یکاگری زایار لُر

ئه ئوره چطور و یهو هتی چوی هیروشیما ئه نوم ژاپن بی (این ابر چطور یهویی آمد  مامند هیروشما در ژاپن بود) ئه بیخ و ئه بن ویرونه کردئ  شادی و خوشی ولات مه بردئ (ازبیخ و بن ویرانه کرد و شادی وخوشی سرزمینم را برد)   یه نوروزم بی یا روژ قیومت ئه بلا ئه کو وئه طوره هت (این نوروز من بود یا روز قیامت این بلا ازکجا اینگونه آمد) چه آگری بی کته گیون مه  و شهرهای لرستان را در هم ریخت) مه گیونی نئرم هناسم تنگه هوئر کو چیه گوا شوئه زنگه (من جانی ندارم نفسم تنگ است  آفتاب کجاست  گویی شبی تاریک است) بونگ شادی چی چمری بژن جلاد بلا مژنی لو خن (بانگ شادی رفت چمری بزن جلاد بلا لبخند می زند) گاماسیاو هم دواره جوشی  وه ویر خوشین شا جومه سی پوشی (گاماسیاب دوباره جوشید  و به یاد شاه خوشین لباس سیاه برتن کرد)  اور ول کر نیه یه سر ماواری   (ابر ول کن نیست مدام میبارد از آنسوی ابر خبری بیاورید)    کس خور نئری ئه حال هیمه  (کسی از حالم خبر ندارد  این چه بلاییست مگر میشود) هناس پول دخدر ژیر هری گیریا  یه لافاوی بی  یا دریا بلا (نفس پلدخترزیر گل گرفته شد  کوی بی پلامار بی پلاماریل  خوشی به طرف ما فقرا نمی آید)  ئه دل شکته حا چیی بوشی ( این دل خسته میخواهد چیزی بگوید این بیت ازدرون پریشان جوشید) ((ژ الوار کوی حق پیدا میو یا من فی الجبال خزائنه)) (از لرهای کوه نشین حق پیدا می شود همانگونه که گنجها درکوهستانند) روژی که هری ئه دوشونم بی   هر جوک و توهین ئه نوم تویتر  تیتربی بی سی با دروغ پرشد) کم توهین بکه کمی انسان بو (شرف و مرام چیزهایی خوب هستند کمتر اهانت کن و کمی انسان باش) گلیل پژمرده داریل پژارن  بایه قوشیل شو سر موره مارن زمین و ئه داخ ویشته مکی  سیمره و کشکان بینه خروشان ناگهان فریادزد و گریبان پاره کرد) پولیل شکت بین ئه هوسیائن  (پلهااز ایستادن خسته شدند  در آب نشستند و با سیلاب رفتند) وه نوم ئه وارگه آزیتیه (مردم کی چنین بلایی دیده  دلفان اندوهناک و دل دوره خون شده است) از اشترانکوه تا کهمان) کوییل خم و بار سیون هائه ور کوه ها غمبارند و سیاه ب تن دارند) برایل نازارم دردتونه نوم سر  هوم درد هومه ایم و درد گرون برایل شیرم ئه بختیاری ئه نوم خوزسون برایل دیاری  (برادران شیرم در بختیاری در خوزستان برادران نامدارم)  ئه داریل نخل تا داریل بلی ئه زردکوئم تا هشتا پلی از زردکوه تا هشتاد پهلو) کل ئه ولاته یجا سراسر برای لرهای مینجایی و لک) (هرچنددلتنگم و نفسم سرد است  براله شیرین خوئه نازارم ئه روژیل مچن دردیل دوامو  (سرزمینم مانند خورشید گران بتاب زنده باد لر زنده باد لرستان) شعر لری لکی از بردین بیرانوند #شعر_لری #رپ_لری *#ساوآر_یکاگری_زایار_لر* *کانال واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *کانال یکاگری زایار لُر تلگرام* https://t.me/malekane_zagros *کانال یکاگری زایار لُر فیسبوک* https://www.facebook.com/groups/415929853796172/?ref=share *پیج اینستاگرام* https://www.instagram.com/malekane_zagros?igsh=MXBxcTIyNW5nNHR3cA==

قطعه اوازی روزگار تنهایی با صدای دلنشین استاد رضا صالحی @reza.salehi.bakhtiyari همراهان عزیز همانطور که میدانید استاد رضا صالحی در بستر یک بیماری سخت هستند و تحت درمان شدید پزشکی قرار دارند. ضمن آرزوی بهبودی کامل هر چه سریعتر برای ایشان .اثر روزگار تنهایی برای دانلود و خری/د در سایت سیمای لر قرار داده شده هم اکنون میتوانید این اثر را از سایت سیمای لر تهیه کنید .  دوستانی که در دانلود مشکل دارند شماره کارت خود استاد رضا صالحی در سایت قرار داده شده و توضیحات اطلاعات دریافت اثر در سایت نوشته شده. . همراهان عزیز میتوانید با جستجوی عبارست روزگار تنهایی رضا صالحی در گوگل فوری به این اثر دسترسی داشته باشید. فقط این اثر در سایت سیمای لر در دسترس هست. #رضا_صالحی #موسیقی_لری *#ساوآر_یکاگری_زایار_لر* *کانال واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *کانال یکاگری زایار لُر تلگرام* https://t.me/malekane_zagros *کانال یکاگری زایار لُر فیسبوک* https://www.facebook.com/groups/415929853796172/?ref=share *پیج اینستاگرام* https://www.instagram.com/malekane_zagros?igsh=MXBxcTIyNW5nNHR3cA==

⚜️گلونی ۴۰۰۰هزار ساله لری یادگار تمدن(عیلام هلتمتی) 🔸️سنگ تراشه هلتمتی کشف شده در شهر لرنشین شوش در استان خوزستان تندیس کشف شده جوبجی در شهر لرنشین رامهرمز استان خوزستان لوح ها و مفرغ های۳۰۰۰ هزار ساله لرستان بیانگر این موضوع هستن. ♦️این پوشش بیشتر ایلات لر و لرهای فیلی مانند لک مئنجایی و ثلاثی مهکی کلهر و ملکشاهی و لرهای بالاگریوه  است. 🔸️گلونی حتی تلفظ ان هم یک کلمه لری است. #ایران #گلونی_میراث_اجدادی_ما_لرها_است #گلونی_نماد_تمدن_قوم_لر *#ساوآر_یکاگری_زایار_لر* *کانال واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *کانال یکاگری زایار لُر تلگرام* https://t.me/malekane_zagros *کانال یکاگری زایار لُر فیسبوک* https://www.facebook.com/groups/415929853796172/?ref=share *پیج اینستاگرام* https://www.instagram.com/malekane_zagros?igsh=MXBxcTIyNW5nNHR3cA==

برخی انسان‌ها تنها زندگی نمی‌کنند؛ بلکه بخشی از حافظه و هویت یک ملت می‌شوند. زنده‌یاد احمد جمشیدی‌وند از همان مردانی بود که دل در گرو فرهنگ، زبان و اصالت قوم بزرگ لر داشت و بی‌هیاهو، اما استوار، سال‌ها برای پاسداشت میراث نیاکان تلاش کرد. او به‌خوبی می‌دانست که اگر زبان خاموش شود، بخشی از تاریخ خاموش شده است؛ اگر فرهنگ فراموش شود، ریشه‌های یک قوم رو به خشکی می‌رود. از همین رو، هر گامش تلاشی برای زنده نگه داشتن هویت لری بود؛ هویتی که با شرافت، غیرت، آزادگی و نجابت درآمیخته است. امروز، اگرچه جسم او در میان ما نیست، اما اندیشه، دغدغه و عشقی که به فرهنگ لر داشت، در دل همه دوستداران این دیار زنده خواهد ماند. فقدان چنین انسان‌هایی تنها از دست دادن یک فرد نیست؛ خاموش شدن چراغی است که سال‌ها راه دوستداران فرهنگ و اصالت را روشن می‌کرد. روانش قرین رحمت الهی، یادش جاودانه و نامش در دفتر پاسداران فرهنگ و هویت قوم بزرگ لر، برای همیشه ماندگار باد. #احمد_جمشیدوند *#ساوآر_یکاگری_زایار_لر* *کانال واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *کانال یکاگری زایار لُر تلگرام* https://t.me/malekane_zagros

پیام تسلیت انجمن یکاگری زایاره لر بسم‌الله الرحمن الرحیم با نهایت اندوه و تأثر، درگذشت پژوهشگر، نویسنده و شاعر استاد احمد جمشیدوند، از فعالان دلسوز، اندیشمند و اثرگذار عرصه فرهنگ و هویت قوم بزرگ لر، موجب تألم عمیق اعضای انجمن یکاگری زایاره لر شد. آن مرحوم عمر پربرکت خود را در مسیر پاسداری از فرهنگ، زبان، تاریخ و اصالت قوم لر صرف کرد و یاد و نامش به‌عنوان انسانی با درایت، تعهد و عشق به هویت نیاکان، در حافظه فرهنگی این سرزمین ماندگار خواهد ماند. انجمن یکاگری زایاره لر، این ضایعه جانسوز را به خانواده محترم آن مرحوم، جامعه فرهنگی، دوستداران فرهنگ لری و همه هم‌تباران لر تسلیت عرض می‌نماید و از درگاه خداوند متعال، برای آن عزیز سفرکرده رحمت و مغفرت واسعه الهی و برای بازماندگان صبر و شکیبایی مسئلت دارد. روحش شاد، یادش گرامی و راهش در پاسداری از فرهنگ و هویت قوم بزرگ لر، ماندگار باد. انجمن یکاگری زایاره لر 🖤🌹🖤🌹🖤🌹🖤🌹🖤 #ساوآر_یکاگری_زایار_لر *کانال واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *کانال یکاگری زایار لُر تلگرام* https://t.me/malekane_zagros

*دآ لا لا لری* لالایی های مادرانه لری سرودهای با زبان لری: گویشهای لری(مئنجائی،جنوبی،بختیاری،لکی) استاد حسین حسن زاده رهدار و با گویندگی سمانه غلامی #حسین_حسن_زاده_رهدار #لالایی_لری *#ساوآر_یکاگری_زایار_لر* *کانال واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *کانال یکاگری زایار لُر تلگرام* https://t.me/malekane_zagros *کانال یکاگری زایار لُر فیسبوک* https://www.facebook.com/groups/415929853796172/?ref=share *پیج اینستاگرام* https://www.instagram.com/malekane_zagros?igsh=MXBxcTIyNW5nNHR3cA==

واژگان لری جنوبی (لری بوشهری کنگان) استان بوشهر دارای مردمانی هستش که به زبان لری تکلم میکنن استان بوشهر با دو گویش لری دشتستانی و لری دشتی صحبت میکنن اساسی ترین موردی که دلیل بر لر بودن مردم استان بوشهر هستش لری صحبت کردن این مردمان شجاع و دلیر هستش استان بوشهر با ۸۰ درصد مردم لرتبار یکی از بزرگترین استان های لر نشین هستش . استان بوشهر شامل لرهای: حیات داوودی، دشتستانی،دشتی،تنگستانی،شبانکاره، لیراوی، هستش. #زبان_لری #لری_بوشهری #یکاگری_زایار_لر *کانال واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *کانال یکاگری زایار لُر تلگرام* https://t.me/malekane_zagros *کانال یکاگری زایار لُر فیسبوک* https://www.facebook.com/groups/415929853796172/?ref=share *پیج اینستاگرام* https://www.instagram.com/malekane_zagros?igsh=MXBxcTIyNW5nNHR3cA==

استاد تمندر دهقانی : این مقام کهن و اصیل، از دوران‌های دور تاکنون، یکی از مهم‌ترین نغمه‌های موسیقی لُرهای بختیاری بوده است. فواصل بسیار خاص و عجیب این مقام، نشان از رازآلود بودن آن دارد. نام این مقام کهن، برزگری است. همان‌گونه که از نامش پیداست، هنگام برزگری و برداشت محصول خوانده می‌شده است. اما شاید بخش زیادی از فلسفه این مقام، تنها به کشت و کار مربوط نباشد و این شغل، بهانه‌ای بوده است برای آواز، زمزمه‌های عاشقانه و راز و نیازهای عارفانه. قطعاً در چند خط نمی‌توان این موسیقی‌ را که ریشه در تاریخ دارد توصیف کرد، اما امیدوارم اجراهایی که منتشر می‌کنم، باعث ترویج و آشنایی بیشتر شما عزیزان با این موسیقی و فرهنگ کهن شود. سپاس از محمد صفایی بابت فیلمبرداری کانال تلگرامی استاد تمندر_دهقانی 👇👇👇👇 @TamandarDehghani #تمندر_دهقانی #موسیقی_لری #کانال_یکاگری_زایار_لر *کانال واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *کانال یکاگری زایار لُر فیسبوک* https://www.facebook.com/groups/415929853796172/?ref=share *پیج اینستاگرام* https://www.instagram.com/malekane_zagros?igsh=MXBxcTIyNW5nNHR3cA==

اخی سی دیلی که همیشه تی بره نشهسنه دی دآ دالکه در زبان لری، مادرانی که همیشه چشم انتظار فرزندانشان هستن مادران لر سال هاست با دستانی که بوی خاک ،نان و رنج می داد جهان های کوچکی ساختند بی آنکه کسی از ویرانی جهان درونشان چیزی بداند آنها در سرما لرزیدند زیر آفتاب سوختند خسته شدند شب های زیادی را بیدار ماندند اما هر بار لبخند زدند انگار رنج برای آنها چیزی شخصی بود که نباید به کسی نشان داده می شد تسلیت به تمام مادران لر و ایران که فرزندان خودشونو از دست دادن. #دی_دآ_دالکه *#سآوآر_یکاگری_زایار_لر* *واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *تلگرام* https://t.me/malekane_zagros *فیسبوک* https://www.facebook.com/groups/415929853796172/?ref=share *اینستاگرام* https://www.instagram.com/malekane_zagros?igsh=MXBxcTIyNW5nNHR3cA

یاری رسانان: قرآن - سوره‌ی بقره و یوسف دهخدا، علی اکبر. لغت‌نامه تاریخ طبری، ترجمه ابوالقاسم پاینده، تهران: نشر اساطیر، چاپ پنجم، جلد ۲ پورداود، ابراهیم. گاتها کهن ترین بخش اوستا، تهران: نشر اساطیر، چاپ دوم، ۱۳۸۴ ساسانفر، آبتین. گاتها سرودهای آسمانی زرتشت، تهران: انتشارات بهجت، چاپ اول، ۱۳۹۰ حسن زاده رهدار، حسین. از بختیاری تا بختیاری، تهران: نشر لاجورد، چاپ اول، ۱۳۸۴ حسن زاده رهدار، حسین. دلنوشته های کُر آقاجون، منتشر نشده پی نوشت ها: ۱- کیهان بختیار، بهمن. بختیاری؛ قومیت یا آئین، منتشرنشده، ۱۳۸۴ و ۱۳۸۸ ۲- جمشیدی، پریسا. ۳- خورآسانی، مهریان. رمزگشایی اندیشه ی ایرانی ۴- کیهان بختیار، بهمن. بختیاری؛ قومیت یا آئین، منتشرنشده، ۱۳۸۴ و ۱۳۸۸ ۵- لسان العرب، ج ۴، صفحه ۷۴ حسین حسن‌زاده رهدار شاعر و پژوهشگر فرهنگ بختیاری #تاته_رهدار #اتحاد #فرهنگ_لری *#سآوآر_یکاگری_زایار_لر* *واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *تلگرام* https://t.me/malekane_zagros *فیسبوک* https://www.facebook.com/groups/415929853796172/?ref=share *اینستاگرام* https://www.instagram.com/malekane_zagros?igsh=MXBxcTIyNW5nNHR3cA

بنابراین گئو در واژگان لری بختیاری، نیرویی سود رسان، فریاد رس، پهلوان صفت و گره گشای است. آیین گئو گری در بختیاری، بر پایه‌ی آنچه گفته شد، سبب ساز سبقت گیری مردان و زنان در کارهای نیک است. آیین گئوگری یا آئین برادری در بختیاری، یک رسم جاودانه است و تا امروز به حیات خود ادامه داده است. در اینجا به چکیده‌ای از خیل نمودهای گئوگری در جامعه بختیاری اشاره می‌شود که خود مُشتی با نشانگی خروارها در میان مردمان بختیاری است: ۱- «گئو بیشتری، بهر کمتری»: یکی از بارزترین نمودهای آیین گئوگری در بختیاری، باور «بَهر کمتر، گئو بیشتر» است. این زبانزد تدکید می‌کند برخورداری از برادر بیشتر حتی اگر به بهای کاهش برخورداری از منایع باشد، نیکو است. این زبانزد، مردم طایفه های بختیاری را تشویق می‌کند که دیگران را در منابع ثروت خود شریک کنند. از این رو، کمتر طایفه‌ای را در بختیاری می‌بینیم که با دیگر طوایف بختیاری به اشتراک و همزیستی در منابع طبیعی نظیر مرتع و... دست نیازیده باشد. پذیرش یک طایفه و یا یک خانواده ی دیگر به عنوان همسایه یا همبهر (به قول امروزی ها؛ پناهجو) در مرز یا درون طایفه‌ای دیگر، نشان از پذیرش و اجرا و اعتقاد به آیین گئوگری در گذشته‌ی بختیاری است؛ بختیاری‌ها حاضر می‌شدند حق و بهره‌ی ایشان (از مرتع تا بکال و نکال و سهم آب و علف) کم شود، ولی برادران جدیدی بیابند. ۲- «هُم ویری»: یکی از نمودهای آیین گئوگری در بختیاری، هم اندیشی در کارهای مختلف است. بی‌شک «لامِردون» یکی از خاستگاه های آیین گئوگری است؛ در لامردون که محلی مخصوص اجتماع و تشکیل جلسات است، با نشست و شور و مشورت به اتخاذ تصمیم و صدور دستور و رفع اختلاف و نیز ایجاد تفاهم همگانی می‌پرداختند و نقش لامردون چنان مهم بود که در ساخت خانه و افراشتن هر بهون، ابتدا لامردون را بنا می‌کردند و سپس سرپناهی برای خانواده ایجاد می‌کردند و این اهمیت و بها دادن به "اجاق روشنی" آیین گئوگری بوده است. ۳- «قُمِی کِردن»: در پیشینه‌ی فرهنگی بختیاری‌ها، گاه برای رفع اختلاف میان دو طایفه‌ی متخاصم، از یک یا چند واقعه‌ی ازدواج استفاده می‌کردند؛ با به عقد درآوردن زن و مردی از دو طرف به «زن و زن خواست» می‌پرداختند و به این ترتیب، پیوند عاطفی که در پی این ازدواج شکل می‌گرفت، تضمینی بر پایداری صلح بود و دوستی را بین گئویل تضمین می‌کرد. به این رسم، «قُمی کِردن» یا «خیشی کردن» (خویشی کردن) گفته می‌شود. ۴- «هیاری تنانه»: از جمله نمودهای آیین گئوگری در بختیاری، می‌توان به هیاری (همیاری) در شخم زدن، خرمن کوبی، مال‌کنون، لوکه بندی، چَهره کردن، او گُداری، و نیز «چو گئو گری» (پشت هم بودن در هواخواهی از همدیگر) اشاره کرد. ۵- «می نا مُل شَون»: گاهی زنان بختیاری، آیین گئوگری را بازتولید می‌کردند و از نو بنیاد می‌نهادند. هنگامی که بر اثر برخی اختلافات و تهاجمات طایفه‌ای و یا وقوع برخی درگیری های گروهی و خانوادگی، درگیری رخ می‌داد، زنان با اجرای حرکت غیرت برانگیز «می نا مُل شَون» طرفین را به برادری فرامی‌خواندند؛ به این ترتیب که: زنی "می نا" - این پرچم اصالت و پاکدامنی - را از سر درآورده و به مُل شون انداخته و به جلوی مهاجمین می‌رفت و ترک مخاصمه را خواستار می‌شد. این رسم نیکو، بارها و بارها موجب پیشگیری از جنگ‌های خونین و پیشگیری از کینه‌توزی‌ها شده است. در موارد نادر، اگر سرکرده دو طرف متخصام به این اعلام صلح زنان توجه نکند، زن جلوتر می‌رود و مینایش را به گردن سرگروه مهاجمین و یا یکی از قابل‌ترین این گروه از مردان می‌اندازد. در چنین موقعیتی، گروه مهاجم با دیدن سر برهنه‌ی خواهر همتبار خود سر را به زیر انداخته و درنگ می‌کنند. به این ترتیب فرصتی فراهم می‌آید تا خیرخواهان دو طرف به مشورت و چاره‌جویی با طرف مقابل شتافته و به کمک ریش سفیدان - و به گونه ای که طرفین خشنود باشند - به اختلاف پایان می‌دادند. در اینجا، زنان منشاء از سر گیری دوباره‌ی گئوگری هستند. در پایان، خوب است اشاره‌ی کوچکی داشته باشیم به این حقیقت که «هیچ چیز، همیشه مطلق نیست» و به رغم وجود این آئین در بختیاری، گاه پیش آمده که کسی به آئین گئوگری پشت کند و این آئین را کوچک شمارد؛ کسی که آیین گئوگری را به هیچ انگارد، کیفر کار خود را خواهد دید. اینجاست که گاه گفته می‌شود «بی گئو بهتر است تا گئویی داشتن که چون زیارتگاه و پیر بی‌منجز (بدون معجزه) باشد». چون منجز و معجزه‌ی پیر گئو همان کارآمدی و رفع سختی ها و آوردن بشارت صلح و صفا و کارسازی است. پس: گئو ایر سیتخواه نبی سیت بی گووی زس بهتـــــــــــره پیر بی منـــــــــجز سزاسه گرگــــــــــــــراگ وُر وَر چَره برگردان آزاد: برادر اگر نیکخواهت نباشد، همان به که بی‌برادر باشی. زیارتگاه پیر آنگاه که رازی در پهنه‌اش و توانی در بازوی بخشش‌اش نباشد، چراگاه خزندگان خواهد شد. به قلم : حسین حسن‌زاده رهدار

گات همان "گُت" یا "گُد" و گُئد و یا گُهد لری است که با گفت و گفتن متفاوت است. (همچنانکه «بار معنایی گئو در بختیاری با ککا و برار در دیگر شاخه های قوم لُر فرق می کند». ۴) وقتی که واژه "گات" به فرهنگ اسلامی وارد می‌آید، معنی و معرب شده ی آن «جاد - یجیدو – تجوید» را در فرهنگ علم قرائت قرآن مشاهده می‌کنیم. منظور از "گئو تِشن" در گاتها، «نیروی تراشیدن نیکی رسان» است و "تاشیتن" در زبان پهلوی، همان تاُشیدن بختیاریها است و اندیشه‌ی تراشیدن نیرو یا گئوانه تراشیدن (گئو سی خوت تراشتن) هنوز در زبانزدهای لرهای بختیاری به‌کار می‌رود که «ز چُو هُشک گئو اِتاشِن». و این کردار نیک «گئو تاشیدن» در گاتها، نام و صفت حرکتی است که ستوده شده است. "بَقر" در قرآن "بقر" به معنای شکافتن و گشودن آمده است. اما در اصطلاح عرب به معنی حیوان حلال گوشت و در قرآن از جمله ی اَنعام بهیمه به شمار می رود. از معنی شکافتن و گشودن ِ واژه‌ی "بقر"، می‌توان به قدرت این جاندار در شکافتن و گشودن زمین تعبیر کرد. بقر چنانچه با تاء همراه شود (بقرة) معنی وحدت می‌دهد. ۵) در قرآن در ۹ آیه‌ی مختلف به این واژه برمی‌خوریم که ۵ مورد آن مربوط به گاو بنی‌اسرائیل است که داستان آن در سوره‌ی بقره بیان شده است و یکی از عبرت‌آموز‌ترین داستان‌های این کتاب مقدس می‌باشد. مخصوصاً اگر در واژگان فرو رویم؛ به زعم برخی پژوهشگران در ترکیب «الم» (الف، لام، میم)، «الف» در زبان عبری معنی گاو می‌دهد. خواب پادشاه مصر و تعبیر حضرت یوسف در سوره‌ی یوسف - که هفت گاو چاق و هفت گاو لاغر و خوشه های سبز و خوشه های خشکیده را به باروری و وفور نعمت گئوانه تعبیر می‌کند - به طور ضمنی این معنا را می‌رساند که گئوگری منبع نعمت و آسایش است و اگر گئوگری نباشد خشکسالی و بیکاری و فقر، ناهنجاری های اجتماعی را به دنبال خود می‌کشانند و چه بسا خورنده و نابودکننده‌ی همه‌ی خوبی‌های گئوگری باشند. در منطق زرتشتی (بر اساس آنچه در متن اوستا و ترجمه های متون پهلوی و همچنین متون تفسیری همچون بند هشن می‌خوانیم)، نخستین جانداری که خداوند آفرید گاو بود. پس از کشته شدن گاو به دست نیروهای شرور، روح این گاو منشا جانداران و جهان سودمند گردید. از همین رو است که معنی حقیقی "گئوش او روان" همان روان گاو است و گیتی یا جهان در همریشگی با این واژه می‌باشد. مسئله عجیب تر، نوع سخن گفتن رازآلود زرتشت با گاو است که در اوستا، وندیداد، فرگرد بیست و یکم، بند اول، سراینده می‌گوید: «درود بر تو ای گاو پاک، درود بر تو ای گاو نیکوکار، درود بر تو که افزونی می‌بخشی، درود بر تو که می‌رویانی، درود بر تو که بهترین اشون و اشون هنوز نازاده را بهروزی می‌بخشی، درود بر تو». بنابراین گاو در نگاه زردشت، وجودی است که بهروزی و خوشبختی می‌بخشد و ستمگران و نا اشونان (ناپاکان) را نابود می‌کنند. پس پسندیده است که انسانهایی که این ویژگی های ستودنی را دارا هستند با پیشوند گاو و گئو نامیده شوند. در سفری که به مناطق تالش نشین - کوه های تالش و عنبران تا مرز ارس که قلمروی سیطره اقوام تالشی است - به قصد پژوهش در خویشاوندی گویش بختیاری با زبان تالشی داشتم - به واژه‌ای بنام «سیا گئو لش» برخوردم. وقتی که از افسانه‌ی «سیا گئو لش» جویا شدم، دریافتم که همان ایزد «گئوش» و «گئو شورون» است که نیروی نگاهبان چارپایان در این اقوام با اصالت ایرانی بوده است. بر باور تالشان، گئو نام چوپانی است که گله ی گاوهای وحشی را در اختیار دارد و نیمی انسان و نیمی حیوان است. محل اختفای او در جنگل است و در قلمرو او نباید به حیوانی آزار برسانند و یا شکار کنند. کسی که جرأت این گستاخی را داشته باشد، توسط «سیا گئو لش» کیفر می‌بیند؛ خوف و وحشت در جانش می‌ریزد. چه بسیار دیده شده است شکارچی شبانگاه به دنبال جانوران به قلمروی سیاگئولش پا نهاده است و به هنگام سپیده دم، پیکر جان باخته‌ی این صیاد را پیدا کرده‌اند، در حالی که از وحشت چشمانش از حدقه بیرون زده است. همچنین کسانی که جانوران را آسیب می‌رسانند، توسط سیاگئولش کیفر می‌بینند؛ بدبختی دامن گیرشان می‌شود و زندگیشان به تباهی کشیده می‌شود. به باور تاشیان، شکارچی در حد مجاز و معینی می‌توانست شکار کند و نباید افزون خواهی کند. اگر به تعدادی شکار دست یابد، باید دست از شکار بکشد. این رسم در میان اقوام لُر بزرگ از جمله بختیاری هم دیده شده است. همچنین اگر بخواهیم این نیم حیوان و نیم انسان را در باورهای سرزمین تالش و بختیاری مقایسه کنیم، می‌توان آن را شبیه افسانه‌ی «کر زنگلو» دانست. هرچند در باورهای مردم لر، نسبت حیوانی این جاندار افسانه‌ای بیشتر چربیده است.

🔰 *ریشه‌های اساطیری گئو و گئوگری در لرهای بختیاری* ✍️ *حسین حسن‌زاده رهدار* زمانی که انسان نبود و حتی واژه نبود گاو بود و رسم گـئـو گری بود چطورش را از پستان مادرت بپرس! ۱) نخستین بار در اوستا، نخستین اثر مکتوب جهان، واژه‌ی گئو دیده شده است که ناز نامی مقدس بر نیرویی است که بتواند در رفع مشکلات انسان ها، پهلوانی و گئوگری کند. از این روی وقتی که یک گاو هَمتَن با نیروی یک پهلوان ِ همیار (هیار) در زندگی کشاورزی و شبانکاره‌ای (ورزا) که همان ورزنده‌ی هیار باشد، خود گئو می‌شود. در اوستا به این نیرو که نماینده‌ی انسان است و سوددهی کارسازی را داراست، فراوان بر می‌خوریم. گاو نه تنها مهمترین نماد مشترک در ادبیات مذهبی هند و ایرانی به شمار می‌آید، بلکه آن را سمبل و نماد دنیا و انسان معرفی کرده‌اند؛ در تاریخی نزدیک به چهار هزار سال پیش در زیر آسمان نیلگون سرزمینی که سپس ایران خوانده شد، رویداد شگفتی روی داد. گاوی می‌غُرد. آیا براستی این گاوی از گاوها - "گئویل" - بود که در چند هزار سال پیش در سرزمین ما غریدن گرفت. «این گاو نبود که از گزند و زخمی که بدو رسیده بود غرید، بلکه این انسان بود که خروشید تا خود را معرفی کند». ۲) با توجه به آنچه در کتاب اوستا آمده است کاربُرد این واژه توسط حضرت فردوسی در شهنامه به عنوان پیشوندی بر نام پهلوانان به کرات به‌چشم می‌خورد. "گَو"، گونه‌ای از بیان گاو و نیروی پهلوانی کارآمد است: تو پور ِ گو ِ پیلتن رستمی ز دستان سامی و از نیرمی آیین غالب سرین (دوران) کیانیان (هخامنشیان)، میترائیسم بوده است. تا آنجایی که گاو در کیش و آئین مهر جانداری ستوده و نمادی از سوددهی و بهره‌وری و نمادی از شکوه و نیروی سازندگی در کار کشاورزی و حمل بار بوده است. بیشتر نام‌های دوران هخامنشی که فرزانه‌ی توس در شهنامه از آنان به نام کیانیان یاد کرده است، با پیشوند گاو آذین بندی شده‌اند. آنچه در این دوران بیشتر نمادینه است "درفش کاویانی" است که از پوست گاو درست شده بود. شخصیت مقدس فریدون در شهنامه - که همان کورش تاریخی است - در کودکی با شیر گاو بزرگ شده است. گُرزها و جنگ ابزارها و حتا کشتی های نیروی دریایی کیانیان (هخامنشیان) گاوسار بوده‌اند. سرستونهای تخت جمشید سرگاو و گاوسارند و به کار گیری نماد "گاو" در معماری این بنای تاریخی بیش از هر مکان تاریخی در فلات ایران جلوه‌گر است. اگر گامی به پسین تر از تاریخ کیانیان برداریم و نظر به سرزمین بختیاری بیافکنم با تاریخ تمدن ساز ایلام در این سرزمین روبرو می‌شویم؛ در سرین تمدن ایلامی، مجسمه های گاوهای بالداری بر بالای پلکان‌های کاخ‌ها و عمارتهای ایلامی انشان وجود داشته است؛ همان نماد هیاری و همیاری و گئوگری با بال هایی پروازگر، مقدس و آسمانی. در سنگ نوشته های آشوربنی‌پال در سوریه آمده است که پس از حمله به ایلام، این مجسمه ها را سپاهیان من (آشوریان) پس از شکستن، به قعر دره‌ها فرستادند. نام "کی کاووس" - که همان خشایارشا تاریخی است – به معنای آن گاو نر (گاو اوست) می‌باشد. همچنین مجسمه های بزرگ گاوهای نر در تخت جمشید، به فرمان کاووس (خشایارشا) ساخته شده است. پدر این خشایارشا تاریخی - که همان کاووس شاهنامه است - در تاریخ، داریوش کبیر خوانده شده و در شاهنامه "کی قباد" است. واژه‌ی قباد دگرگون شده‌ی گئو پاد (گاو پاد) است یعنی دارنده و نگهبان گاو. و "کی" یا "کا و آ" پیش نام‌های مردان هستند که امروزه نیز در قوم لُر به کار می‌روند. پس در نام داریوش کبیر نیز "کی" - که همان گاو به معنی بزرگ و با شکوه است – به کار می رفته است. از پهلوانان دوران کیانی (هخامنشی) کسانی هستند با پیشوند "گئو" چون "گئودرز". گودرز یعنی گاو دوش و نام پسر این گودرز "گیو" است که همان دگرگون شده‌ی "گئو" است. "گیو" تلفظ دیگر نام گاو است و در خراسان جنوبی هنوز به گاو با کسره‌ی "گ" گِو گفته می‌شود که مخفف همان گیو است. ۳) به تازگی "بنیاد پژوهش پارسه"، شجره نامه‌ای از خانواده های کیانی (هخامنشی) را در دسترس قرار داده که می‌توان واژه‌ی "گئو" را در نام چندین شخصیت از بزرگان این خانواده دید. گئو لُس (گالوس): از فرزندان چیش پیش، حدود ۴۰ - ۶۷۵ قبل از میلاد گئو بَروَ: فرماندار پاسارگاد در زمان هجوم اسکندر گئو بَروَ: نام یکی از فرمانداران نیروی دریایی در زمان اردشیر دوم هخامنشی رود گئو نه (رود گئو نا): از اعقاب خشایارشا همچنین در متون تاریخی به نام "گئوش" برمی‌خوریم که پدر فرئورتوس بود و در فروردین یشت نیز آمده است. اگر به بخش‌های دیگر "اوستا" بنگریم، در گاتها، اصلی‌ترین بخش اوستا، که همان زلال خوانی های اوستاست در سرودهایی که از زبان زرتشت جاری شده به واژه‌ی "گئوش تِشن" برمی‌خوریم.

🌳🌴آهنگ لری جنوبی(ممسنی) از میر عباس محمدی تقدیم نگاهای زیباتون 🌴🌳 #عباس_محمدی #موسیقی_لری #لری_جنوبی #لرفیلی_لربختیاری_لرجنوبی *#سآوآر_یکاگری_زایار_لُر* *کانال واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *کانال یکاگری زایار لُر تلگرام* https://t.me/malekane_zagros *کانال یکاگری زایار لُر فیسبوک* https://www.facebook.com/groups/415929853796172/?ref=share *پیج اینستاگرام* https://www.instagram.com/malekane_zagros?igsh=MXBxcTIyNW5nNHR3cA

🌳🌴تقدیر تشکر و اهدایی تابلو فرش های با تصویر اسبان لری به جناب آقای عبدالرضا نجاتی و آقایی رضا نجاتی از لرستان جنوبی ایل بزرگ لرطیبی و از پرچم داران و پاسبانان اسب لری و سوارکاران بی نظیر جامعه لر 🌳🌴 #اسپان_لری_میراث_کهن_مردمان_لُر #اسب_لری_کاسیت #لرفیلی_لربختیاری_لرجنوبی *#سآوآر_یکاگری_زایار_لُر* *کانال واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *کانال یکاگری زایار لُر تلگرام* https://t.me/malekane_zagros *کانال یکاگری زایار لُر فیسبوک* https://www.facebook.com/groups/415929853796172/?ref=share *پیج اینستاگرام* https://www.instagram.com/malekane_zagros?igsh=MXBxcTIyNW5nNHR3cA

*#نورعلی_مرادی_بئوار_الیمایی :* نور علی مرادی(بئوار الیما) متولد بهار ۱۳۴۸ در روستای آلیکوه در چهارمحال و بختیاری است که کودکی و نوجوانی خود را به همراه خانواده در شهرستان های اصفهان گذارند‌. در سال ۱۳۷۱ از دانشگاه تهران در رشته باستان شناسی و تاریخ هنر فارق التحصیل گردید. و پس از آن در سازمان میراث فرهنگی تهران در پژوهشکده های باستان شناسی و مردم شناسی هم فعالیت میدانی داشت و هم در نشر کتب و نشریات آن سازمان مشغول بود و همزمان به روزنامه نگاری و نویسندگی نیز می‌پرداخت و کتاب ها و مقالات متعددی در زمینه های باستان شناسی و مردم شناسی نوشت.اما کار بزرگ نورعلی مرادی آن بود که پس از آنکه کتب خود آموز زبان لری بختیاری و فرهنگ نام های لری بختیاری را که به گفته خودش از مهم ترین آرزوهای کودکی وی بود نشر داد اقدام به ساخت نشریه ای وزین به نام ولات بود که برای نخستین بار مسائل مردم لر را از نگاه جامعه شناختی و مردم شناختی و زبانشناختی تحلیل کرد. آن هم در دورانی که اوج لر ستیزی و فرار هویتی از سوی جامعه لر وجود داشت و در دایره تنگ نظران مرکز و ... نام لر عامدانه حذف میشد یا نهایتا نه تحت عنوان مسائل مدنی که تحت عنوان مسائل ایلات و عشایر از آن یاد میشد‌ به مانند آنچه امروز می‌بینیم. نشریه ولات نورعلی مرادی با طرح مسائل زبان مادری و بحران هویتی و ضرورت تمرکز زدایی و ... پنجره ای جدید به سوی هویت گرایی لری گشود. #نورعلی_مرادی_بئوار_الیمایی #جنبش_بیداری_جوانان_لر #لرفیلی_لربختیاری_لرجنوبی *#سآوآر_یکاگری_زایار_لُر* *کانال واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *کانال یکاگری زایار لُر تلگرام* https://t.me/malekane_zagros *کانال یکاگری زایار لُر فیسبوک* https://www.facebook.com/groups/415929853796172/?ref=share *پیج اینستاگرام* https://www.instagram.com/malekane_zagros?igsh=MXBxcTIyNW5nNHR3cA

‌ داراب افسر بختياري در تاریخ ۱۲۷۹ در چغاخور بختیاری متولد شد. از سن سی سالگی شروع به سرودن شعر نمود و آنچنان در سرودن اشعار بختیاری به شیوائی و استواری اهتمام نمود که اینک فرهیختگان دیار بختیاری او را پدر شعر بختیاری می‌نامند. ایشان از جمله شاعرانی است که در سرودن اشعار به زبان فارسی و زبان لری (گویش بختیاری) بقدری متبحر و استادانه عمل نموده که ملک شعرای بهار را وادار به اذعان این حقیقت نمود که : « کاری که فردوسی در زبان فارسی کرد افسر در زبان بختیاری انجام داده‌است » سروده بیش از ۲۵۰ بیتی هُمِیلای داراب بدون شک پس از «خدائیه» و « عمرویه » از شاهکارهای ماندگار زنده یاد داراب در زبان و ادب پارسی است که همزمان با نمایاندن سه ویژگی با ارزش برای مخاطب: ۱. طراوت و تازگی آن پس از گذشت چندین دهه ۲. رعایت و الگودهی قواعد شعر و ادب پارسی ۳. مهارت و تسلط سراینده به هر دو زبان فارسی و زبان لری چالش و مباهله ادبی افسر را هفت دهه (تا بحال) پس از وفات وی همچنان بدون رقیب نگاه داشته و خواهد داشت. داراب افسر در مجموعهٔ خدائیه، با زبانی ساده وشیوا نخست خداوند بزرگ را ستایش می کند و تمام کائنات را در یَد قدرت الهی وصف می کند و درمیانه راه از خداوند بخاطر شرایط نابسامان اقتصادی واجتماعی «لُـر» گلایه می کند. گودیه روز قیامت ز لر اخوم مو حساو ! تو چه دادیس ؟ او چه داره ؟ چه بدهکار تونه؟؟؟ اما شاه بیت پایانی شاهکار خدائیه، برای جامعهٔ امروزه «لُـر» سخن های بسیار دارد: افسر! ای فخر بسه سی تو که بعد از مردن... اسمِ لُر تا به ابد زنده ز اشعارِ تُنِه استاد داراب افسر بختیاری در ۲۱ مهر ماه سال ۱۳۵۰ دیده از جهان فرو بست روحش شاد و راهش سبز و پر رهرو باد انجمن یکاگری زایار لر #مالکان_زاگرس ۱۴۰۳٫۰۷٫۲۲ #داراب_افسربختیاری #شعر_لری #مشاهیر_لر #لرفیلی_لربختیاری_لرجنوبی *#سآوآر_یکاگری_زایار_لُر* *کانال واتساپ* https://whatsapp.com/channel/0029VaQyvQuFCCoM0X6Ik03k *کانال یکاگری زایار لُر تلگرام* https://t.me/malekane_zagros *کانال یکاگری زایار لُر فیسبوک* https://www.facebook.com/groups/415929853796172/?ref=share *پیج اینستاگرام* https://www.instagram.com/malekane_zagros?igsh=MXBxcTIyNW5nNHR3cA