ŞÂFİÎ FIKHI

1246 - İcare / 1 Rebiulevvel Kira sözleşmesi devam eden bir gayrimenkulün satılmasında fıkhen herhangi bir sakınca yoktur. Mülkün yeni sahibi, kira süresi sona erinceye kadar kiracının kullanım hakkına riayet etmekle yükümlüdür. 📖 Kaynak: Heytemî, Tuhfetü'l-Muhtâc, c.6, s.332

1245 - İcare / 29 Safer İşçiyle yapılan akidde ücretin miktarı önceden açıkça belirlenmelidir. Sadece yeme, içme veya barınma karşılığında yapılan işçilik akdi geçerli değildir. Böyle bir akid yapılmışsa, işçiye geçmiş günler için emsal (misil) ücret ödenmesi gerekir. 📖 Kaynak: İbnu'n-Nakîb, Umdetü's-Sâlik, 280

1244 - Gasb / 27 Safer Bir kimse başkasına ait bir eşyayı haksız yere alır veya saklarsa, daha sonra mal sahibi eşyasının geri verilmesi karşılığında bazı vaatlerde bulunsa bu vaatlerin hukuken hiçbir bağlayıcılığı yoktur. Zira ona yapılan fiil gasp hükmündedir ve herhangi bir karşılık beklenmeden iade edilmesi zaten zorunludur. 📖 Kaynak: Heytemî, Tuhfetü'l-Muhtâc, c.6, s.662-663

1243 - Nikah / 25 Safer İmkân bulunması hâlinde nikâhın mescitte kıyılması daha faziletlidir. 📖 Kaynak: Heytemî, Tuhfetü'l-Muhtâc, c.7, s.443

1242 - Aile / 23 Safer Karı kocanın, aralarında yaşanan cinsel birlikteliğin detaylarını ve yatak odasına dair mahrem hâlleri başkalarına ifşa etmeleri büyük günahlardandır. 📖 Kaynak Heytemî, Tuhfetü'l-Muhtâc, c.7, s.446

1241 - Nikâh / 21 Safer Cinsel birlikteliğe güç yetiremeyecek kadar hasta veya henüz buna uygun bir yaşa ulaşmamış bir kızın zifaf için damada götürülmesi caiz değildir. Nikah akdinin kıyılması, erkeğe mutlak anlamda zifaf hakkı vermez. 📖 Kaynak: Heytemî, Tuhfetü'l-Muhtâc, c.7, s.784 Şerh: Hatta damat güvenilir bir kimse olsa ve kıza dokunmayacağına dair kendisinden söz alınmış bulunsa bile hüküm değişmez. Klasik fıkıh kaynaklarında yer alan küçük yaşta yapılan evlilikler, dönemin sosyal ve kültürel şartları çerçevesinde değerlendirilmelidir. Bu evliliklerin amacı yalnızca cinsel birliktelik olmayıp; aileler arasında akrabalık tesis etmek, çocuğun himayesini sağlamak ve benzeri toplumsal maslahatlar da gözetilmiştir. Bununla birlikte zifaf, ancak tarafın buna bedenen elverişli hâle gelmesiyle mümkündür.

1240 - Vekâlet / 19 Safer Satılan bir eşya, teslim alacak kişinin değil de teslim edenin belirlediği bir kimseye bırakılırsa, teslim gerçekleşinceye kadar meydana gelen teleften teslim eden sorumludur. Ancak eşya, teslim alacak kişinin gösterdiği bir kimseye bırakılmışsa, bu aşamada meydana gelen teleften teslim eden sorumlu tutulmaz.

1239 - Alışveriş / 17 Safer Alışveriş tamamlandıktan sonra, mal daha sonra teslim edilmek üzere satıcının yanına bırakılırsa bu sırada meydana gelen teleften satıcı sorumlu olur. Ancak satıştan hemen sonra mal kabz edilir de sonradan emanet olarak satıcının yanında bekletilirse meydana gelecek teleften satıcı sorumlu olmaz. 📖 Kaynak: Şirbînî, Muğni'l-Muhtâc, c.3, s.200

1238 - Hac&Umre / 15 Safer Âdet hali hac veya umre için ihrama girmeye engel değildir. Kadın âdetli veya lohusa olsa dahi mikâtta ihrama girmesi gerekir. Şayet mikâtı ihramsız olarak geçer ve ihrama girmek için mikâta geri dönmezse, kendisine ceza gerekir. 📖 Kaynak: İmam Nevevî, Şerhu Müslim, c.8, s.144

1237 - Alışveriş / 13 Safer Bir kimse bir malı satın almak üzereyken, başka bir satıcının araya girerek: "Benden al, sana daha uygun fiyata veririm." veya "Sana daha kaliteli olanını vereyim." demesi haramdır. 📖 Kaynak: Zekeriyya el-Ensârî, Fethu'l-Allâm, s.461

1236 - Kur'an / 11 Safer Vefat eden bir kimse adına ücretle Kur'an-ı Kerim okutmakta şer'an bir sakınca yoktur. Allah'ın izniyle vefat eden kimse bundan faydalanır. Aynı şekilde, hayatta olan bir kimse de kendi huzurunda Kur'an-ı Kerim okunması için birini ücretle tutabilir. 📖 Kaynak: Abdurrahman BâAlevî, Buğyetü'l-Müsterşidîn, c.2, s.227

1235 - Kul Hakkı / 9 Safer Bir kimse, arkadaşının arabasını sadece belirli bir yere gitmek üzere ödünç alır, ardından o araçla izinsiz olarak başka bir yere gidip gelirse bu ilave kullanım için misli ücret hakkı doğar. Araç sahibini sonradan haberdar edip rızasını alırsa mesele kalmaz. Haberi olmadan bırakırsa kul hakkı söz konusu olur. 📖 Kaynak: Heytemî, Tuhfetü'l-Muhtâc, c.5, s.736

1234 - Tazmin / 7 Safer Bir kimse, satın almak istediği malı incelerken veya pazarlık yaparken ona zarar verirse, verdiği zararı tazmin etmekle yükümlüdür. 📖 Kaynak: İfâdetü's-Sâdeti'l-Umed, Muhammed el-Ehdel, s.431

1233 - Nikah / 5 Safer Üç mezhebin aksine Şâfiî mezhebine göre, bir kimse dul olan annesinin nikâh akdinde velâyet yetkisine sahip değildir. Kocası vefat eden veya boşanan bir kadının nikâhında velâyet hakkı; sırasıyla babasına, dedesine, erkek kardeşine, erkek kardeşinin oğluna, amcasına ve amcasının oğluna aittir. 📖 Kaynak: Şirbînî, Muğni'l-Muhtâc, c.5, s.477

1332 - Alışveriş / 3 Safer Pazara mal getiren satıcıyı, toptancıların yol üzerinde karşılayıp onun pazar fiyatını bilmemesinden yararlanarak malını düşük fiyata satın almaları haramdır. Satıcı, pazara ulaşıp gerçek fiyatı öğrendikten sonra aldatıldığını anlarsa yapılan satışı tek taraflı olarak feshetme hakkına sahip olur. 📖 Kaynak: Zekeriyya el-Ensârî, Fethu'l-Allâm, s.459

1231 - Namaz / 1 Safer İş sözleşmesi yapılırken farz namazlar ve cuma namazı ayrıca konuşulmamış olsa bile, işveren bunlar için ayrılan süre sebebiyle ücret veya mesai kesintisi yapamaz. 📖 Kaynak: Abdurrahman BâAlevi, Buğyetü'l-Müsterşidîn, c.2, s.221

1230 - Süt Hısımlığı / 28 Muharrem Süt hısımlığının meydana gelmesi için kadının evli olması yani gebelik geçirmiş olması şart değildir. Bekâr bir kadından ilaç kullanımı yoluyla ya da kendiliğinden süt gelmesi hâlinde, bu süt bir çocuğa içirilirse süt hısımlığı meydana gelir. 📖 Kaynak: Bâcûrî, Hâşiye alâ Şerhi İbn Kâsım, c.3, s.623

1229 - Süt Hısımlığı / 26 Muharrem Süt hısımlığının meydana gelmesi için beş ayrı emme gerçekleşmelidir. Sütün tek seferde sağılıp çocuğa aralıklarla beş defa içirilmesi veya beş ayrı defada sağılıp tek seferde içirilmesi, beş emme sayılmaz; tek emme hükmünde olur. 📖 Kaynak: Bâcûrî, Hâşiye ala Şerhi İbn Kâsım, c.3, s.628

1228 - Alışveriş / 24 Muharrem Konuyla ilgili vârid olan nehiy sebebiyle, et karşılığında canlı hayvan satın almak câiz değildir. Buna göre bir kimse, hangi tür et olursa olsun, onu bedel olarak verip karşılığında canlı bir hayvan alamaz. Bu hükümde, verilen et ile satın alınan hayvanın aynı cinsten olması da şart değildir. 📖 Kaynak: Heytemî, Tuhfetü'l-Muhtâc, c.4, s.438

1227 - Sadaka / 22 Muharrem İslam'ın haram kıldığı büyük günahlardan birini işleyen kimsenin bir dinar (4,25 gr altın), küçük günahlardan birini işleyen kimsenin ise yarım dinar sadaka vermesi müstehaptır. 📖 Kaynak: Bâişen, Büşra'l-kerim, s.164