڕانی: ڕێدین عەطار @REDINATTAR_archive

[I] The Mountain Path - 山道 - A Film by Edward A. Burger (2021) وەرگێڕانی: ڕێدین عەطار @REDINATTAR_archive

​«من لەبەردەم چاوەکانی خۆمدا بوومەتە نھێنی و پرسیارێک بۆ خۆم.» -Saint augustine, Confessions, Book X, Chapter 33- «مرۆڤ ناتوانێت وەک بەردێک یان کورسییەک سەیری خۆی بکات؛ مرۆڤ هەمیشە نوقمی پرسیارە لەسەر [بوونی] خۆی.» -مارتین هایدگەر، هایدگەر و شۆڕشێکی فەلسەفی-

​«بۆ ئەو کەسەی باوەڕی هەیە، هیچ سەلماندنێک پێویست نییە. بۆ ئەو کەسەشی باوەڕی نییە، هیچ سەلماندنێک بەس نییە.» Thomas aquinas,Summa Theologiae

«وەڵامی سەرنج و پرسیارەکەی کاک ئایر لەبارەی جەوهەری شیعرەوە»

«بیرکردنەوە بەکوردی ئەکرێت، بەڵام لە شیعر دەچێت» ​"[شیعر] بریتییە لە ناونانی "بوون" و جەوهەری شتەکان؛ شیعر قسەکردنێکی هەڕەمەکی و ئاسایی نییە، بەڵکو ئەو زمانەیە کە لە ڕێگەیەوە، بۆ یەکەمجار، هەموو شتێک دێتە ناو کایەی ڕووناکی و ئاشکرابوونەوە." Martin Heidegger, Holzwege (Gesamtausgabe Band 5), "Der Ursprung des Kunstwerkes" (1935–1936). ​"جەوهەری زمان، زمانی شیعرییە، لەبەر ئەوەی تەنها شیعرە کە توانای ئەوەی هەیە "بوون" بهێنێتە ناو وشەوە، هەر بۆیە ئەو [ڕەسەنترین و پاکترین] فۆرمە بۆ دیالۆگ." Martin Heidegger, Off the Beaten Track, "The Origin of the Work of Art", translated by Julian Young and Kenneth Haynes (Cambridge University Press, 2002). @REDINATTAR_archive

[I] "بوون لە پڕێکدا خۆی ڕووت دەکاتەوە و نیشان دەدات و باکگراوندە باوەکانی خۆی لەدەست دەدات... شتەکان لە ناو جیهانی چەمکەکانەوە دێنە دەرەوە و دەبنە بارستەیەکی گەورە و قورس، کە بە تەواوی نامۆن." Jean-Paul Sartre| Nausea1935 [II] ​"بوون لێک نادرێتەوە، پاساو نادرێت، و لە هیچ شتێکی ترەوە دانەهاتووە. بوون بە تەواوی زیادەیە (de trop) بۆ هەمیشە." Being and Nothingness1943 زیادەیە واتە زیادەیە؟! وەڵام: نەخێر، واتای ئەوەیە [پاساوهەڵنەگرەUnjustified] و [بێباکانە ناگونجێت لەگەڵ ئاوەزدا واتە: ئەبسۆردAbsurd]ە. @REDINATTAR_archive

(I) ​"ئەوە مایەی سەرسوڕمان نییە کە شتەکان لەبەر چاومان ون دەبن، بەڵکو گەورەترین سەرسوڕمان ئەوەیە کە شتەکان [هەن] و لەناو تاریکی و تەمەوە خۆیان بۆ ئێمە دەردەخەن." (II) "پرسیارەکە ئەوە نیە شتەکان [بۆچی نامێنن] بەڵکو ئەوەیە کە [بۆچی هەن؟]." (Martin heidegger|Was ist Metaphysik? - 1929) @REDINATTAR_archive