عرفان شیعی | مباحثات علمی

🔸 صلوات فتح بر حضرت فاتح، محمد مصطفی (صلی الله علیه و آله)

بسم الله 🔸 #افتتاح_شهر_الله و آغاز #بهار_کتاب_الله با  «فاتحةُ الکتاب» و «صلوات بر فاتح کتاب» (یکی از اسامی مشهور پیامبر خاتم (صلی الله علیه و آله) در کتب آسمانی سابق، نام «فـٰاتِـح» است. [بحارالأنوار، ج۱۶، ص ۹۶]) hadith.inoor.ir/hadith/228832 🔸 سلام و رحمت خدا بر شما 🔸ماه رمضان‌مان را با «۷ صلوات» و «۷ حمد» آغاز می‌کنیم، 🙏 و از خدای مهربان و رحمان و رحیم‌مان می‌خواهیم که همه ما را در این میهمانی‌اش به «بیت الحمد» و «مقام محمودِ» جاری شده در «اولیاء محمّدیّین» (علیهم الصلاة و السلام) برساند، و از شهود حقیقتِ «الروحِ متجلّی در شب‌های قدر» نورانی بگرداند. الهی آمین🙏 🔸 🔻همه باهم #هفت_بار بخوانیم: ⚡«اللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم» (۷ مرتبه) ⚡«سورةُ الحمد»: (۷ مرتبه) بسم الله الرحمن الرحیم (۱) اَلحَمدُ لِلّٰهِ رَبِّ العٰالَمِين (۲) اَلرَّحمٰنِ الرَّحِيم (۳) مٰالِكِ يَومِ الدِّين (۴) إيّٰاكَ نَعبُدُ وإِيّٰاكَ نَستَعين (۵) اِهدِنَا الصِّرٰاطَ المُستَقيم (۶) صِرٰاطَ الَّذِينَ أَنعَمتَ علیهم غيرِ المَغضُوبِ علیهم ولا الضّٰالّين (۷) 🔸 @SalehiBooks @Salehi786

﷽ 🔸ادامه‌ی لینک صوت جلساتی که تاکنون در شرح کتاب «جامع الکلیات عرفان شیعی» و مطالب مرتبط با آن در مباحثات ارائه شده است: 🔸 صوت جلسه ۴۶ 🔸 صوت جلسه ۴٧ 🔸 صوت جلسه ۴۸ 🔸 صوت جلسه ۴۹ 🔸 صوت جلسه ۵۰ 🔸 صوت جلسه ۵۱ 🔸 صوت جلسه ۵۲ 🔸 صوت جلسه ۵۳ - بیان نهم 🔸 صوت جلسه ۵۴ 🔹 🔸 ✅ کانال عرفان شیعی | مباحثات علمی 🔸 @Shia_erfan

﷽ 🔸 لینک صوت جلساتی که تاکنون در شرح کتاب «جامع الکلیات عرفان شیعی» و مطالب مرتبط با آن در مباحثات ارائه شده است: 🔸 صوت جلسه ١ - مقدمه 🔸 صوت جلسه ٢ - بیان اول 🔸 صوت جلسه ٣ 🔸 صوت جلسه ۴ 🔸 صوت جلسه ۵ 🔸 صوت جلسه ۶ 🔸 صوت جلسه ٧ 🔸 صوت جلسه ۸ 🔸 صوت جلسه ٩ 🔸 صوت جلسه ١٠ 🔸 صوت جلسه ١١ 🔸 صوت جلسه ١٢ 🔸 صوت جلسه ١٣ - بیان دوم 🔸 صوت جلسه ١۴ 🔸 صوت جلسه ١۵ 🔸 صوت جلسه ١۶ 🔸 صوت جلسه ١٧ 🔸 صوت جلسه ١٨ 🔸 صوت جلسه ١٩ 🔸 صوت جلسه ٢٠ - بیان سوم 🔸 صوت جلسه ٢١ 🔸 صوت جلسه ٢٢ - بیان چهارم 🔸 صوت جلسه ٢٣ - بیان پنجم 🔸 صوت جلسه ٢۴ - بیان ششم 🔸 صوت جلسه ٢۵ 🔸 صوت جلسه ٢۶ 🔸 صوت جلسه ٢۷ 🔸 صوت جلسه ٢۸ - گزیده‌ی از نکات معرفت نفسی، از کتاب توحید از دریچه انسان‌شناسی (از این جلسه تا اواسط جلسه ٣٧) 🔸 صوت جلسه ۲۹ 🔸 صوت جلسه ۳۰ 🔸 صوت جلسه ۳۱ 🔸 صوت جلسه ۳۲ 🔸 صوت جلسه ۳۳ 🔸 صوت جلسه ۳۴ 🔸 صوت جلسه ۳۵ 🔸 صوت جلسه ۳۶ 🔸 صوت جلسه ۳۷ (اتمام کتاب توحید از دریچه انسان‌شناسی، و ادامه بیان ششم جامع الکلیات ص١١۴) 🔸 صوت جلسه ۳۸ 🔸 صوت جلسه ۳۹ 🔸 صوت جلسه ۴۰ 🔸 صوت جلسه ۴۱ 🔸 صوت جلسه ۴۲ - بیان هفتم 🔸 صوت جلسه ۴۳ - بیان هشتم 🔸 صوت جلسه ۴۴ 🔸 صوت جلسه ۴۵ 🔹 🔸 ✅ کانال عرفان شیعی | مباحثات علمی 🔸 @Shia_erfan

🌱

عرفان شیعی | استاد صالحی – 54 جامع الکلیات -بیان نهم - در معرفت قیامت و رجوع به آن - مراتب…

سوره هود (آیه ۴۳) قَالَ سَآوِيٓ إِلَىٰ جَبَلٍ يَعْصِمُنِي مِنَ الْمَآءِ قَالَ لَا عَاصِمَ الْيَوْمَ مِنْ أَمْرِ اللَّهِ إِلَّا مَنْ رَحِمَ وَحَالَ بَيْنَهُمَا الْمَوْجُ فَكَانَ مِنَ الْمُغْرَقِينَ (٤٣) سوره یونس (آیه ۲۷) وَالَّذِينَ كَسَبُوا السَّيِّئَاتِ جَزَآءُ سَيِّئَةٍ بِمِثْلِهَا وَتَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ مَا لَهُمْ مِنَ اللَّهِ مِنْ عَاصِمٍ كَأَنَّمَآ أُغْشِيَتْ وُجُوهُهُمْ قِطَعًا مِنَ اللَّيْلِ مُظْلِمًا أُولَٰٓئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ (٢٧) سوره غافر (آیه ۳۳) يَوْمَ تُوَلُّونَ مُدْبِرِينَ مَا لَكُمْ مِنَ اللَّهِ مِنْ عَاصِمٍ وَمَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ هَادٍ (٣٣) سوره توبه (آیه ۱۱۸) وَعَلَى الثَّلَاثَةِ الَّذِينَ خُلِّفُوا حَتَّىٰٓ إِذَا ضَاقَتْ عَلَيْهِمُ الْأَرْضُ بِمَا رَحُبَتْ وَضَاقَتْ عَلَيْهِمْ أَنْفُسُهُمْ وَظَنُّوٓا أَنْ لَا مَلْجَأَ مِنَ اللَّهِ إِلَّآ إِلَيْهِ ثُمَّ تَابَ عَلَيْهِمْ لِيَتُوبُوٓا إِنَّ اللَّهَ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ (١١٨) سوره شوری (آیه ۴۷) اسْتَجِيبُوا لِرَبِّكُمْ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَ يَوْمٌ لَا مَرَدَّ لَهُ مِنَ اللَّهِ مَا لَكُمْ مِنْ مَلْجَإٍ يَوْمَئِذٍ وَمَا لَكُمْ مِنْ نَكِيرٍ (٤٧) 🔹 🔻دعای جوشن کبیر https://erfan.ir/mafatih48 ﴿۱۰﴾ يَا صانِعَ كُلِّ مَصْنُوعٍ، يَا خالِقَ كُلِّ مَخْلُوقٍ، يَا رازِقَ كُلِّ مَرْزُوقٍ، يَا مالِكَ كُلِّ مَمْلُوكٍ، يَا كَاشِفَ كُلِّ مَكْرُوبٍ، يَا فَارِجَ كُلِّ مَهْمُومٍ، يَا رَاحِمَ كُلِّ مَرْحُومٍ، يَا نَاصِرَ كُلِّ مَخْذُولٍ، يَا سَاتِرَ كُلِّ مَعْيُوبٍ، يَا مَلْجَأَ كُلِّ مَطْرُودٍ. ﴿۱۱﴾ يَا عُدَّتِى عِنْدَ شِدَّتِى، يَا رَجَائِى عِنْدَ مُصِيبَتِى، يَا مُونِسِى عِنْدَ وَحْشَتِى، يَا صَاحِبِى عِنْدَ غُرْبَتِى، يَا وَلِيِّى عِنْدَ نِعْمَتِى، يَا غِياثِى عِنْد كُرْبَتِى، يَا دَلِيلِى عِنْدَ حَيْرَتِى، يَا غَنائِى عِنْدَ افْتِقارِى، يَا مَلْجَئِى عِنْدَ اضْطِرارِى، يَا مُعِينِى عِنْدَ مَفْزَعِى. ... ﴿۲۹﴾ اللّٰهُمَّ إِنِّى أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ يَا عَاصِمُ، يَا قائِمُ، يَا دائِمُ، يَا راحِمُ، يَا سالِمُ، يَا حاكِمُ، يَا عالِمُ، يَا قاسِمُ، يَا قابِضُ، يَا باسِطُ. ﴿۳۰﴾ يَا عاصِمَ مَنِ اسْتَعْصَمَهُ، يَا راحِمَ مَنِ اسْتَرْحَمَهُ، يَا غافِرَ مَنِ اسْتَغْفَرَهُ، يَا ناصِرَ مَنِ اسْتَنْصَرَهُ، يَا حافِظَ مَنِ اسْتَحْفَظَهُ، يَا مُكْرِمَ مَنِ اسْتَكْرَمَهُ، يَا مُرْشِدَ مَنِ اسْتَرْشَدَهُ، يَا صَرِيخَ مَنِ اسْتَصْرَخَهُ، يَا مُعِينَ مَنِ اسْتَعانَهُ، يَا مُغِيثَ مَنِ اسْتَغاثَهُ. 🔸 ✅ کانال عرفان شیعی 🔸 @Shia_erfan

سوره تكویر (آیه ۳) وَإِذَا الْجِبَالُ سُيِّرَتْ (٣) سوره نبا (آیه ۲۰) وَسُيِّرَتِ الْجِبَالُ فَكَانَتْ سَرَابًا (٢٠) سوره نمل (آیه ۸۸) وَتَرَى الْجِبَالَ تَحْسَبُهَا جَامِدَةً وَهِيَ تَمُرُّ مَرَّ السَّحَابِ صُنْعَ اللَّهِ الَّذِيٓ أَتْقَنَ كُلَّ شَيْءٍ إِنَّهُ خَبِيرٌ بِمَا تَفْعَلُونَ (٨٨) سوره قارعه (آیه ۴ و ۵) يَوْمَ يَكُونُ النَّاسُ كَالْفَرَاشِ الْمَبْثُوثِ (٤) وَتَكُونُ الْجِبَالُ كَالْعِهْنِ الْمَنْفُوشِ (٥) سوره واقعه (آیه ۵ و ۶) وَبُسَّتِ الْجِبَالُ بَسًّا (٥) فَكَانَتْ هَبَآءً مُنْبَثًّا (٦) سوره معارج (آیه ۸ و ۹) يَوْمَ تَكُونُ السَّمَآءُ كَالْمُهْلِ (٨) وَتَكُونُ الْجِبَالُ كَالْعِهْنِ (٩) سوره مرسلات (آیه ۸ تا ١۰) فَإِذَا النُّجُومُ طُمِسَتْ (٨) وَإِذَا السَّمَآءُ فُرِجَتْ (٩) وَإِذَا الْجِبَالُ نُسِفَتْ (١٠) سوره طور (آیه ۹ و ١۰) يَوْمَ تَمُورُ السَّمَآءُ مَوْرًا (٩) وَتَسِيرُ الْجِبَالُ سَيْرًا (١٠) سوره حاقه (آیه ۱۴) وَحُمِلَتِ الْأَرْضُ وَالْجِبَالُ فَدُكَّتَا دَكَّةً وَاحِدَةً (١٤) سوره فجر (آیه ۲۱) كَلَّآ إِذَا دُكَّتِ الْأَرْضُ دَكًّا دَكًّا (٢١) سوره اعراف (آیه ۱۴۳) وَلَمَّا جَآءَ مُوسَىٰ لِمِيقَاتِنَا وَكَلَّمَهُ رَبُّهُ قَالَ رَبِّ أَرِنِيٓ أَنْظُرْ إِلَيْكَ قَالَ لَنْ تَرَانِي وَلَٰكِنِ انْظُرْ إِلَى الْجَبَلِ فَإِنِ اسْتَقَرَّ مَكَانَهُ فَسَوْفَ تَرَانِي فَلَمَّا تَجَلَّىٰ رَبُّهُ لِلْجَبَلِ جَعَلَهُ دَكًّا وَخَرَّ مُوسَىٰ صَعِقًا فَلَمَّآ أَفَاقَ قَالَ سُبْحَانَكَ تُبْتُ إِلَيْكَ وَأَنَا أَوَّلُ الْمُؤْمِنِينَ (١٤٣) سوره رعد (آیه ۳۳) أَفَمَنْ هُوَ قَآئِمٌ عَلَىٰ كُلِّ نَفْسٍ بِمَا كَسَبَتْ وَجَعَلُوا لِلَّهِ شُرَكَآءَ قُلْ سَمُّوهُمْ أَمْ تُنَبِّئُونَهُ بِمَا لَا يَعْلَمُ فِي الْأَرْضِ أَمْ بِظَاهِرٍ مِنَ الْقَوْلِ بَلْ زُيِّنَ لِلَّذِينَ كَفَرُوا مَكْرُهُمْ وَصُدُّوا عَنِ السَّبِيلِ وَمَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ هَادٍ (٣٣) 🔸

🔸 سوره تکویر بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحيمِ‌ إِذَا الشَّمْسُ كُوِّرَتْ (1) وَ إِذَا النُّجُومُ انْكَدَرَتْ (2) وَ إِذَا الْجِبالُ سُيِّرَتْ (3) وَ إِذَا الْعِشارُ عُطِّلَتْ (4) وَ إِذَا الْوُحُوشُ حُشِرَتْ (5) وَ إِذَا الْبِحارُ سُجِّرَتْ (6) وَ إِذَا النُّفُوسُ زُوِّجَتْ (7) وَ إِذَا الْمَوْؤُدَةُ سُئِلَتْ (8) بِأَيِّ ذَنْبٍ قُتِلَتْ (9) وَ إِذَا الصُّحُفُ نُشِرَتْ (10) وَ إِذَا السَّماءُ كُشِطَتْ (11) وَ إِذَا الْجَحيمُ سُعِّرَتْ (12) وَ إِذَا الْجَنَّةُ أُزْلِفَتْ (13) عَلِمَتْ نَفْسٌ ما أَحْضَرَتْ (14) 🔹 سوره حج (آیه ۲) يَوْمَ تَرَوْنَهَا تَذْهَلُ كُلُّ مُرْضِعَةٍ عَمَّآ أَرْضَعَتْ وَتَضَعُ كُلُّ ذَاتِ حَمْلٍ حَمْلَهَا وَتَرَى النَّاسَ سُكَارَىٰ وَمَا هُمْ بِسُكَارَىٰ وَلَٰكِنَّ عَذَابَ اللَّهِ شَدِيدٌ (٢) 🔸

⚡ اما سایر مراتبِ هستی (فرشتگان و موجودات دیگر)، هر یک مقام و جایگاه مشخصی دارند: «هیچ‌یک از ما نیست مگر آنکه مقام معلومی دارد»، «برخی از آنان همواره در رکوع‌اند و سجده نمی‌کنند و برخی همواره در سجده‌اند و رکوع نمی‌کنند». پس آن موجودی که مقامِ ثابتی ندارد و مظهرِ آیه‌ی «خداوند هر روز در شأن و کاری است» می‌باشد، همان «انسان» است. 🔻 [2] أَيْ فِي قَوْسِ اَلصُّعُودِ. وَ لَهُ مَقَامٌ آخَرُ، هُوَ مَقَامُ اَلْجَمْعِ بَيْنَ اَلْوَحْدَةِ وَ اَلْكَثْرَةِ وَ اَلْبَقَاءِ بَعْدَ اَلْفَنَاءِ بِالْحَقِّ. (مِنْهُ عُفِيَ عَنْهُ). ⚡ [درباره بی‌مقامی]: منظور [از نداشتن مقام] در «قوس صعود» (سیر از خلق به حق) است. اما انسان مقام دیگری هم دارد که همان «مقام جمع» میان وحدت و کثرت، و مقام «بقاء بعد از فناء به حق» است [که در قوس نزول و بازگشت به خلق برای هدایت محقق می‌شود]. 🔻 ⭕️ [3] فَإِنَّ «ن» عَلَى مَا أَفَادَ شَيْخُنَا اَلْعَارِفُ إِشَارَةٌ إِلَى اَلْمَلاَئِكَةِ اَلْمُهَيْمِنَةِ، اَلَّذِينَ اِسْتَغْرَقُوا فِي ذَاتِهِ تَعَالَى، وَ يَكُونُ لَهُمْ بِمُشَاهَدَةِ جَلاَلِ جَمَالِهِ وَ تَجَلِّيَاتِ ذَاتِهِ هَيْمَانٌ وَ دَهْشَةٌ. ⚡ [درباره حرف نون]: همانا حرف «ن» - بنا بر آنچه استاد عارفِ ما (آیت‌الله شاه‌آبادی) فرمودند - اشاره است به «فرشتگانِ مُهَیْمِن» (شیفته و والِه)؛ کسانی که در ذاتِ خدای تعالی مستغرق شده‌اند، و برای آنان در اثر مشاهده‌ی جلالِ جمالِ حق و تجلیاتِ ذات او، حالت «هَیَمان» (سرگشتگی عاشقانه) و دهشت و حیرت حاصل است. 🔻 وَ لِهَذَا كَانَتْ صُورَتُهَا اَلْكُتْبِيَّةُ أَقْرَبَ إِلَى اَلدَّائِرَةِ اَلتَّامَّةِ، وَ كَانَ طَرَفَاهَا مُتَوَجِّهاً إِلَى اَلسَّمَاءِ، وَ كَانَتْ كَالْمُتَحَيِّرِ حَوْلَ اَلنُّقْطَةِ اَلْمَرْكَزِيَّةِ. (مِنْهُ عُفِيَ عَنْهُ). ⚡ و به همین دلیل است که شکل نوشتاریِ «ن»، به دایره‌ی کامل نزدیک‌تر است و دو طرفِ آن (مانند دست‌های نیایش‌گر) رو به آسمان است، و گویی مانند موجودی سرگردان و متحیر، پِیرامونِ آن نقطه مرکزی (نقطه نون) می‌چرخد. 🔸 🔸نکات کلیدی و عرفانی متن: 🔻 تأویل عرفانی داستان حضرت ابراهیم (ع): امام خمینی (ره) داستان رؤیت ستاره، ماه و خورشید توسط حضرت ابراهیم را نه یک داستان تاریخی صرف، بلکه بیانگر مراحل سیر و سلوک می‌دانند: * ستاره (کوکب): عبور از عالم طبیعت و رسیدن به «ربوبیت نفس» (نورانیتِ نفس). * ماه (قمر): عبور از نفس و رسیدن به «مقام قلب» (نورانیتِ قلب). * خورشید (شمس): عبور از قلب و رسیدن به «مقام روح» (نورانیتِ روح). * فاطر السموات: عبور از روح و رسیدن به «حق مطلق» و فنای کامل. 🔻 ظلوم و جهول (مقام انسان کامل): برخلاف تفسیرهای ظاهری که این دو صفت را مذمت انسان می‌دانند، در عرفان ناب، این دو صفت اوج مدح انسان است: * ظلوم: کسی که تمام حدود و مرزهای امکانی خود را می‌شکند و از خودیتِ خود عبور می‌کند (فنا). * جهول: کسی که از غیر خدا غافل است و جز خدا را نمی‌شناسد. به همین دلیل انسان «ماهیت» (حد و مرز مشخص) ندارد، چون قابلیت تبدیل شدن به مظهر تمام اسماء الهی را دارد. 🔻 راز حرف «ن»: تفسیر حرف مقطعه «ن» به «فرشتگان مهیمن» از لطایف عمیق این متن است. این فرشتگان چنان محو جمال حق هستند که اصلا از آفرینش آدم و عالم خبر ندارند و دایره‌وار بودنِ حرف نون، نمادِ حیرت و چرخش آنها بر گردِ قطبِ حقیقت است. 🔸 ✅ کانال عرفان شیعی 🔸 @Shia_erfan

🔻 فَلَمَّا أَفَلَتْ بِسُطُوعِ نُورِ اَلْحَقِّ وَ طُلُوعِ اَلشَّمْسِ اَلْحَقِيقِيِّ نَفَى اَلرُّبُوبِيَّةَ عَنْهَا وَ تَوَجَّهَ إِلَى فَاطِرِهَا. ⚡ پس هنگامی که آن [خورشیدِ روح] نیز با درخششِ «نورِ حق» و طلوعِ خورشیدِ حقیقی غروب کرد، ربوبیت را از آن هم نفی نمود و متوجهِ آفریننده‌ی آن (فاطر) شد. 🔻 فَخَلَصَ مِنْ كُلِّ اِسْمٍ وَ رَسْمٍ وَ تَعَيُّنٍ وَ وَسْمٍ، وَ أَنَاخَ رَاحِلَتَهُ عِنْدَ اَلرَّبِّ اَلْمُطْلَقِ. ⚡ پس از هر اسم و رسم و تعیّن و نشانه‌ای رهایی یافت و مرکبِ سیرِ خود را نزد «پروردگار مطلق» فرود آورد (و اتراق کرد). 🔻 فَالْعُبُورُ عَلَى مَنَازِلِ اَلْحَوَاسِّ وَ اَلتَّخَيُّلاَتِ وَ اَلتَّعَقُّلاَتِ، وَ تَجَاوُزُ دَارِ اَلْغُرُورِ إِلَى غَايَةِ اَلْغَايَاتِ، وَ اَلتَّحَقُّقُ بِنَفْيِ اَلصِّفَاتِ وَ اَلرُّسُومِ وَ اَلْجِهَاتِ، عَيْناً وَ عِلْماً، لاَ يُمْكِنُ إِلاَّ بَعْدَ اَلتَّدَرُّجِ فِي اَلْأَوْسَاطِ، ⚡ بنابراین، عبور از منازلِ حواس و خیالات و تعقلات، و گذشتن از سرای فریب (دنیا) به سوی غایتِ غایات، و تحقق یافتن به مقامِ نفیِ صفات و نشانه‌ها و جهت‌ها - چه به صورت شهود عینی و چه به صورت علمی - ممکن نیست مگر پس از حرکت تدریجی در مراحل میانی: 🔻 مِنَ اَلْبَرَازِخِ اَلسَّافِلَةِ وَ اَلْعَالِيَةِ إِلَى عَالَمِ اَلْآخِرَةِ، وَ مِنْهَا إِلَى عَالَمِ اَلْأَسْمَاءِ وَ اَلصِّفَاتِ: مِنَ اَلَّتِي كَانَتْ أَقَلَّ حِيطَةً إِلَى أَكْثَرَ حِيطَةً، إِلَى اَلْإِلَهِيَّةِ اَلْمُطْلَقَةِ، إِلَى أَحَدِيَّةِ عَيْنِ اَلْجَمْعِ، اَلْمُسْتَهْلَكِ فِيهَا كُلُّ اَلتَّجَلِّيَاتِ اَلْخَلْقِيَّةِ وَ اَلِاسْمَائِيَّةِ وَ اَلصِّفَاتِيَّةِ، اَلْفَانِيَةِ فِيهَا اَلتَّعَيُّنَاتُ اَلْعِلْمِيَّةُ وَ اَلْعَيْنِيَّةُ. ⚡ از برزخ‌های پایین و بالا به سوی عالم آخرت، و از آنجا به سوی عالم اسماء و صفات: از اسمایی که دایره شمولشان کمتر است به سوی اسمایی که محیط‌ترند، تا رسیدن به مقام الوهیتِ مطلق، و سپس به مقام «احدیتِ عینِ جمع»؛ مقامی که تمام تجلیاتِ خلقی و اسمائی و صفاتی در آن مستهلک‌اند و تمام تعیناتِ علمی و عینی در آن فانی شده‌اند. 🔻 وَ أَشَارَ اَلْمَوْلَوِيُّ إِلَى هَذَا اَلتَّدَرُّجِ بِقَوْلِهِ: ⚡ و مولوی (جلال الدین بلخی) به این حرکت تدریجی اشاره کرده است، آنجا که می‌گوید: *از جمادی مُردم و نامی شدم / وز نما مُردم ز حیوان سر زدم* ... تا آنجا که می‌گوید: *پس عدم گردم عدم چون ارغنون / گویدم کانا الیه راجعون* 🔻 وَ هَذَا هُوَ اَلظَّلُومِيَّةُ اَلْمُشَارُ إِلَيْهَا بِقَوْلِهِ تَعَالَى (إِنَّهُ كانَ ظَلُوماً جَهُولًا) (1) عَلَى بَعْضِ اَلاِحْتِمَالاَتِ. ⚡ و این همان «ظلومیت» (بسیار ستمکار بودن) است که در قول خدای تعالی: «همانا انسان بسیار ستمکار و بسیار نادان بود» به آن اشاره شده است (بنا بر برخی احتمالات و تفاسیر عرفانی). 🔻 وَ هَذَا مَقَامُ «أَوْ أَدْنَى» أَخِيرَةُ اَلْمَقَامَاتِ اَلْإِنْسَانِيَّةِ (2)؛ بَلْ لَمْ يَكُنْ هُنَاكَ مَقَامٌ وَ لاَ صَاحِبُ مَقَامٍ. ⚡ و این همان مقام «أَوْ أَدْنَى» (یا نزدیک‌تر) است که آخرینِ مقامات انسانی است؛ بلکه [در حقیقت] در آنجا نه مقامی هست و نه صاحبِ مقامی [چون همه چیز فانی در حق است]. 🔻 ⭕️ وَ هَذَا مَقَامُ اَلْهَيْمَانِ اَلْمُشَارُ إِلَيْهِ بِقَوْلِهِ تَعَالَى (ن وَ الْقَلَمِ وَ ما يَسْطُرُونَ) (3) عَلَى بَعْضِ اَلاِحْتِمَالاَتِ. ⚡ و این مقامِ «هَیَمان» (سرگشتگی و حیرتِ عاشقانه) است که در قول خدای تعالی: «نون و قلم و آنچه می‌نویسند» به آن اشاره شده است (بنا بر برخی احتمالات). --- [پاورقی‌ها و شرح‌های تکمیلی امام خمینی (ره)]: 🔻 [1] وَ بِوَاسِطَةِ اَلظَّلُومِيَّةِ وَ عَدَمِ اَلْمَقَامِ لِلنَّفْسِ اَلنَّاطِقَةِ قِيلَ: لاَ مَاهِيَّةَ لَهَا. فَإِنَّ اَلْمَقَامَ حَدٌّ، فَإِذَا لَمْ يَكُنْ لَهَا مَقَامٌ فَلاَ حَدَّ لَهَا، فَلاَ مَاهِيَّةَ لَهَا: (يا أَهْلَ يَثْرِبَ لا مُقامَ لَكُمْ). ⚡ [درباره تفسیر ظلومیت]: و به واسطه همین «ظلومیت» (شکستنِ حدود و عبور از مرزها) و نداشتنِ یک مقامِ ثابت برای نفس ناطقه، گفته شده است: «انسان ماهیت ندارد». زیرا «مقام» به معنای «حد و مرز» است، و چون انسان [در این سیر] مقامی ندارد، پس حدّی ندارد، و در نتیجه ماهیتی ندارد. [اشاره به آیه]: «ای اهل یثرب، هیچ مقام و جای پایی برای شما نیست». 🔻 وَ أَمَّا سَائِرُ مَرَاتِبِ اَلْوُجُودِ فَإِنَّ لِكُلٍّ مِنْهَا مَقَاماً مَعْلُوماً: (ما مِنَّا إِلَّا لَهُ مَقامٌ مَعْلُومٌ)، «مِنْهُمْ رُكَّعٌ لاَ يَسْجُدُونَ وَ مِنْهُمْ سُجَّدٌ لاَ يَرْكَعُونَ.» فَالَّذِي لَمْ يَكُنْ لَهُ مَقَامٌ وَ يَكُونُ مَظْهَرَ (كُلَّ يَوْمٍ هُوَ فِي شَأْنٍ) هُوَ اَلْإِنْسَانُ. (مِنْهُ عُفِيَ عَنْهُ).

بسم الله #نکات عرفانی 🔻تفسیر و تأویل عرفانی داستان حضرت ابراهیم (ع)، در برهان فطرت (لا احب الافلین) و عبور از آفلین و خلایق غروب‌کنند‌ه‌ی در کوکب نفس و قمر قلب و شمس روح بسوی ربوبیت حقیقی فاطر و خالق‌شان 🔸 شرح دعای سحر: سیر و سلوک از «خلق» تا «حقِ مطلق» / تفسیر مقام «بی‌مقامی» 🔸 شرح دعاء السحر، السید الخمینی (ره)، ص ۱۳ الی ١۵ https://ablibrary.net/#/reading/booklist/4363/28 https://ablibrary.net/#/reading/booklist/4363/29 https://ablibrary.net/#/reading/booklist/4363/30 ✍️ امام خمینی (س)، در شرح دعای سحر: --- 🔻 «مِنْ بَهَائِكَ بِأَبْهَاهُ، وَ كُلُّ بَهَائِكَ بَهِيٌّ. اَللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِبَهَائِكَ كُلِّهِ.» 🔻 - «مِنْ بَهَائِكَ» مُتَعَلِّقٌ بِ «أَبْهَاهُ»، وَ هُوَ مُتَعَلِّقٌ بِ «أَسْأَلُكَ». أَيْ: أَسْأَلُكَ بِأَبْهَى مِنْ بَهَائِكَ. وَ كَذَلِكَ سَائِرُ اَلْفَقَرَاتِ. ⚡ عبارت «مِنْ بَهَائِكَ» (از زیبایی و درخشندگی‌ات) متعلق است به کلمه «أَبْهَاهُ» (زیباترینِ آن)، و خودِ «أَبْهَاهُ» متعلق است به فعل «أَسْأَلُكَ» (از تو درخواست می‌کنم). یعنی: «از تو درخواست می‌کنم به وسیله‌ی آن مرتبه‌ای از زیبایی‌ات که از [تمام مراتب] زیبایی‌ات زیباتر است.» و سایر فقرات دعا نیز همین‌گونه است. 🔻 وَ اِعْلَمْ أَنَّ اَلسَّالِكَ بِقَدَمِ اَلْمَعْرِفَةِ إِلَى اَللَّهِ لاَ يَصِلُ إِلَى اَلْغَايَةِ اَلْقُصْوَى، وَ لاَ يَسْتَهْلِكُ فِي أَحَدِيَّةِ اَلْجَمْعِ، وَ لاَ يُشَاهِدُ رَبَّهُ اَلْمُطْلَقَ إِلاَّ بَعْدَ تَدرُّجِهِ فِي اَلسَّيْرِ إِلَى مَنَازِلَ وَ مَدَارِجَ وَ مَرَاحِلَ وَ مَعَارِجَ مِنَ اَلْخَلْقِ إِلَى اَلْحَقِّ اَلْمُقَيَّدِ. ⚡ و بدان همانا سالکی که با گامِ معرفت به سوی خدا می‌رود، به آن هدف نهایی و غایتِ والا نمی‌رسد و در «احدیتِ جمع» مستهلک و فانی نمی‌شود و پروردگارِ مطلق خویش را مشاهده نمی‌کند، مگر پس از آنکه در سیر و سلوک، به تدریج منازل و مدارج و مراحل و معارجی را از «خلق» به سوی «حقِ مقید» (خداوند در آینه تعینات) طی کند. 🔻 وَ [بَعْدَ أَنْ‌] يُزِيلَ اَلْقَيْدَ يَسِيراً يَسِيراً، وَ يَنْتَقِلَ مِنْ نَشْأَةٍ إِلَى نَشْأَةٍ وَ مِنْ مَنْزِلٍ إِلَى مَنْزِلٍ، حَتَّى يَنْتَهِيَ إِلَى اَلْحَقِّ اَلْمُطْلَقِ. ⚡ و [پس از آنکه] قید و بندها را اندک‌اندک بزداید و از نشئه‌ای به نشئه دیگر و از منزلی به منزل دیگر منتقل شود، تا اینکه سرانجام به «حقِ مطلق» منتهی گردد. 🔻 كَمَا هُوَ اَلْمُشَارُ إِلَيْهِ‌ فِي اَلْكِتَابِ اَلْإِلَهِيِّ [مُبَيِّناً] لِطَرِيقَةِ شَيْخِ اَلْأَنْبِيَاءِ، عَلَيْهِ وَ عَلَيْهِمُ اَلصَّلاَةُ وَ اَلسَّلاَمُ، بِقَوْلِهِ تَعَالَى (فَلَمَّا جَنَّ عَلَيْهِ اللَّيْلُ رَأى‌ كَوْكَباً قالَ هذا رَبِّي)، إِلَى قَوْلِهِ (وَجَّهْتُ وَجْهِيَ لِلَّذِي فَطَرَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ حَنِيفاً وَ ما أَنَا مِنَ الْمُشْرِكِينَ) ⚡ چنان‌که در کتاب الهی (قرآن) به این حقیقت اشاره شده است، در حالی که روشِ «شیخ الانبیاء» (حضرت ابراهیم) - که بر او و بر تمام پیامبران درود و سلام باد - را تبیین می‌کند؛ آنجا که می‌فرماید: «پس چون شب بر او پرده افکند، ستاره‌ای دید؛ گفت: این پروردگار من است...» تا آنجا که فرمود: «من روی خود را به سوی کسی کردم که آسمان‌ها و زمین را آفرید، در حالی که حق‌گرایم و از مشرکان نیستم.» 🔻 فَتَدَرَّجَ مِنْ ظُلُمَاتِ عَالَمِ اَلطَّبِيعَةِ، مُرْتَقِياً إِلَى طُلُوعِ رُبُوبِيَّةِ اَلنَّفْسِ، مُتَجَلِّيَةً بِصُورَةِ اَلزُّهْرَةِ. فَارْتَقَى عَنْهَا فَرَأَى اَلْأُفُولَ وَ اَلْغُرُوبَ لَهَا. ⚡ پس [ابراهیم علیه‌السلام] از تاریکی‌های عالم طبیعت به تدریج بالا رفت و ترقی کرد تا به طلوعِ «ربوبیتِ نفس» رسید که به صورت ستاره «زُهره» تجلی کرده بود. پس، از آن مرتبه نیز صعود کرد و افول و غروبِ آن را دید [و از آن عبور کرد]. 🔻 فَانْتَقَلَ مِنْ هَذَا اَلْمَنْزِلِ إِلَى مَنْزِلِ اَلْقَلْبِ اَلطَّالِعِ قَمَرُ اَلْقَلْبِ مِنْ أُفُقِ وُجُودِهِ، فَرَأَى رُبُوبِيَّتَهُ. ⚡ پس از این منزل به «منزلِ قلب» منتقل شد؛ جایی که «ماه ِ قلب» از افقِ وجودش طلوع کرده بود، و ربوبیتِ آن را دید. 🔻 فَتَدَرَّجَ عَنْ هَذَا اَلْمَقَامِ أَيْضاً إِلَى طُلُوعِ شَمْسِ اَلرُّوحِ؛ فَرَأَى غُرُوبَ قَمَرِ اَلْقَلْبِ، فَنَفَى اَلرُّبُوبِيَّةَ عَنْهُ، فَأَثْبَتَ اَلرُّبُوبِيَّةَ ثَالِثَةً لِشَمْسِ اَلرُّوحِ. ⚡ پس از این مقام نیز به تدریج عبور کرد تا به طلوعِ «خورشیدِ روح» رسید؛ پس غروبِ ماهِ قلب را مشاهده کرد و ربوبیت را از آن نفی نمود، و برای سومین بار، ربوبیت را برای «خورشیدِ روح» اثبات کرد.

(6) الأنعام : 75 وَ كَذلِكَ نُري إِبْراهيمَ مَلَكُوتَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ لِيَكُونَ مِنَ الْمُوقِنينَ (75) فَلَمَّا جَنَّ عَلَيْهِ اللَّيْلُ رَأى‌ كَوْكَباً قالَ هذا رَبِّي فَلَمَّا أَفَلَ قالَ لا أُحِبُّ الْآفِلينَ (76) فَلَمَّا رَأَى الْقَمَرَ بازِغاً قالَ هذا رَبِّي فَلَمَّا أَفَلَ قالَ لَئِنْ لَمْ يَهْدِني‌ رَبِّي لَأَكُونَنَّ مِنَ الْقَوْمِ الضَّالِّينَ (77) فَلَمَّا رَأَى الشَّمْسَ بازِغَةً قالَ هذا رَبِّي هذا أَكْبَرُ فَلَمَّا أَفَلَتْ قالَ يا قَوْمِ إِنِّي بَري‌ءٌ مِمَّا تُشْرِكُونَ (78) إِنِّي وَجَّهْتُ وَجْهِيَ لِلَّذي فَطَرَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ حَنيفاً وَ ما أَنَا مِنَ الْمُشْرِكينَ (79) (7) الأعراف : 185 أَ وَ لَمْ يَنْظُرُوا في‌ مَلَكُوتِ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ ما خَلَقَ اللَّهُ مِنْ شَيْ‌ءٍ وَ أَنْ عَسى‌ أَنْ يَكُونَ قَدِ اقْتَرَبَ أَجَلُهُمْ فَبِأَيِّ حَديثٍ بَعْدَهُ يُؤْمِنُون‌ 🔸

(79) النازعات : 34 تا 36 فَإِذا جاءَتِ الطَّامَّةُ الْكُبْرى‌ (34) يَوْمَ يَتَذَكَّرُ الْإِنْسانُ ما سَعى‌ (35) وَ بُرِّزَتِ الْجَحيمُ لِمَنْ يَرى‌ (36) 🔸

(2) البقرة : 166 إِذْ تَبَرَّأَ الَّذينَ اتُّبِعُوا مِنَ الَّذينَ اتَّبَعُوا وَ رَأَوُا الْعَذابَ وَ تَقَطَّعَتْ بِهِمُ الْأَسْباب‌ 🔸

🔸 تحقق قیامت بصورت ناگهانی و "بغتةً" (۱۳) نتیجه در (۱۳) آیه قَد خَسِرَ الَّذينَ كَذَّبوا بِلِقاءِ اللَّهِ حَتّى إِذا جاءَتهُمُ السّاعَةُ بَغتَةً قالوا يا حَسرَتَنا عَلى ما فَرَّطنا فيها وَهُم يَحمِلونَ أَوزارَهُم عَلى ظُهورِهِم أَلا ساءَ ما يَزِرونَ ‌أنعام: ۳۱ فَلَمّا نَسوا ما ذُكِّروا بِهِ فَتَحنا عَلَيهِم أَبوابَ كُلِّ شَيءٍ حَتّى إِذا فَرِحوا بِما أوتوا أَخَذناهُم بَغتَةً فَإِذا هُم مُبلِسونَ ‌أنعام: ۴۴ قُل أَرَأَيتَكُم إِن أَتاكُم عَذابُ اللَّهِ بَغتَةً أَو جَهرَةً هَل يُهلَكُ إِلَّا القَومُ الظّالِمونَ ‌أنعام: ۴۷ ثُمَّ بَدَّلنا مَكانَ السَّيِّئَةِ الحَسَنَةَ حَتّى عَفَوا وَقالوا قَد مَسَّ آباءَنَا الضَّرّاءُ وَالسَّرّاءُ فَأَخَذناهُم بَغتَةً وَهُم لا يَشعُرونَ ‌أعراف: ۹۵ يَسأَلونَكَ عَنِ السّاعَةِ أَيّانَ مُرساها قُل إِنَّما عِلمُها عِندَ رَبّي لا يُجَلّيها لِوَقتِها إِلّا هُوَ ثَقُلَت فِي السَّماواتِ وَالأَرضِ لا تَأتيكُم إِلّا بَغتَةً يَسأَلونَكَ كَأَنَّكَ حَفِيٌّ عَنها قُل إِنَّما عِلمُها عِندَ اللَّهِ وَلكِنَّ أَكثَرَ النّاسِ لا يَعلَمونَ ‌أعراف: ۱۸۷ أَفَأَمِنوا أَن تَأتِيَهُم غاشِيَةٌ مِن عَذابِ اللَّهِ أَو تَأتِيَهُمُ السّاعَةُ بَغتَةً وَهُم لا يَشعُرونَ ‌یوسف: ۱۰۷ بَل تَأتيهِم بَغتَةً فَتَبهَتُهُم فَلا يَستَطيعونَ رَدَّها وَلا هُم يُنظَرونَ ‌أنبیاء: ۴۰ وَلا يَزالُ الَّذينَ كَفَروا في مِريَةٍ مِنهُ حَتّى تَأتِيَهُمُ السّاعَةُ بَغتَةً أَو يَأتِيَهُم عَذابُ يَومٍ عَقيمٍ ‌حج: ۵۵ فَيَأتِيَهُم بَغتَةً وَهُم لا يَشعُرونَ ‌شعراء: ۲۰۲ وَيَستَعجِلونَكَ بِالعَذابِ وَلَولا أَجَلٌ مُسَمًّى لَجاءَهُمُ العَذابُ وَلَيَأتِيَنَّهُم بَغتَةً وَهُم لا يَشعُرونَ ‌عنكبوت: ۵۳ وَاتَّبِعوا أَحسَنَ ما أُنزِلَ إِلَيكُم مِن رَبِّكُم مِن قَبلِ أَن يَأتِيَكُمُ العَذابُ بَغتَةً وَأَنتُم لا تَشعُرونَ ‌زمر: ۵۵ هَل يَنظُرونَ إِلَّا السّاعَةَ أَن تَأتِيَهُم بَغتَةً وَهُم لا يَشعُرونَ ‌زخرف: ۶۶ فَهَل يَنظُرونَ إِلَّا السّاعَةَ أَن تَأتِيَهُم بَغتَةً فَقَد جاءَ أَشراطُها فَأَنّى لَهُم إِذا جاءَتهُم ذِكراهُم ‌محمد: ۱۸ قرآن هادی https://www.hadiapp.net/quran-farsi/ 🔸

(7) الأعراف : 187 يَسْئَلُونَكَ عَنِ السَّاعَةِ أَيَّانَ مُرْساها قُلْ إِنَّما عِلْمُها عِنْدَ رَبِّي لا يُجَلِّيها لِوَقْتِها إِلاَّ هُوَ ثَقُلَتْ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ لا تَأْتيكُمْ إِلاَّ بَغْتَةً يَسْئَلُونَكَ كَأَنَّكَ حَفِيٌّ عَنْها قُلْ إِنَّما عِلْمُها عِنْدَ اللَّهِ وَ لكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يَعْلَمُون‌ (79) النازعات : 42 تا 44 يَسْئَلُونَكَ عَنِ السَّاعَةِ أَيَّانَ مُرْساها (42) فيمَ أَنْتَ مِنْ ذِكْراها (43) إِلى‌ رَبِّكَ مُنْتَهاها (44) 🔸

النحل : 77 وَ لِلَّهِ غَيْبُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ ما أَمْرُ السَّاعَةِ إِلاَّ كَلَمْحِ الْبَصَرِ أَوْ هُوَ أَقْرَبُ إِنَّ اللَّهَ عَلى‌ كُلِّ شَيْ‌ءٍ قَدير 🔸

(4) النساء : 10 إِنَّ الَّذينَ يَأْكُلُونَ أَمْوالَ الْيَتامى‌ ظُلْماً إِنَّما يَأْكُلُونَ في‌ بُطُونِهِمْ ناراً وَ سَيَصْلَوْنَ سَعيرا 🔸

(9) التوبة : 49 وَ مِنْهُمْ مَنْ يَقُولُ ائْذَنْ لي‌ وَ لا تَفْتِنِّي أَلا فِي الْفِتْنَةِ سَقَطُوا وَ إِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحيطَةٌ بِالْكافِرينَ‌ (29) العنكبوت : 54 يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذابِ وَ إِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحيطَةٌ بِالْكافِرين‌ 🔸