Водий футболи | Расмий

Номи сир сақлашни лозим топган футболчимиз бугун бир оилани қувончига шерик бўлди. Қилган эҳсонидан аллоҳ рози бўлсин. https://t.me/NeftchiFans

1979 йил 11 август... Ўзбек футболи ва бутун мамлакат тарихидаги энг қора, энг оғир жудолик куни. Бундан роса 47 йил аввал Минскнинг «Динамо» жамоаси билан ўйинга учиб кетаётган афсонавий «Пахтакор-79» таркиби Днепродзержинск осмонида ҳалокатга учраган эди. Ўша куни нафақат 17 нафар мард, иқтидорли ва порлоқ футболчиларимиздан, балки ўзбек футболининг бутун бир олтин авлодидан айрилган эдик. Михаил Ан, Владимир Фёдоров, Равил Агишев, Олим Аширов, Константин Баканов... Улар майдонда шунчаки тўп суришмасди, улар миллионлаб қалбларга қувонч, фахр ва умид бағишлардилар. Ўша машъум кун миллий футболимизда ҳеч қачон битмайдиган дард қолдирди. Вақт ўтса-да, бу оғриқ унутилмайди. Улар бизнинг хотирамизда ҳамишаa барҳаёт, доим ғолиб бўлиб қоладилар. Осмонга учган юлдузларимизнинг охирати обод бўлсин. «Пахтакор-79» хотираси қалбимизда мангу яшайди! (сурат сунъий идрок ёрдамида ранглаштирилди) @vodiy_futboli

Ўйингоҳларга қаттиқ талаб қўйган ПФЛ "Пахтакор"  ўйингоҳига ҳам кириб кўрганмикан деб ўйлаб қолдик. Балки,  пойтахт ўйингоҳларида қандайдир имтиёзлар бордир. Нима бўлганда ҳам мамлакатимиздаги энг катта ўйингоҳ чими ачинарли ҳолатда. Мабодо терма жамоамиз ўртоқлик ўйини ўтқазадиган бўлса,  уятга қолмаймизми. @vodiy_futboli

Фарғонанинг "Нефтчи" клуби — ўзбек футболининг энг катта тарихи, бренди ва анъаналарига эга бўлган жамоаларидан бири. Клубни хусусийлаштириш истиқболларини таҳлил қилганда, унда ҳам жуда катта ижобий потенциал (плюслар), ҳам ўзига хос жиддий тўсиқлар (минуслар) борлигини кўриш мумкин. ​"Нефтчи" мисолида вазиятни қуйидагича баҳолаш мумкин: ​⚡️ Хусусий инвестор учун "Нефтчи"нинг жозибадор томонлари (Плюслар) ​Агар чет эллик ёки маҳаллий йирик тадбиркор Ўзбекистондан футбол клуби сотиб олмоқчи бўлса, "Нефтчи" Тошкент клубларидан кўра жозибадорроқ кўриниши мумкин. Нега? ​Улкан ва содиқ мухлислар армияси (Энг катта капитал): Тошкентда мухлис жалб қилиш жуда қийин, чунки рақобат катта ва одамларда алтернатив кўнгилочар масканлар кўп. Фарғонада эса футбол — рақамли биринчи эҳтиёж. "Нефтчи" ўзининг ашаддий ва содиқ мухлисларига эга. Тўғри маркетинг билан стадионни ҳар ўйинда тўлдириш ва чипта, атрибутикалардан даромад олиш имконияти Фарғонада жуда юқори. ​"Водий дербиси" бренди: "Нефтчи" — "Навбаҳор" ёки "Андижон" ўйинлари — ўзбек футболининг энг катта витринаси (рекламаси). Бу ўйинларнинг трансляцияси, реклама баннерлари ва ҳомийлик пакетларини хусусий инвестор жуда қимматга сотиши мумкин. Бу тижорий жиҳатдан тайёр маҳсулот ҳисобланади. ​Тарих ва Ном (Бренд): Мутлақо янги клуб очиб, уни бренд даражасига чиқариш учун йиллар ва миллионлаб доллар керак. "Нефтчи" эса Осиёда ва собиқ иттифоқ ҳудудида танилган, ўз вақтида чемпионликларни бeрмaган тайёр бренддир. Инвестор бренд яратишга пул сарфламайди, унга фақат рестарт беради. ​⚠️ Хусусийлаштириш йўлидаги асосий муаммолар ​ Йиллар давомида клуб ФНҚИ заводнинг иқтисодий ҳолатига боғланиб қолган эди. Клубни завод балансидан тўлиқ ажратиб олиш, унинг барча юридик ҳужжатларини, мол-мулкини алоҳида акциядорлик жамиятига айлантириш катта бюрократик жараённи талаб қилади. ​Инфратузилма мулки масаласи: "Истиқлол" стадиони ёки клубнинг Қиргулидаги қадрдон базаси инвесторга мулк сифатида (ёки узоқ муддатли бепул ижарага) бериладими? Агар стадион ҳокимият балансида қолиб, инвестор фақат футболчиларнинг маошини тўлайдиган бўлса, ҳеч ким бу лойиҳага пул тикмайди. Инвесторга стадион атрофида тижорий лойиҳалар (меҳмонхона, спорт дўконлари, кафелар) қуриш имкони берилиши керак. ​Қарзлар ва молиявий тозалик: Сўнгги йилларда клуб бир неча бор трансфер тақиқлари (бан) га тушди, собиқ мураббийлар ва футболчилар билан маош можаролари бўлди. Хусусий сектор киришидан олдин клуб тўлиқ аудит қилиниши ва ФНҚИ ёки ҳокимият эски қарзларни ўз бўйнига олиб, инвесторга "тоза варақ" топшириши шарт. ​🔮 Истиқбол ва Хулоса ​"Нефтчи"ни хусусийлаштириш истиқболи юқори, аммо бу классик маънодаги "клубни сотиб юбориш" шаклида бўлмаслиги керак. Ҳозирги шароитда энг реал модел — Давлат-хусусий шериклик (ГЧП) ёки босқичма-босқич акциядорликка ўтишдир. ​Қандай бўлиши керак: Давлат (ҳокимият) стадион ва базани инвесторга 30-50 йилга бeпул бошқарувга бeради. Эвазига инвестор клубни таъминлайди ва академияга пул тикади. ​Агар Ўзбекистонда футбол клубларини хусусий секторга сотиш бўйича ҳақиқий пилот (тажриба) лойиҳа қилинмоқчи бўлса, буни айнан "Нефтчи"дан бошлаш керак. Чунки бу клубда хусусий бизнесга айланиш учун энг муҳим компонент бор — у ҳам бўлса жон куйдирадиган мухлис. Мухлиси бор клубни эса эртами-кечми бизнесга айлантирса бўлади. Ҳозирда"Истиқлол" ўйингоҳи ва жамоанинг Қиргулидаги базаси жамоа балансига берилган. Буни хусусийлаштириш учун муҳим қадам дейиш мумкин. @vodiy_futboli

Давлат қарамоғидаги футбол: Постсовет давлатлари футболи нега "сурункали банкротлик" ичида? ​Ўзбекистонда футболнинг давлат компаниялари ва маҳаллий бюджетлар қарамоғида экани, бунинг ортидан баъзи клубларнинг мунтазам молиявий инқирозга учраши ёки банкрот бўлиши — бугунги куннинг энг оғриқли мавзуларидан бири. Бироқ, бу фақат бизга хос муаммо эмас. Бу — бутун бошли собиқ иттифоқ ҳудудига мерос бўлиб қолган "постсовет футбол модели"нинг тизимли инқирозидир. ​Хўш, бизга қўшни ва тарихи бир бўлган давлатлар бу касалликни қандай даволашмоқда? Уларнинг тажрибаси нимани кўрсатади? ​1. Россия: Энг бой, аммо энг беқарор "давлат футболи" ​РФда футбол хусусийдек кўринса-да, аслида тизим жиҳатдан бизга жуда ўхшаш. Етакчи клублар йирик давлат монополияларига қарам: "Зенит" — "Газпром", "Локомотив" — "Россия темир йўллари" ҳисобидан яшайди. Бошқа жамоалар эса тўғридан-тўғри вилоят бюджетлари (губернаторлар) томонидан молиялаштирилади. ​Оқибати: Давлат пули бор жойда банкротлик сурункали тус олган. Агар вилоят раҳбари алмашса ёки футболга қизиқмай қўйса, клуб бир кунда йўқ бўлади. Охирги йилларда "Анжи", "Тосно", "Амкар", "Тамбов" каби ўнлаб профессионал клублар айнан давлат/ҳомийлик пуллари кесилгани сабабли харитадан ўчиб кетди. ​2. Беларус: Касалликни "маошлар лимити" билан даволаш ​Бу ерда футбол деярли 100% давлат назоратида ва вилоят ижрокомлари ҳамда давлат заводларига боғланган. Давлат пулини кўкка совурмаслик учун улар футболчиларнинг маошларига қатъий максимал лимит (шифт) жорий этишди. ​Оқибати: Клублар банкрот бўлмаяпти, чунки харажатлар чекланган. Аммо маошлар пастлиги сабабли чемпионат савияси кескин тушиб кетди, маҳаллий клублар халқаро майдонда мутлақо рақобатбардошлигини йўқотди. ​3. Украина: "Олигархлар модели" ва унинг қулаши ​Украина иттифоқ тарқалгач, мутлақо бошқа йўлдан борди — улар футболни давлат бюджетидан чиқариб, йирик миллиардерлар (олигархлар) ихтиёрига топширишди. "Шахтёр"ни Ринат Ахметов, "Динамо Киев"ни Суркислар оиласи, "Днепр"ни Коломойский молиялаштирди. ​Оқибати: Бу модел маълум муддат Европа майдонларида катта муваффақиятлар олиб келди. Бироқ катта минус томони бор эди: футбол сиёсий омилларга ва миллиардерларнинг шахсий кайфиятига боғланиб қолди. Мамлакатда иқтисодий ва сиёсий инқирозлар бошланиб, олигархларнинг кучи кетгач, бир пайтлар Европани титратган "Металлист" ва "Днепр" каби клублар тезда банкрот бўлди. ​4. Болтиқбўйи давлатлари (Латвия, Литва, Эстония): Европача соғлом тизим ​Бу давлатлар собиқ иттифоқ меросидан бутунлай воз кечиб, футболни тўлиқ хусусийлаштирди. Клублар маҳаллий тадбиркорлар, трансферлар ва УЕФАнинг грантлари ҳисобига кун кўради. Давлат эса пул бериш ўрнига фақат болалар футболи ва инфратузилмага (стадионлар қуришга) шароит яратади. ​Оқибати: Бу ерда катта пуллар, юлдуз футболчилар йўқ. Аммо тизим соғлом. Клублар ўз оёғида мустақил туради ва тўсатдан йўқ бўлиб кетиш хавфи деярли мавжуд эмас. ​Ўзбекистон футбол клубларининг чораси нима? ​Халқаро тажриба шуни кўрсатадики, футбол давлат қарамоғида (дотацияда) экан, у ҳеч қачон ривожланмайди ва бизнесга айланмайди. Футбол ўзи пул топишни ўрганмас экан, "тайёр луқма" тизими кун келиб барибир банкротликка олиб келади. ​Футбол соғломлашиши учун иккита асосий шарт бажарилиши керак: ​Футболни бизнесга айлантириш: Клублар стадионга мухлис жалб қилиш, трансляция ҳуқуқини сотиш, атрибутикалар савдоси ва трансферлар орқали пул топишга мажбур бўлиши керак. ​Инвесторларга йўл очиш: Тадбиркор футболга шунчаки пулини куйдириш учун келмайди. Давлат футболга инвестиция киритаётган хусусий секторга солиқ имтиёзлари бериши ёки стадион атрофидаги ерлардан тижорий мақсадда фойдаланиш ҳуқуқини тақдим этиши лозим. ​Хулоса қилганда, давлат пулига суяниб қолган футбол — гиёҳвандликка ўхшайди: доза (молиялаштириш) тўхтаган куни организм (клуб) ўлади. Давлат клубларни эмас, футбол учун инфратузилмани ривожлантириши керак. @vodiy_futboli

Дилшодбек Тухтабековнинг шунча ҳаракатларига қарамай,  "Суғдиёна" бошқа гол уролмади. "Нефтчи"  мухлислари ғалаба муборак бўлсин. 'Нефтчи"нинг яқин тақибчиларининг ғалабаси Дилшодбекка озгина таскин берса ажабмас. @vodiy_futboli

Катта танаффусдан кейинги ўйинлар жамоаларни ҳақиқий жисмоний ҳолатини кўрсатиб беради. Шунингдек, термага номзод ўйинчилар кўп жамоаларда руҳий босим ҳам бўлади. Шу жиҳатларни ҳисобга олсак, Нефтчида ҳаммаси жойида. Жамоа футболчилари аслида термага ким ҳақли эканлигини ҳам исботлай олишди. Қўйинге, шуям баҳона бўлдими. ✅ @vodiy_futboli

Бир пайтлар "Нефтчи" футболчиси сакраб ерга тушишда  рақиб ўйинчисига тегиб кетгани учун пенальти белгиланган эди. Бўларкану,  оёқни қуйгани жой тополмай,  рақибини тўпиғига тепса ҳам оддий ҳолат деб қаралса. Аслида атайми, кутилмагандами, рақиб ўйинчисига қарши қуполлик жазоланмайдими. Ҳеч қайси футболчи кимгадир жароҳат етказиш нияти бўлмайди, демак футболда жарималар отменми.  Савол ҳакамлар қумитасига эмас,  журалистларга! Яҳёхужа,  Нодирхужа, Имомҳужаевларнинг сулоласининг ғирром  вакили,  сиз нима дейсиз. Оёқни узиб юборсагина жарима қулланиладими. Аҳир сизлар ҳақиқат пешвосисизларку, жавоб беринг! ✅ @vodiy_futboli

​Ўзининг «даҳо»лиги билан «қуруқ қошиқ» совринини олиб ҳам тўғри хулоса чиқара олмаган баъзи журналистлар, шунингдек, аламзада мураббий «"Нефтчи"нинг орқасида бошқа кучлар бор» деганда, ичи тўла йиринг билан тиржайган қайсидир жамоанинг матбуот котиблари, «ВАР ҳамма нарсага баҳона топади» деб дод солган валломатлар мана бу кадрларга қандай изоҳ беришаркин? ​Бугунги кун журналистикаси ҳам оқим бўйлаб ҳаракатланадиган бўлиб қолган, мухлис фикрига тупуриб қўйишяпти. Ўша гап( кимдир шунақа дермиди), «Кунимиз кинначиларга қолди». Соибхожи, янги соврин устида бош қотириб кўрмайсизми? @vodiy_futboli

Бир ўйин тарихи. 2005-йилги Олий Лиганинг 2-даврасида Нефтчи Бухорони Фарғонада қабул қилган эди. Ўйин Анвар Бердиевнинг бенифисига айланиб кетганди ўшанда. Бухоро 5-дақиқадаёқ хисобни очиб мухлисларни ва Саркисянни ранжитди. Бундай пайтда "Ара" нима дейишни яхши биларди. Бисотидаги барча "чиройли" сўзларни ишлатиб йигитларни кўзини очишга ундади. Катта саханага Бердиев чиқди. У 37-,40-, 47- дақиқаларда урган голлари эвазига Нефтчи хисобни 3-1 кўринишига келтирди. Иккинчи қаватда хавфли бош зарбаларини берадиган Иля Коваленко 72- дақиқада хисобни йирик 4-1 кўринишига келтирди. Бухоро сўнгги қўшиб берилган дақиқаларда хисобни 4-2 га келтириши билан хакам ўйинни якунлаб берганди. Бугун хам бу жамаоалар яна тўқнаш келишади. 👉 @onikkinchi

Ҳаётда фактлардан ҳам, рақамлардан ҳам устунроқ туйғулар бор, бу инсонийлик туйғуси.

ЎТМИШНИ ЭСЛАБ... “НЕФТЧИ”НИНГ ОЛТИН ДАВРИ “Нефтчи” тарихи ҳақида гап кетганда, 1994 йилги мавсумни алоҳида тилга олмасликнинг иложи йўқ. Бу йил фарғоналиклар учун чинакам "олтин" давр бўлган эди: ✅ МДҲ кубоги финали; ✅ 6 нафар ўйинчи миллий терма сафида Осиё ўйинлари ғолиби; ✅ Мамлакат чемпионатининг 3-бор чемпионлиги; ✅ Осиё чемпионлари кубогида ярим финал! Келинг, ўша нуфузли МДҲ кубогидаги унутилмас хотираларни бирга эслаймиз. "Нефтчи" гуруҳ босқичини шунчаки қойилмақом ўтказган: 🔹 Қирғизистоннинг “Олға”сига қарши ўйинда йирик ғалаба (Бозоровдан 3 та, Қутибоевдан 2 та ва Р.Дўрмоновдан 1 та гол). 🔹 Минскнинг “Динамо”си устидан 5:1 ҳисобидаги ғалаба (Фёдоров, Бозоровдан 2 та ва Завальнюкнинг голлари). 🟢Аммо энг драматик ўйин — Тбилисининг “Динамо”сига қарши кечган ярим финал эди. Ўйин грузинларнинг устунлигида бошланиб, 31-дақиқага келиб 0:2 ҳисоби қайд этилаётганди. Кўпчилик ўйин тақдири ҳал бўлди деб ўйлаган пайтда, биринчи бўлим сўнгида Фёдоров пенальтидан ҳисобни қисқартирди (1:2). Иккинчи таймда эса Юрий Саркисян шогирдлари чинакам қаҳрамонлик кўрсатишди: ⚽️ 57-дақиқада Р.Дўрмонов ҳисобни тенглаштирди. ⚽️ 67-дақиқада С.Завальнюк ажойиб комбинацияни гол билан якунлаб, жамоамизни олдинга олиб чиқди (3:2). ♥️Ўйиннинг 82-дақиқасида эса дарвозабонимиз Н.Осмонов рақибнинг 11 метрлик жарима зарбасини бартараф этиб, ғалабани сақлаб қолган. Матбуот анжуманида журналистлар Юрий Саркисяндан: "Танаффусда футболчиларга нима дедингиз?" деб сўрашганида, у шунчаки кулимсираб шундай жавоб берган: "Деярли ҳеч нарса. Фақатгина: "Нима бўлди, қўрқиб кетдингларми?" деб сўрадим холос". 🇺🇿Ўша тарихий ўйинда майдонга тушган “олтин таркиб”: Осмонов, Микляев, Фёдоров, Мамотов, Волков, А.Дўрмонов, Атоян, Завальнюк, Р.Бозоров, Қутибоев, Р.Дўрмонов. ✅@vodiy_futboli

ЙИҒЛАШ САНЪАТИ                  Миллий терма жамоамизни охирги ўйингача қўллаб-қувватладик, салбий фикрлардан тийилдик. Афсуски, жамоамиз билдирилган ишончни оқламади ва мусобақани аламли тарзда тарк этди. Аммо бизни хафа қилаётган нарса фақатгина натижанинг ёмонлиги эмас.         Туркия терма жамоаси кутилмаганда мағлубиятга учрагач, ўйинчилар майдонни кўз ёшлар билан тарк этишди. Улардаги ғурур ва таслим бўлишни истамаган руҳни ҳис қилиш мумкин эди. Бизникилар эса Португалиядан учралган шармандали мағлубиятдан кейин ҳам ортиқча ҳиссиётга берилишмади. Биргина Хусанов жамоадошини кўриб, қадрдонини топгандек кўз ёш тўкди, холос. Ҳа, йиғлаш учун ҳам аввало майдонда арзирли иш қилиш, ўзларини кўрсатишлари керак эди. Турклар иккита ўйинда 60 дан ортиқ зарба берди, омад келмагани учун кўз ёшларини тия олишмади. Ўзбекистон термаси аъзолари нима учун йиғлашлари керак? Тасодифий урилган голлардан ташқари рақиб дарвозасига жиддий хавф сола олмаган ёки бирорта аниқ зарба йўллай олмаган футболчи нимаси учун кўз ёш тўксин? Мундиалдан чиқиб кетиш — бу фожиа эмас. Аслида фожиа — мағлубиятга ўрганиб қолганимиз, ғуруримизнинг поймол бўлиши. Мағлубиятни оддий ҳол деб қабул қилиш — энг катта фожиа! Бизнинг футболчилар ҳатто йиғлашга ҳам арзишмади. @vodiy_futboli

Ўқитувчи хато қилса шарманда қилинади, шифокор хато қилса дўппоссланади, мураббий ва футболчилар хато қилсачи... Бизда ҳам футболчиларимизга, мураббийларга, УФАга қаттиқ гапирадиган инсон топиладими. Ташкилотлар керакли вазифа бажарилмаса раҳбар алмашади. Мактаб директори хатоси учун Халқ таълими бўлими раҳбари ҳам жазоланади. Каннаварони олиб келганлар, тавсия қилганларчи? Қачонгача нолавой бўлиб юришимиз керак. @vodiy_futboli

Каннаварони таркиб танлашдаги ва тактикадаги қўпол хатолари терма жамоамизнинг мағлубиятига сабаб бўлди. Лекин муҳими у эмас,  турли баҳоналар кўрсатилмай, супер лиганининг энг зўр марказий ҳимоячиси Хусановга  алтернатив сифатида олиниши шарт эди. Бугунги иккита голда айнан "юлдузчамиз қаҳрамонлик кўрсатди" Футболни чиройли ҳаракат қиладиган балериналар эмас, ҳақиқий жангчилар ўйнаши керак. Португалия билан ўйинда болаларча хатолар қилган Нематовни фақат миллат душманигина учинчи ўйинга қўйишга жазм қила оларди. Футболда "духли" боллар кўп нарсани ҳал қилади десак,  кулишганди. Айнан ана шу Ватанпарварлик руҳи,  эркаклик ғурури етишмади бугун. Мураббийингга ҳам,  тактикангга ҳам... деб Ватан учун, мухлислар учун ўйнайдиганлар етишмади бугун. Футболни четдан назорат қилиш,  таркибни қандайдир манфаатлар йўлида белгилаб беришдан тўҳтамас эканмиз,  ҳеч қачон натижаша эриша олмаймиз. @vodiy_futboli

Жаҳон чемпионатида Хусановдан иккита хато ва дарвозамизга иккита гол. Бизни ҳаяжонли, асабий ва оғир якун кутиб турибди. Ҳаётда ҳам, майдонда ҳам жуда ҳотиржам Искандеровни туширмаслик ҳақида кимдан топшириқ олинди экан, ҳайронмиз. Айнан Жамшидни аниқ паси чиройли якунни тақдим қилиши мумкин. Лекин биз учун бу муҳим эмас шекилли. @vodiy_futboli

Жаноб мураббий, заҳираларни ишга солинг. Шу билан иккинчи таймдаги кичик танаффусга етиб оламиз. У ёғи эса бир қадам қолади. Олға Ўзбекистон! @vodiy_futboli

Ўзбекистон терма жамоаси таркибида маэстро бўлган ҳолда,  энг ожиз нуқтамиз стандартлар бўлиб қолмоқда. Шаҳсий ёки бошқа мақсадлардан кўра Ватанни,  миллатни ўйлаш вақти келмадимикин. Каннаварога бизда бурчак тўпидан тўғридан-тўғри гол урадиган футтболчи борлигини кимдир эслатса бўлармиди. Ҳа майли,  олға Ўзбекистон! @vodiy_futboli

Ўзбекистон миллий терма жамоаси тарих яратишда давом этади. Мана навбатдагиси- термамиз ўз тарихларида илк марта биринчи таймни ғалаба билан тугатишди. Тарих ёзишда давом этамиз. ✅@vodiy_futboli

FIFA 2026 йилги Жаҳон чемпионатидаги «Энг яхши ўйинчи» мукофотини топшириш маросимига эътиборга молик ўзгартиш киритди. Мукофотга одатда пиво бренди ҳомийлик қилади ва унинг логотипи кубок, фон ҳамда расмий суратларда яққол кўриниб туради. Бироқ FIFA диний ва маданий қадриятларни инобатга олган ҳолда айрим футболчилар учун маросимнинг алоҳида вариантини жорий қилди. Жумладан, 🇪🇬 Муҳаммад Салоҳ, 🇲🇦 Ашраф Ҳакими ва бошқа мусулмон футболчиларга мукофот топширилганда, алкоголь брендига оид логотиплар намойиш этилмади. Бу ҳолатда Michelob ULTRA логотиплари ўрнига нейтрал FIFA Жаҳон чемпионати фони қўйилди, мукофот эса шунчаки «Энг яхши ўйинчи» сифатида тақдим этилди. Қизиғи шундаки, 🇫🇷 Майкл Олисе ҳам мукофотни пиво бренди логотиписиз қабул қилди. Бироқ бу қарорнинг аниқ сабаби ҳозирча маълум эмас. ✅@vodiy_futboli