حمید انتظام

سخنرانی - سِرّ دلیری امام حسین @HamidEntezam

سِرّ دلیری امام حسین واقعه عاشورا یکی‌ از مهمترین فراز‌ها در تاریخ بلند اسلام است. کارِ کارستانِ امام حسین و یارانِ وفادارش در صحرای دور افتاده کربلا حماسه‌ای آفرید الهام‌بخش و درس‌آموز برای نسلهای متوالی مسلمانان. یکی‌ از استوانه‌های حماسه حسینی، "دلیری" است: متاعی ارزشمند و کمیاب در بین آدمیان. چگونه بود که در کارزارِ نابرابری که عقل به تمکین و کوتاه‌امدن فتوا میدهد، حسین "ایستادگی و پایداری" را برگزید که عاقبتش از پیش معلوم بود: مرگ. دلیری حسین در چه امری ریشه داشت؟ از چه منبعی الهام می‌‌گرفت؟ در این سخنرانی به تشریح سِرّ دلیری امام حسین می‌‌پردازیم. #عاشورا #امام_حسین #تشیع 🆔@HamidEntezam 👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻

سخنرانی - دریا دِلی و اوصافِ دریادِلان @HamidEntezam

دریا دِلی و اوصافِ دریادِلان “دریا دلی” در ادبیات فارسی‌ ریشه‌دار است، و از قدیم شاعران ما در آثار خود آنرا بکار برده‌ا‌ند. دریا دلی‌ به معنای دارا بودنِ قلبی وسیع و بزرگ همچون دریاست. اما “دریا دلی” یک معنای عرفانی نیز دارد که درون مایه آنرا شاه نعمت‌الله وَلی بخوبی توصیف کرده است: دِل به دریا دِه که دریا دِل شوی تو تویی بگذار و از ما دَر گذر وز وجود این و آن حاصل شوی چون گذشتی از مَنی‌، واصل شوی در این سخنرانی به تشریح “دریا دلی” در نزد حافظ و مولانا می‌‌پردازیم: ۱) دریا دلی یعنی‌ چه؟ ۲) دریا دِل چه اوصافی دارد؟ ۳) چگونه میتوان دریا دِل شد؟ ۴) بهترین الگوی دریا دلی چه کسانی هستند؟ #حمید_انتظام #عرفان 🆔@HamidEntezam 👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻

https://www.youtube.com/watch?v=_DsAjbWiq40&list=RD_DsAjbWiq40&start_radio=1

ایرانیانی که از نوزادی، شیرِ غیرت و شجاعت را نوش جان می کنند و وطن دوست می‌شوند.

@HamidEntezam

https://www.youtube.com/watch?v=G2276gC50CM&list=RDG2276gC50CM&rco=1

سخنرانی - چگونه “عشق” به تصوّف راه یافت @HamidEntezam

چگونه “عشق” به تصوّف راه یافت؟ پرتو نور برنامه شماره ۲۱۶۴. امروزه بزرگترین شاخصِ عرفان ما عنصر “عشق” است که بالاترین تجلّی‌ آن را در دیوان کبیر و مثنوی شریفِ مولانا یافت می‌‌کنیم. امّا ورود “عشق” به تصوّف به یکباره رخ نداد، بلکه فرایند پُر فراز و نشیبی داشت. در ۳ قرن آغازین، مخالفت‌های گسترده‌ای علیه استفاده از واژه “عشق” وجود داشت. حتی غالبِ مشایخ صوفیه اِبا داشتند که از واژه “عشق” برای رابطه انسان و خدا استفاده کنند. برای نمونه، در مهمترین رساله‌های صوفیه که در قرن دوم و سوم نگارش یافته (همچون رساله قُشَیرِیه و کَشفُ المَحجُوب) واژه “عشق” بکار نرفته است. اما تدریجا یک جهشِ بزرگ در فرهنگ ما رخ داد که دو دستاوردِ مهم برای تصوّف داشت: ۱) عشق و ۲) شعرِ عرفانی. از قرن پنجم به بعد، آثار عظیمی‌ همچون حَدیقه سنایی، الهی نامه و اسرار نامه عطار، و مثنوی مولانا ایندو مُؤلفه (عشق و شعرِ عرفانی) را در خود دارند. در این برنامه به تشریح چگونگی‌ ورود “عشق” به تصوّف می‌‌پردازیم. #حمید_انتظام #عرفان 🆔@HamidEntezam 👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻

سخنرانی - ریشه‌های اسلام‌ ستیزی در ایرانِ معاصر @HamidEntezam

ریشه‌های اسلام‌ ستیزی در ایرانِ معاصر در چند دههٔ اخیر و پس از استقرارِ حکومت روحانیون، ایران شاهد یک سونامیِ دین‌گریزی بوده است که در تاریخ این سرزمین بی‌ سابقه است. هرچند جمهوری اسلامی به اسلام ستیزی دامن زد، اماّ علتِّ پیدایش آن نیست. اسلام ستیزیِ ایرانیان پدیده‌ای نسبتاً نو‌ظهور است و از اواسط دوران قاجار آغاز شد. در این سخنرانی به این پرسش‌ها می‌‌پردازیم: ۱) اسلام ستیزی در ایران چرا و چگونه آغاز شد؟ ۲) بنیان‌گذاران این نحلهٔ فکری چه کسانی بودند؟ ۳) هدف نهائی و پروژهٔ اصلی‌ِ آنها چه بود؟ ۴) آیا منابعِ فکری آنها بومی بود یا وارداتی؟ #حمید_انتظام #اسلام 🆔@HamidEntezam 👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻

Lecture - Human Nature: Forgetfulness @HamidEntezam

Characteristics of Human Nature: Forgetfulness Quran study, session 37. All schools of thought (secular or religious) have a conception of human nature- which serves as a foundation for all their prescriptions. Islam’s sacred scripture also offers a unique view of human nature, which forms the basis for its Divine commandments and moral code. In other words, Divine commandments assume that humans have a particular mental and emotional composition. Given that composition, Divine commandments aim to secure human happiness and salvation. At a high level, the Quran views human nature as inherently good- created with a natural disposition to know and submit to God. However, human nature is flawed and susceptible to error- due to insatiable desires and the struggle between the spirit and the lower self (Nafs / نَفْس). The Quran attributes certain characteristics to human nature. In this presentation, we will explore one key such characteristic: forgetfulness (Nisyān / نسیان). 🆔@HamidEntezam 👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻

سخنرانی - عرفانِ زاهدانه و عرفانِ عاشقانه @HamidEntezam

عرفانِ زاهدانه و عرفانِ عاشقانه پرتو نور برنامه شماره ۲۱۶۳. تصوّف تاریخ بلندی دارد، و مراحلی را طی‌ کرد تا به بلوغ و اوج شکوفأیی خود در بزرگانی چون عطار و مولانا رسید. نهضت تصوّف در میان زاهدانِ مسلمان سر بَر آورد و در خاکِ زُهد روید. کسانی چون حسن بصری، ابراهیم اَدهم، رابعه و شفیق بلخی که امروزه آنها را صوفی می‌‌نامند، در زمانِ خودشان زاهد می‌‌نامیدند. اما عرفانِ ما تحول یافت، و بنیاد آن تدریجا از زُهد به عشق تغییر پیدا کرد. عرفانِ عاشقانه (یا تصوّف عشقی‌) تولد یافت، که نقطه عطف آن را میتوان مولانا دانست. در این برنامه به تشریح پاره‌ای از ویژگی‌های عرفانِ زاهدانه می‌‌پردازیم. #حمید_انتظام #عرفان 🆔@HamidEntezam 👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻

Lecture - Rumi on Self-Development @HamidEntezam

Rumi on Self-Development Most people aspire to improve themselves- to grow and prosper. Throughout human history, scholars and sages have pondered the nature of personal growth and the means for achieving it. Broadly speaking, two camps have emerged. Materialist thinkers focus on external progress as the path to happiness: a college degree, new and marketable technical skills, a good-paying job, business and political connections… These also constitute the yardsticks for measuring success in life. Spiritual teachers take a different path; they turn their focus “inward” and anchor personal growth in inner development. In this presentation, we will discuss some of Rumi’s teachings about self-development. #Rumi #Mysticism 🆔@HamidEntezam 👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻

Lecture - Rumi on Divine Unity @HamidEntezam

Rumi on Divine Unity Pope Francis died in April 2025. During his tenure as head of the Catholic Church, he worked hard to build bridges between Christians and Muslims. To honor his memory, this presentation explores Rumi’s insights on religious diversity and tolerance. Rumi sees an inherent unity among all messengers of God (and faith traditions by extension). He likens messengers of God to lamps, and their teachings to light: دَه چراغ اَرْ حاضر آید در مکان هر یکی باشد بصورتْ غیرِ آن فَرق نَتْوان کرد نورِ هر یکی چون به نورَش رویْ آری، بی‌شکی “If you put ten lamps in a room, each lamp may have a unique shape and form. The lamps are different, but the light is the same: it comes from Beyond.” #Rumi #Mysticism #Quran 🆔@HamidEntezam 👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻👇🏻