💙THE DAWN MM💙🕊

ဖက်ဒရယ်စနစ် (Federalism) ဆိုသည်မှာ ဗဟိုအစိုးရ (Central Government) နှင့် ဒေသဆိုင်ရာ အစိုးရများ (State/Regional Governments) အကြား အာဏာကို ခွဲဝေကျင့်သုံးသည့် အုပ်ချုပ်ရေးစနစ် တစ်ခုဖြစ်သည်။ စကားလုံး၏ မူလအဓိပ္ပာယ်မှာ သဘောတူညီချက် သို့မဟုတ် ကတိကဝတ်အပေါ် အခြေခံ၍ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ မတူကွဲပြားသော လူမျိုးများ၊ ဒေသများကို စည်းလုံးညီညွတ်စွာ စုစည်းထားနိုင်ရန် ကျင့်သုံးကြသည်။ ၁။ ဖက်ဒရယ်စနစ်၏ အဓိက အင်္ဂါရပ်များ အာဏာခွဲဝေမှု (Division of Powers) - ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဖြင့် ဗဟိုနှင့် ဒေသကြား အာဏာနယ်ပယ်ကို အတိအကျ သတ်မှတ်ထားသည်။ ဗဟိုအစိုးရ တာဝန် - နိုင်ငံခြားရေး၊ ကာကွယ်ရေး၊ ငွေကြေးရိုက်နှိပ်မှုနှင့် အများဆိုင် ဘဏ္ဍာရေး စသည့် တစ်နိုင်ငံလုံးနှင့်ဆိုင်သော ကိစ္စများ။ ပြည်နယ်/ဒေသအစိုးရ တာဝန် - ဒေသတွင်း ရဲတပ်ဖွဲ့၊ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေး၊ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးနှင့် ဒေသတွင်း အခွန်ကောက်ခံမှု စသည့် ကိစ္စများ။ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ၏ အထက်မြက်ဆုံးဖြစ်မှု - ဗဟိုနှင့် ပြည်နယ်အစိုးရ နှစ်ဘက်စလုံးသည် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအောက်တွင်သာ ရှိရပြီး ဘက်တစ်ဘက်တည်းက သီးသန့် ပြင်ဆင်၍ မရပါ။ တရားလွှတ်တော်ချုပ်၏ အခန်းကဏ္ဍ - ဗဟိုနှင့် ပြည်နယ်အစိုးရကြား အာဏာဆိုင်ရာ ငြင်းခုံမှုများ ဖြစ်ပေါ်ပါက လွတ်လပ်သော တရားလွှတ်တော်ချုပ်က ဆုံးဖြတ်ပေးသည်။ လွှတ်တော် နှစ်ရပ်စနစ် (Bicameral Legislature) - ပြည်သူ့လွှတ်တော် (လူဦးရေအပေါ် အခြေခံ) နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော်/ပြည်နယ်များလွှတ်တော် (ပြည်နယ်များ၏ တန်းတူညီမျှမှုကို အခြေခံ) ဟူ၍ လွှတ်တော်နှစ်ရပ်ဖြင့် ဥပဒေပြုသည်။ ၂။ ဖက်ဒရယ် အမျိုးအစားများ စုစည်းပေါင်းစည်းသော ဖက်ဒရယ် (Coming Together) - သီးခြားလွတ်လပ်သော ပြည်နယ်/နိုင်ငံများ စုစည်း၍ နိုင်ငံတစ်ခုအဖြစ် ပူးပေါင်းထူထောင်ခြင်း (ဥပမာ - အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ ဆွဇ်ဇာလန်)။ ခွဲဝေအာဏာအပ်ဆင်းသော ဖက်ဒရယ် (Holding Together) - ကြီးမားသော တိုင်းပြည်တစ်ခု တကွဲတပြားမဖြစ်စေရန် ဗဟိုမှ အာဏာများကို ဒေသများသို့ ခွဲဝေပေးခြင်း (ဥပမာ - အိန္ဒိယ၊ ကနေဒါ)။ ၃။ မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဖက်ဒရယ်စနစ် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၁၉၄၇ ခုနှစ် ပင်လုံစာချုပ်သည် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စု၏ အခြေခံအုတ်မြစ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ မတူကွဲပြားသည့် တိုင်းရင်းသားပေါင်းစုံ စုစည်းနေထိုင်သော မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ဖက်ဒရယ်စနစ်သည် အောက်ပါ အချက်များကြောင့် အရေးပါသည်။ တန်းတူညီမျှမှုနှင့် ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့် - တိုင်းရင်းသားဒေသများတွင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်နှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကို ကိုယ်တိုင်စီမံခန့်ခွဲခွင့် ရရှိစေခြင်း။ ပြည်တွင်းစစ် ချုပ်ငြိမ်းရေး - ဗဟိုအစိုးရ၏ ဖိနှိပ်ချုပ်ကိုင်မှုကို လျှော့ချပြီး အာဏာနှင့် သယံဇာတ ခွဲဝေမှုကို တရားမျှတစွာ ဆောင်ရွက်ခြင်းဖြင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ ဖြစ်ပွားနေသော စစ်ပွဲများကို အဖြေရှာနိုင်ခြင်း။

မင်္ဂလာပါရှင့် 🖤 လူကြီးမင်းတို့ရဲ့ channel မှာ subနည်းလို့စိတ်တွေညစ်နေ​ပါက sub အမြန်တိုးစေဖို့ ကျွန်မတို့ရဲ့ @MixDayTeamBot ကို Ads ဆိုပြီး အမြန်ဆုံးပို့လိုက်ပါရှင်။ Music Myanmar songs and International songs အစုံ Spring tree စာတို/စာစု/ကဗျာ Melody By Kim 𝐁𝐫𝐢𝐞𝐟𝐥𝐲 𝐄𝐧𝐭𝐞𝐫𝐭𝐚𝐢𝐧𝐞𝐝 Knowledge Youth's Area (Music and Knowlegde) Ascend Society Bright MotiMate The Dawn Series/Movie Kim The Series Job Seeker ရန်ကုန်အလုပ်အကိုင် Language ⭕️ December English Learning Center Spv - Kim Total Ch - 12 Total Type - 8 New channel - ⭕️ Version - 2.0 @TheAdsBurma #DayM1

မဟာနုဘာဝေန စ၊ မဟာလာဘေန စ၊ မဟာပညာဉာဏေန စ သမန္နာဂတော၊ ဂမ္ဘီရံ မဓုရံ ဓမ္မံ ဒေသေတိ။ တံ သကျမုနိံ ဂေါတမံ ဗုဒ္ဓံ အဟံ ဝစီကမ္မေန ဝန္ဒာမိ။

ဒီမိုကရေစီစနစ် (Democracy) သည် အုပ်ချုပ်ပုံနည်းလမ်း၊ ပြည်သူတို့၏ ပါဝင်ဆောင်ရွက်မှုနှင့် အာဏာကျင့်သုံးပုံပေါ် မူတည်ပြီး အမျိုးအစား အဓိက (၄) မျိုး ခွဲခြားနိုင်ပါတယ်- ၁။ တိုက်ရိုက်ဒီမိုကရေစီ (Direct Democracy) ပြည်သူများက ဥပဒေပြုခြင်း၊ မူဝါဒ ချမှတ်ခြင်းနှင့် အစိုးရ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်များတွင် ကိုယ်စားလှယ်မလိုဘဲ တိုက်ရိုက် ပါဝင်မဲပေး ဆုံးဖြတ်သည့် စနစ် ဖြစ်ပါတယ်။ ထူးခြားချက်: ပြည်သူ့ဆန္ဒခံယူပွဲများ (Referendums) ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ကြသည်။ ဥပမာ: ရှေးခေတ် ဂရိနိုင်ငံ အေသင်မြို့ပြနိုင်ငံများ။ (လက်ရှိခေတ်တွင် စွစ်ဇာလန်နိုင်ငံ၌ မြို့နယ်/ပြည်နယ်အဆင့် အချို့တွင် အသုံးပြုသည်)။ ၂။ ကိုယ်စားပြုဒီမိုကရေစီ (Representative Democracy) ပြည်သူများက မိမိတို့၏ ဆန္ဒကို ကိုယ်စားပြုပေးနိုင်မည့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များကို ရွေးကောက်တင်မြှောက်ပြီး စုပ်ကိုင်အုပ်ချုပ်စေသည့် စနစ် ဖြစ်ပါတယ်။ ကမ္ဘာပေါ်တွင် အသုံးအများဆုံး စနစ်ဖြစ်ပြီး အောက်ပါအတိုင်း ထပ်မံ ခွဲခြားနိုင်ပါတယ်- သမ္မတစနစ် (Presidential System): အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာပိုင် သမ္မတကို ပြည်သူက တိုက်ရိုက် (သို့) သွယ်ဝိုက်သောနည်းဖြင့် ရွေးကောက်ပြီး၊ အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် ဥပဒေပြုရေး အာဏာကို သီးခြားခွဲဝေထားသည်။ (ဥပမာ- အမေရိကန်၊ ဖိလစ်ပိုင်) ပါလီမန်စနစ် (Parliamentary System): ရွေးကောက်ခံ လွှတ်တော်မှတစ်ဆင့် ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် အစိုးရအဖွဲ့ကို ဖွဲ့စည်းသည်။ (ဥပမာ- ဗြိတိန်၊ ဂျပန်၊ အိန္ဒိယ) အဓိက သမ္မတ/ပါလီမန် ကင်းစပ်စနစ် (Semi-Presidential System): သမ္မတနှင့် ဝန်ကြီးချုပ် နှစ်ဦးစလုံး အာဏာခွဲဝေ ကျင့်သုံးသည်။ (ဥပမာ- ပြင်သစ်) ၃။ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာ ဒီမိုကရေစီ (Constitutional Democracy) အစိုးရ၏ အာဏာကျင့်သုံးမှုကို ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဖြင့် ကန့်သတ်ထားပြီး ပြည်သူတို့၏ အခြေခံအခွင့်အရေးများ (လွတ်လပ်စွာ ပြောဆိုခွင့်၊ ကိုးကွယ်ခွင့် စသည်) ကို ဥပဒေအရ အပြည့်အဝ အကာအကွယ်ပေးထားသည့် စနစ်ဖြစ်ပါတယ်။ ထူးခြားချက်: မဲအများစု၏ ဆုံးဖြတ်ချက်ဖြစ်လင့်ကစား အနည်းစု၏ အခွင့်အရေးကို ချိုးဖောက်ခွင့် မရှိပါ။ (ဥပမာ- အနောက်နိုင်ငံ အများစု) ၄။ လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ ဒီမိုကရေစီများ အုပ်ချုပ်ရေးအပြင် လူမှုရေးနှင့် စီးပွားရေး တန်းတူညီမျှမှုကို အဓိကထားသည့် မူဝါဒများဖြစ်ပါတယ်- လူမှုဒီမိုကရေစီ (Social Democracy): ဒီမိုကရေစီ နည်းလမ်းအတိုင်း သွားသော်လည်း ပြည်သူတို့၏ လူမှုဖူလုံရေး၊ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေးနှင့် စီးပွားရေး တန်းတူညီမျှမှုကို အစိုးရက ကြားဝင်စိုက်ထုတ်ပေးသည့် စနစ်ဖြစ်ပါတယ်။ (ဥပမာ- နော်ဝေ၊ ဆဝီဒင် စသည့် နော်ဒစ်နိုင်ငံများ) ပြည်သူ့ဒီမိုကရေစီ (People's Democracy): အများအားဖြင့် ဆိုရှယ်လစ် သို့မဟုတ် ကွန်မြူနစ်ဝါဒ ကျင့်သုံးသော နိုင်ငံများတွင် သုံးလေ့ရှိပြီး ပါတီတစ်ခုတည်းက စီးပွားရေးနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးကို ဦးဆောင်သည့် စနစ်ဖြစ်ပါတယ်။ အနှစ်ချုပ်: ခေတ်သစ်ကမ္ဘာတွင် နိုင်ငံအများစုသည် "ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာ ကိုယ်စားပြုဒီမိုကရေစီ" ကို ပုံစံအမျိုးမျိုးဖြင့် ဒေသနှင့်ကိုက်ညီအောင် ကျင့်သုံးနေကြခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။

နဂါး (Dragon) ဆိုသည်မှာ ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းရှိ ဒဏ္ဍာရီများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုအသီးသီးတွင် ထင်ရှားကျော်ကြားသည့် အတောင်ပံ ပါဝင်သော သို့မဟုတ် မပါဝင်သော ဧရာမ သားရဲကြီး (Mythical Creature) ဖြစ်ပါတယ်။ နဂါးပုံစံနှင့် ပတ်သက်ပြီး အရှေ့တိုင်းနှင့် အနောက်တိုင်း ယဉ်ကျေးမှုများအကြား ယူဆချက်နှင့် ပုံသဏ္ဌာန် ကွဲပြားခြားနားမှုများ ရှိကြပါတယ်။ ၁။ အရှေ့တိုင်း နဂါး (Eastern Dragon) အာရှယဉ်ကျေးမှု (အထူးသဖြင့် တရုတ်၊ မြန်မာ၊ ဂျပန်၊ အိန္ဒိယ) တို့တွင် နဂါးကို မင်္ဂလာရှိသော သတ္တဝါ၊ တန်ခိုးရှင် သို့မဟုတ် ရေနှင့် မိုးလေဝသကို စိုးပိုင်သော နတ်ဒေဝါ အဖြစ် သတ်မှတ်ကြပါတယ်။ ပုံသဏ္ဌာန်: မြွေကဲ့သို့ ရှည်လျားသော ခန္ဓာကိုယ်၊ နွားချို၊ ငါးကြေးခွံ၊ စင်းယင်းခြေသည်းများနှင့် မုတ်ဆိတ်မွေးများ ပါရှိလေ့ရှိပြီး များသောအားဖြင့် အတောင်ပံ မပါဘဲ ကောင်းကင်တွင် ပျံသန်းနိုင်ကြပါတယ်။ ယုံကြည်ချက်: တရုတ်ယဉ်ကျေးမှုတွင် ဧကရာဇ်မင်းမြတ်များ၏ သင်းကေတအဖြစ် အသုံးပြုကြပြီး ကံကောင်းခြင်းနှင့် တန်ခိုးအာဏာကို ဖော်ဆောင်ပါတယ်။ မြန်မာနှင့် အိန္ဒိယ ယဉ်ကျေးမှု (ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ဟိန္ဒူဘာသာ) တွင် နဂါးသည် သမုဒ္ဒရာ၊ မြစ်ချောင်းများနှင့် မြေအောက်ကမ္ဘာကို စောင့်ရှောက်သော တန်ခိုးကြီးသတ္တဝါ ဖြစ်ပါတယ်။ မြတ်စွာဘုရားရှင်အား မိုးလေဝသဒဏ်မှ ကာကွယ်ပေးခဲ့သော မုစလိန္ဒာ နဂါးမင်း မှာ ထင်ရှားသော သာဓက ဖြစ်ပါတယ်။ ၂။ အနောက်တိုင်း နဂါး (Western Dragon) ဥရောပ ဒဏ္ဍာရီများနှင့် ပုံပြင်များတွင် နဂါးကို ကြောက်မက်ဖွယ်ရာ မိစ္ဆာစွယ်စွယ် သတ္တဝါ အဖြစ် ဖော်ပြလေ့ရှိပါတယ်။ ပုံသဏ္ဌာန်: ပုတ်သင်ညို သို့မဟုတ် ဒိုင်နိုဆောကြီးများနှင့် ဆင်တူပြီး ကြီးမားသော လင်းနို့အတောင်ပံများ၊ ခြေလေးချောင်းနှင့် မီးတောက်များ မှုတ်ထုတ်နိုင်သော ပါးစပ်တို့ ပါရှိပါတယ်။ ယုံကြည်ချက်: ရွှေငွေရတနာများကို စောင့်ရှောက်ရင်း လူတွေကို ရန်သူပြုတတ်သော သတ္တဝါအဖြစ် ရှုမြင်ကြပါတယ်။ ပုံပြင်များနှင့် ဒဏ္ဍာရီများတွင် ရဲရင့်သော သူရဲကောင်း (Knight) များက ရွာသူရွာသားများကို ကယ်တင်ရန် သို့မဟုတ် မင်းသမီးကို ကယ်ထုတ်ရန် နဂါးများကို သတ်ဖြတ်သည့် ဇာတ်လမ်းများစွာ ရှိပါတယ်။ ၃။ အမှန်တကယ် ရှိခဲ့ပါသလား။ သိပ္ပံနည်းကျ လေ့လာချက်များအရ ဒဏ္ဍာရီလာ နဂါးများသည် အမှန်တကယ် မရှိခဲ့ပါ။ သို့သော် နဂါးပုံပြင်များ ပေါ်ပေါက်လာရသည့် အကြောင်းရင်းများနှင့် ပတ်သက်၍ အောက်ပါအတိုင်း ခန့်မှန်းကြပါတယ်။ ဒိုင်နိုဆော အရိုးစုများ: ရှေးခေတ်လူများသည် မြေကြီးထဲမှ ဒိုင်နိုဆော အရိုးစုကြီးများကို တူးဖော်တွေ့ရှိသောအခါ ဧရာမ သတ္တဝါကြီးများ ရှိခဲ့သည်ဟု စိတ်ကူးယဉ် ရေးဆွဲခဲ့ကြခြင်း။ တွားသွားသတ္တဝါများ: မိကျောင်း၊ စိမ်းရောင်ရှိသော မြွေကြီးများ နှင့် ကာမိုဒိုနဂါး (Komodo Dragon) ကဲ့သို့သော သဘာဝလွန် တွားသွားသတ္တဝါကြီးများကို ကြောက်ရွံ့စိတ်ဖြင့် ချဲ့ကားပြောဆိုခဲ့ကြခြင်း။ တို့ဖြစ်နိုင်ပါသည်။

​အဲလ်ဘတ် အိုင်းစတိုင်း (Albert Einstein): ​"လူတစ်ယောက်၏ တန်ဖိုးကို ပေးဆပ်မှုဖြင့် တိုင်းတာရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ရယူမှုဖြင့် မတိုင်းတာရပါ။ သူတစ်ပါးအတွက် ယှဉ်တွဲနေထိုင်သော ဘဝသည်သာ အဓိပ္ပာယ်ရှိသော ဘဝဖြစ်သည်။"

မင်္ဂလာပါရှင့် 🖤 လူကြီးမင်းတို့ရဲ့ channel မှာ subနည်းလို့စိတ်တွေညစ်နေ​ပါက sub အမြန်တိုးစေဖို့ ကျွန်မတို့ရဲ့ @MixDayTeamBot ကို Ads ဆိုပြီး အမြန်ဆုံးပို့လိုက်ပါရှင်။ Music Myanmar songs and International songs အစုံ Spring tree စာတို/စာစု/ကဗျာ Melody By Kim 𝐁𝐫𝐢𝐞𝐟𝐥𝐲 𝐄𝐧𝐭𝐞𝐫𝐭𝐚𝐢𝐧𝐞𝐝 Knowledge Youth's Area (Music and Knowlegde) Ascend Society Bright MotiMate ⭕️ The Dawn Series/Movie Kim The Series Job Seeker ရန်ကုန်အလုပ်အကိုင် Spv - Kim Total Ch - 11 Total Type - 7 New channel - ⭕️ Version - 2.0 @TheAdsBurma #DayM1

Channel name was changed to «💙THE DAWN MM💙🕊»

မေတ္တာပွားများခြင်းဟာ စိတ်ဓာတ်ရေးရာတင်မကဘဲ ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ ဇီဝကမ္မဖြစ်စဉ်တွေ၊ ဦးနှောက်နဲ့ နာဗ်ကြောစနစ်တွေအပေါ်မှာပါ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုတွေကို အမှန်တကယ် ဖြစ်ပေါ်စေတယ် ဆိုတာကို ခေတ်သစ် အာရုံကြောသိပ္ပံ (Neuroscience) နဲ့ စိတ်ပညာ (Psychological Science) တို့က အခိုင်အမာ သက်သေပြထားပါတယ်။ ဗုဒ္ဓဘာသာမှာ ဟောကြားထားတဲ့ မေတ္တာသုတ်လာ "မေတ္တာသုတ် အကျိုး ၁၁ ပါး" နဲ့ ခေတ်သစ် သိပ္ပံနည်းကျ တွေ့ရှိချက်တွေကို နှိုင်းယှဉ်ပြီး ရှင်းပြပေးပါမယ်။ ၁။ အိပ်ပျော်ခြင်းနှင့် နိုးထခြင်းဆိုင်ရာ အကျိုး (Sleep & Circadian Rhythm) မြတ်စွာဘုရားဟော - ချမ်းသာစွာ အိပ်ရခြင်း၊ ချမ်းသာစွာ နိုးရခြင်း၊ အိပ်မက်ဆိုး မမက်ခြင်း။ သိပ္ပံနည်းကျ ရှင်းလင်းချက် - စိတ်ဖိစီးမှု ဟော်မုန်း လျော့ကျခြင်း - မေတ္တာပွားများတဲ့အခါ ခန္ဓာကိုယ်မှာ စိတ်ဖိစီးမှုကို ဖြစ်စေတဲ့ ကော်တီစော (Cortisol) ဟော်မုန်း ပမာဏ သိသိသာသာ လျော့ကျသွားပါတယ်။ အာရုံကြောစနစ် ငြိမ်သက်ခြင်း - ခန္ဓာကိုယ်ကို အနားရစေပြီး အစာကြေစေတဲ့ Parasympathetic Nervous System (PNS) ကို လှုံ့ဆော်ပေးပါတယ်။ ဒါကြောင့် စိတ်နှလုံး အေးချမ်းပြီး အိပ်စက်ခြင်းကို ကူညီပေးတဲ့ Melatonin ဟော်မုန်း ထွက်ရှိမှု ပုံမှန်ဖြစ်ကာ နှစ်နှစ်ခြိုက်ခြိုက် အိပ်ပျော်စေပြီး နိုးထတဲ့အခါမှာလည်း လန်းဆန်းစေပါတယ်။ ၂။ စိတ်ဓာတ်နှင့် အပြုအမူဆိုင်ရာ အကျိုး (Neurochemistry & Social Bonding) မြတ်စွာဘုရားဟော - လူ၊ နတ်၊ အမနုဿတို့ ချစ်ခင်ခြင်း၊ မျက်နှာသစ်ဆင်း ကြည်လင်ခြင်း။ သိပ္ပံနည်းကျ ရှင်းလင်းချက် - ချစ်ခြင်း ဟော်မုန်း ထွက်ရှိခြင်း - မေတ္တာစိတ် (Loving-kindness) ဖြစ်ပေါ်ချိန်မှာ ဦးနှောက်ကနေ Oxytocin (သံယောဇဉ်နှင့် ယုံကြည်မှုဖြစ်စေသော ဟော်မုန်း)၊ Dopamine (ပျော်ရွှင်မှုဖြစ်စေသော ဟော်မုန်း) နဲ့ Endorphin တိုကို ထုတ်လွှတ်ပေးပါတယ်။ ခန္ဓာကိုယ်နှင့် သွေးလည်ပတ်မှု - Oxytocin ဟော်မုန်းက သွေးကြောတွေကို ကျယ်စေပြီး သွေးဖိအားကို လျှော့ချပေးတဲ့အတွက် မျက်နှာသွေးလေ လည်ပတ်မှု ကောင်းမွန်ကာ သဘာဝအတိုင်း ဝင်းပ ကြည်လင်စေပါတယ်။ ဒါ့အပြင် သနားကြင်နာတတ်တဲ့ မျက်နှာပေးနဲ့ အမူအရာတွေကြောင့် အခြားသူတွေကပါ လုံခြုံမှုနဲ့ ချစ်ခင်မှုကို ခံစားရစေပါတယ်။ ၃။ ကိုယ်ခံအားနှင့် ဆဲလ်အဆင့် ထိန်းသိမ်းမှု (Immune System & Cellular Aging) မြတ်စွာဘုရားဟော - အဆိပ်၊ လက်နက်၊ မီး မခေတ္တာ (ဘေးအန္တရာယ်မှ ကင်းဝေးခြင်း/ခန္ဓာကိုယ် ခံနိုင်ရည်ရှိခြင်း)။ သိပ္ပံနည်းကျ ရှင်းလင်းချက် - ဆဲလ်များ မအိုမင်းအောင် ကာကွယ်ခြင်း - Emory University ရဲ့ သုတေသနပြုချက်များအရ မေတ္တာဘာဝနာ (Loving-kindness Meditation - LKM) လေ့ကျင့်သူတွေမှာ DNA ရဲ့ စွန်းစွန်းမှာရှိတဲ့ Telomeres (ဆဲလ်များ သက်တမ်းရှည်စေသည့် အစိတ်အပိုင်း) တိုစိမ့်မှု နည်းပါးတာကို တွေ့ရပါတယ်။ ဒါဟာ ဆဲလ်တွေ သက်တမ်းရှည်ပြီး အိုမင်းရင့်ရော်မှုကို နှေးကွေးစေပါတယ်။ ရောင်ရမ်းမှု လျော့ကျခြင်း - ခန္ဓာကိုယ်တွင်း ရောဂါရစေတဲ့ ရောင်ရမ်းမှုဆိုင်ရာ ဓာတ်ပစ္စည်းများ (Inflammatory Cytokines - e.g., IL-6) ထွက်ရှိမှုကို လျှော့ချပေးလို့ ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ သဘာဝ ကိုယ်ခံအားစနစ် (Immune System) ကို သန်မာစေပါတယ်။ ၄။ ဦးနှောက်ဖွဲ့စည်းပုံ ပြောင်းလဲခြင်း (Neuroplasticity) မြတ်စွာဘုရားဟော - စိတ်တည်ကြည်လွယ်ခြင်း (သမာဓိ ရလွယ်ခြင်း)။ သိပ္ပံနည်းကျ ရှင်းလင်းချက် - Amygdala ၏ အရွယ်အစား သေတ္တာပုံစံ - ဦးနှောက်ထဲက ဒေါသ၊ ကြောက်ရွံ့မှု၊ သောကတွေကို ထိန်းချုပ်တဲ့ Amygdala အစိတ်ပိုင်းရဲ့ တုံ့ပြန်မှုကို လျှော့ချပေးပါတယ်။ Prefrontal Cortex အားကောင်းခြင်း - စေတနာ၊ ဆုံးဖြတ်ချက်နဲ့ အာရုံစူးစိုက်မှုကို တာဝန်ယူတဲ့ Prefrontal Cortex အစိတ်ပိုင်းကို ပိုမို ထူထဲ သန်မာလာစေပါတယ်။ ဒါကို ခေတ်သစ် သိပ္ပံမှာ Neuroplasticity (ဦးနှောက် အဆင်မြှင့် ပြောင်းလဲနိုင်စွမ်း) လို့ ခေါ်ပြီး၊ မေတ္တာပွားများခြင်းက စိတ်ကို ပိုမို တည်ငြိမ်ပြီး အာရုံစူးစိုက်ရ လွယ်ကူစေပါတယ်။ အနှစ်ချုပ် မေတ္တာပွားများခြင်းဆိုတာ သာမန် စိတ်ကူးယဉ် ရာတစ်ခု မဟုတ်ပါဘူး။ စိတ်ရောဂါ၊ နှလုံးရောဂါ၊ သွေးတိုးရောဂါနဲ့ ကိုယ်ခံအားကျဆင်းမှုတွေကို သဘာဝအတိုင်း ကုသပေးနိုင်တဲ့ "ဇီဝကမ္မဆိုင်ရာ အားဆေး" တစ်ခွက်လို ဦးနှောက်နဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ကို ပြောင်းလဲပေးနိုင်ကြောင်း သိပ္ပံနည်းကျ သေချာပေါက် သက်သေပြထားပြီး ဖြစ်ပါတယ်။

ဖဆပလခေတ် (၁၉၄၈ - ၁၉၆၂) ဗမာနိုင်ငံသည် နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်းတွင် "ဂုဏ်သိက္ခာရှိပြီး အလေးထားခံရသော၊ ဒေသတွင်း သြဇာရှိသော လွတ်လပ်သည့် ဒီမိုကရေစီနိုင်ငံ" အဖြစ် ထိရောက်စွာ ရပ်တည်နိုင်ခဲ့သည်။ စစ်အေးတိုက်ပွဲ (Cold War) ကာလ အမေရိကန်ဦးဆောင်သော အနောက်အုပ်စုနှင့် ဆိုဗီယက်/တရုတ် ဦးဆောင်သော မာက်စ်ဝါဒီအုပ်စုတို့ကြား ကမ္ဘာကြီး နှစ်ခြမ်းကွဲနေချိန်တွင် ဗမာနိုင်ငံသည် ထင်းလင်းပေါ်လွင်သော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၁။ ဘက်မလိုက်မူဝါဒ၏ ခေါင်းဆောင်နိုင်ငံ (Non-Aligned Movement) စစ်အေးတိုက်ပွဲမှ ကင်းလွတ်ခြင်း: ဝန်ကြီးချုပ်ဦးနု ဦးဆောင်သော ဖဆပလအစိုးရသည် မည်သည့် အင်အားကြီးအုပ်စုထဲမှ မဝင်ဘဲ "တက်ကြွသော ဘက်မလိုက် မူဝါဒ" (Active Non-Alignment) ကို တိကျစွာ ကျင့်သုံးခဲ့သည်။ ဘာန်ဒေါင်းညီလာခံ (၁၉၅၅): အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၊ ဘာန်ဒေါင်းမြို့တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် အာရှ-အာဖရိက ညီလာခံကို စတင်ဖန်တီးခဲ့ကြသည့် အဓိက ခေါင်းဆောင် (၅) ဦးအနက် ဗမာနိုင်ငံမှ ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနု သည် တစ်ဦးအပါအဝင် ဖြစ်ခဲ့သည်။ (အိန္ဒိယ၊ အင်ဒိုနီးရှား၊ အီဂျစ် စသည့် နိုင်ငံများနှင့်အတူ ဘက်မလိုက်လှုပ်ရှားမှုကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့သူဖြစ်သည်)။ ၂။ ကုလသမဂ္ဂတွင် ထိပ်တန်း အခန်းကဏ္ဍ အာရှ၏ ဂုဏ်ယူဖွယ် ဦးသန့်: ဖဆပလအစိုးရ၏ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီး အဖြစ်တာဝန်ယူခဲ့ဖူးသော ဦးသန့် သည် ၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် ကုလသမဂ္ဂ၏ (၃) ပါးမြောက် အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အာရှတိုက်သားများထဲမှ ပထမဆုံး UN အတွင်းရေးမှူးချုပ် ဖြစ်ပြီး ကျူးဘားဒုံးပျံအကျပ်အတ္တုကဲ့သို့ ကမ္ဘာ့စစ်ပွဲကြီး ဖြစ်လုနီးပါး အခြေအနေများကို အောင်မြင်စွာ စေ့စပ်ညှိနှိုင်းပေးနိုင်ခဲ့သည်။ နိုင်ငံတကာ အငြင်းပွားမှုများတွင် ပါဝင်ခြင်း: ဗမာနိုင်ငံသည် တရုတ်ဖြူ (KMT) ကျူးကျော်မှုကို ကုလသမဂ္ဂသို့ တိုင်ကြားကာ တရားဝင် အနိုင်ရရှိခဲ့သလို၊ ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များတွင် အလေးထားခံရသည့် သံတမန်ရေးအင်အား ရှိခဲ့သည်။ ၃။ အာရှ၏ စီးပွားရေးနှင့် ပညာရေး စံပြ အာရှ၏ ဆန်အိုးကြီး: ဒုတိယကမ္ဘာစစ်နှင့် ပြည်တွင်းစစ်ဒဏ်များကြောင့် စီးပွားရေး ထိခိုက်ခဲ့သော်လည်း ဖဆပလခေတ် ဗမာနိုင်ငံသည် အာရှတွင် ဆန်အများဆုံး တင်ပို့သည့် နိုင်ငံ အဖြစ် ဆက်လက် ရပ်တည်နိုင်ခဲ့သည်။ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်၏ အဆင့်အတန်း: ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်သည် အာရှတိုက်တွင် အကောင်းဆုံး တက္ကသိုလ်များထဲမှ တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်းခံရပြီး အိမ်နီးချင်း အာရှနိုင်ငံအသီးသီးမှ ကျောင်းသားများ လာရောက် ပညာသင်ယူခဲ့ကြသည်။ မြန်မာ့လေကြောင်းလိုင်း (UBA): တောင်အာရှနှင့် အရှေ့တောင်အာရှတွင် အကောင်းဆုံးနှင့် အဆင့်မြင့်ဆုံး လေကြောင်းလိုင်းများထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၄။ ကမ္ဘာ့ခေါင်းဆောင်များ၏ ဗဟိုချက် ဖဆပလခေတ်တွင် ရန်ကုန်မြို့သည် ကမ္ဘာ့ထိပ်တန်း ခေါင်းဆောင်များ လာရောက်လည်ပတ်ရာ အချက်အချာနေရာ ဖြစ်ခဲ့သည်- အမေရိကန် ဒုတိယသမ္မတ ရစ်ချတ် နစ်ဆင် (Richard Nixon) တရုတ်ဝန်ကြီးချုပ် ချူအန်လိုင်း (Zhou Enlai) ဆိုဗီယက်ခေါင်းဆောင် ခရူးရှက်ဗ် (Nikita Khrushchev) အိန္ဒိယဝန်ကြီးချုပ် ဂျဝါဟာလာ အင်နီရူး (Jawaharlal Nehru) နှင့် ဗြိတိန် အိမ်ရှေ့မင်းသားများစွာ ရန်ကုန်သို့ လာရောက်ခဲ့ကြသည်။ အကျဉ်းချုပ် သုံးသပ်ချက် ဖဆပလခေတ် ဗမာပြည်သည် ပြည်တွင်း၌ သောင်းကျန်းသူ ပုန်ကန်မှုများ ကြုံတွေ့နေရသော်လည်း နိုင်ငံတကာ သံတမန်ရေးမျက်နှာစာတွင်မူ စံပြ ဒီမိုကရေစီနိုင်ငံ၊ ငြိမ်းချမ်းရေးကို မြတ်နိုးသော ဘက်မလိုက်နိုင်ငံ အဖြစ် ကမ္ဘာက လေးစားသမှုပြုရသည့် အဆင့်မြင့်မားသော အနေအထားတစ်ခုတွင် ရှိခဲ့ပါသည်။

Channel photo updated

Channel created