مسیر اقتصاد

📌 سود برای سهامدار بانک زیانش برای مردم مشاهده کلیپ 🔹 سیدمحمد نبی‌زاده کارشناس اقتصادی: بانک‌ها با خلق پول و دسترسی به اعتبار، سود می‌برند و زیان آن بر دوش مردم می‌افتد. نمونه روشنش بانک آینده است که سال گذشته وارد فرایند انحلال شد، اما هنوز روشن نیست چرا زیان آن از جیب سهامدارانِ مقصر تأمین نشده است. 🔹 طبق قانون برنامه هفتم، اگر بانکی تخلف کرده و سهامدار مقصر داشته باشد، باید زیانش از همان‌جا پوشش داده شود؛ نه اینکه با دارایی موهومی، فعالیت نامولد و بیش‌ارزش‌گذاری، سود خصوصی و زیان عمومی تولید شود. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌اتکای کامل به بخش خصوصی؛ خطای سیاستی در توسعه صنعت برق بود گفتگو: https://masireqtesad.ir/227759/ 🔹علیرضا اسدی مدیرگروه آینده نگاری و سیاست پژوهی پژوهشگاه نیرو گفت: واگذاری عمده سرمایه‌گذاری صنعت برق به بخش خصوصی، بدون فراهم بودن زیرساخت‌های نهادی و اقتصادی، به عقب‌ماندگی این بخش انجامیده است. 🔹فرض وجود بخش خصوصی توانمند برای توسعه زیرساخت در اقتصادهای در حال توسعه واقع‌بینانه نیست و تجربه جهانی نیز بر نقش محوری دولت تأکید دارد. 🔹آزادسازی قیمت برق به‌تنهایی مشکل سرمایه‌گذاری را حل نمی‌کند و تداوم این رویکرد، ناترازی و فقر انرژی را تشدید خواهد کرد. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌رکوردشکنی هزینه‌های سوخت در آمریکا؛ سود ایرلاین‌ها قربانی جنگ ایران ✍️ علیرضا رضایی گزارش: https://masireqtesad.ir/227785/ 🔹اختلال در بازار جهانی انرژی و جهش قیمت سوخت جت پس از جنگ ایران و آمریکا، هزینه شرکت‌های هواپیمایی ایالات متحده را به‌شدت افزایش داده است. 🔹هزینه سوخت امریکن و یونایتد در سه‌ماهه دوم نسبت به سال قبل بیش از ۸۰ درصد افزایش یافت و ساوت‌وست نیز نزدیک به ۹۰۰ میلیون دلار هزینه اضافی متحمل شد. 🔹افزایش هزینه‌ها برخی شرکت‌ها را به کاهش پیش‌بینی سودآوری، تأمین نقدینگی بیشتر و استفاده از مسیرهای غیرمعمول برای انتقال سوخت واداشته و می‌تواند فشار بر قیمت بلیت هواپیما را تداوم دهد. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌دستاورد هوشمندسازی؛ کاهش فرار مالیاتی با شناسایی مغایرت پرونده‌ها یادداشت: https://masireqtesad.ir/227823/ 🔹بررسی داده‌های مالیاتی به شناسایی ۱۷۶ هزار و ۲۲۷ فعال خرده‌فروشی میوه و تره‌بار با کارتخوان ثبت‌شده برای عمده‌فروشی، ۳۶۸۶ پزشک با کد فعالیت نامتناسب، ۸۶۱ طلافروش با کارتخوان مربوط به فروش طلای آب‌شده و ۴۳۸۴ کارتخوان غیرتجاری مورد استفاده در کسب‌وکارها منجر شده است. 🔹این نتایج ظرفیت هوشمندسازی برای شناسایی مغایرت‌ها و کاهش وابستگی به ممیزی‌های موردی را نشان می‌دهد. 🔹مغایرت اطلاعات پرونده‌های مالیاتی اثبات‌کننده فرار مالیاتی نیست اما اولین گام در جهت اصلاح مشکلات موجود محسوب می‌شود. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌توافق تجارت دوجانبه ترکیه و اوکراین؛ دورخیز آنکارا برای طرح‌های بازسازی ✍️ محمدعرفان قاسمی گزارش: https://masireqtesad.ir/227776/ 🔹اوکراین پس از نزدیک به دو دهه مذاکره، توافق تجارت دوجانبه با ترکیه را تصویب کرد؛ توافقی که حذف مرحله‌ای بخش عمده تعرفه‌های دو کشور را در پی خواهد داشت. 🔹اهمیت این توافق به افزایش تجارت محدود نمی‌شود و می‌تواند زمینه سرمایه‌گذاری شرکت‌های ترکیه‌ای در بازسازی اوکراین، توسعه صنایع فرآوری در این کشور و اتصال عمیق‌تر تولیدکنندگان دو طرف به زنجیره‌های تأمین اروپایی را فراهم کند. 🔹بااین‌حال، رقابت‌پذیری بالاتر صنایع ترکیه و ضعف بخش تولید اوکراین این خطر را ایجاد می‌کند که کی‌یف همچنان صادرکننده مواد خام باقی بماند و واردات کالاهای صنعتی از ترکیه افزایش یابد. 🔹بیش از ۱۱۰۰ شرکت ترکیه‌ای در بخش‌های مختلف اقتصاد اوکراین فعال هستند و طی سال‌های ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۵ حدود ۳۰۰ میلیون دلار سرمایه جدید ترکیه‌ای وارد این کشور شده است. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

سرخط مطالب دوشنبه ۱۹ مرداد مسیر اقتصاد: 📌اختلال در دسترسی به نظام پرداخت چگونه قابل حل است؟ https://masireqtesad.ir/227747 📌حمله دوباره آمریکا قطعی است؟ https://masireqtesad.ir/227813 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌 حمله دوباره آمریکا قطعی است؟ مشاهده کلیپ 🔹 میرهادی رهگشای کارشناس اقتصادی: خیلی‌ها می‌گویند آمریکا فقط به‌خاطر انتخابات فعلاً دست نگه داشته و بعد از ۱۲ آبان دوباره به ایران حمله می‌کند، اما مسئله به این سادگی نیست. اگر تنگه هرمز همچنان با اختلال مواجه بماند، فشار بر عرضه انرژی و قیمت نفت و بنزین بالا می‌ماند و بازار انرژی تاب یک شوک تازه را نخواهد داشت. 🔹 در مقابل، اگر در ۳ ماه آینده تنگه هرمز باز شود و عرضه نفت به حالت عادی برگردد، آمریکا ممکن است بعد از انتخابات برای افزایش فشار به ایران اقدام کند. بنابراین تعیین‌کننده اصلی، نه خودِ ۱۲ آبان، بلکه اتفاقات ۳ ماه آینده و عملکرد ایران در بازار انرژی است. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌اختلال در دسترسی به نظام پرداخت چگونه قابل حل است؟ ✍️ سیدعباس عباسپور یادداشت: https://masireqtesad.ir/227747/ 🔹تمرکز بخش عمده زیرساخت نظام پرداخت و بانک‌داری متمرکز کشور در سه شرکت بزرگ، موجب شده است اختلال در هر یک از این ارائه‌دهندگان خدمات، به‌طور همزمان فعالیت چندین بانک و میلیون‌ها مشتری را تحت تأثیر قرار دهد. 🔹تجربه حملات سایبری اخیر نشان می‌دهد کاهش وابستگی به تجهیزات انحصاری و استفاده از زیرساخت‌های مبتنی بر سرورهای استاندارد و دسترس‌پذیر، باعث افزایش امنیت شبکه بانکی خواهد شد. 🔹همچنین تا زمان اصلاح این ساختار، خانواده‌ها و کسب‌وکارها می‌توانند با توزیع سپرده‌های خود میان بانک‌هایی با زیرساخت‌های بانکداری متمرکز متفاوت، ریسک ناشی از اختلالات احتمالی را کاهش دهند. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

سرخط مطالب یکشنبه ۱۸ مرداد مسیر اقتصاد: 📌مدیریت زمین و مسکن‌سازی جامعه‌محور در تجربه لندن https://masireqtesad.ir/227703 📌مهندسی نقدینگی؛ جایگزینی انقباض کور با انبساط هدفمند https://masireqtesad.ir/227728 📌وابستگی ۲ میلیارد دلاری به واردات روغن؛ وزارت جهاد کشاورزی چه برنامه‌ای دارد؟ https://masireqtesad.ir/227741 📌شوک نفت و تعرفه‌ها احتمال افزایش نرخ بهره در آمریکا را بالا برده است https://masireqtesad.ir/227767 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌شوک نفت و تعرفه‌ها احتمال افزایش نرخ بهره در آمریکا را بالا برده است ✍️ حسین هدایتی گزارش: https://masireqtesad.ir/227767/ 🔹افزایش قیمت انرژی و دور تازه تعرفه‌های تجاری، مسیر کاهش تورم در آمریکا را با خطر مواجه کرده است. 🔹قیمت نفت برنت از حدود ۷۰ دلار در ابتدای جولای به ۸۰ دلار رسیده و بنزین در آمریکا نیز از حدود ۳ دلار پیش از درگیری‌ها به بیش از ۴ دلار در هر گالن افزایش یافته است. 🔹اکونومیست معتقد است اگر این فشارها ادامه پیدا کند، فدرال رزرو ممکن است ناچار به بررسی دوباره افزایش نرخ بهره شود؛ به‌ویژه اینکه برخی اعضای این نهاد هم‌اکنون نیز به افزایش نرخ رأی داده‌اند. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌وابستگی ۲ میلیارد دلاری به واردات روغن؛ وزارت جهاد کشاورزی چه برنامه‌ای دارد؟ ✍️ امیرعلی هادیان یادداشت: https://masireqtesad.ir/227741/ 🔹نیاز کشور به روغن‌های خوراکی سالانه بین ۱.۶ تا ۲.۲ میلیون تن در نوسان بوده است. 🔹سهم قابل توجهی از تأمین روغن از طریق واردات مستقیم روغن خام با ارزبری سالانه حدود ۲ میلیارد دلار صورت می‌گیرد. 🔹اگرچه دولت‌های مختلف طی دهه‌های گذشته، طرح‌های متعددی را با هدف کاهش وابستگی به واردات و افزایش تولید داخلی دانه‌های روغنی اجراء کردند، اما سیاست‌هایی نظیر تخصیص ارز ترجیحی و ضعف‌های مدیریتی مانع تحقق اهداف مدنظر در این حوزه شده است. 🔹در شرایط فعلی، وزارت جهاد کشاورزی به عنوان دستگاه متولی می‌تواند از یک سو با «توسعه کشت دانه‌های روغنی اقلیم سازگار با قابلیت کشت دیم» و از سوی دیگر با «فعال سازی ابزار تولید قراردادی از طریق شرکت‌های بخش خصوصی»، به عنوان حلقه واسط بین کشاورز و کارخانجات روغن کشی، در راستای افزایش تولید دانه‌های روغنی حرکت کند. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌مهندسی نقدینگی؛ جایگزینی انقباض کور با انبساط هدفمند خبر: https://masireqtesad.ir/227728/ 🔹سید محمد نبی‌زاده ضمن اشاره به اینکه اقتصاد ایران امروز قربانیِ سیاست‌های سرکوبِ عرضه است، گفت: به جای انقباضِ کورکورانه، باید نقدینگی را به سمت تولید و تقاضای موثر هدایت کرد. 🔹تأمین مالی هدفمند، با وجود افزایش پایه پولی، در نهایت راهکاری برای کاهش تورم از مسیرِ احیای عرضه است. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌مدیریت زمین و مسکن‌سازی جامعه‌محور در تجربه لندن ✍️ حسین احسانی‌زاده گزارش: https://masireqtesad.ir/227703/ 🔹نهادهای امانی زمین جامعه‌محور شکلی از مسکن‌سازی جامعه‌محور و غیربازاری به حساب می‌آیند که در کشورهای مختلف از جمله بریتانیا رواج دارند. 🔹تمرکز این نهادها بر مالکیت و مدیریت جمعی زمین، خارج نگه داشتن آن از چرخه سوداگری و استفاده از آن برای تامین مسکن مقرون‌به‌صرفه برای اعضاست. 🔹این نهادهای امانی بعد از شناسایی زمین برای دریافت آن مذاکره می‌کنند. 🔹نهادهای امانی زمین جامعه‌محور در جامعه بازارگرای بریتانیا جایگزین الگوهای غالب مبتنی بر بازار نمی‌شوند، اما توانسته‌اند موفقیت‌هایی در تامین مسکن مد نظر خود کسب نمایند. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

سرخط مطالب شنبه ۱۷ مرداد مسیر اقتصاد: 📌مسیرهای جایگزین تا ۲۰۳۰ چقدر از وابستگی به تنگه هرمز می‌کاهند؟ https://masireqtesad.ir/227706 📌ثبت سفارش چگونه به افزایش تقاضا در بازار غیررسمی ارز منجر می‌شود؟ https://masireqtesad.ir/227713 📌رویترز: تنگه هرمز و سناریوی سه‌برابر شدن قیمت گاز زمستانی اروپا https://masireqtesad.ir/227718 📌وابستگی به تجهیزات تحریمی؛ عامل آسیب‌پذیری ساختاری شبکه بانکی ایران https://masireqtesad.ir/227722 📌کشورهای آفریقایی وابستگی به دلار را با یوآن و ارزهای ملی کاهش می‌دهند https://masireqtesad.ir/227726 📌چرا با بستن دو تنگه، قیمت نفت سقوط کرد؟ https://masireqtesad.ir/227737 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌چرا با بستن دو تنگه، قیمت نفت سقوط کرد؟ ✍️ میرهادی رهگشای یادداشت: https://masireqtesad.ir/227737/ 🔹اختلال شدید در تنگه هرمز و باب‌المندب عرضه نفت را به شکل کم‌سابقه‌ای محدود کرده، اما قیمت جهانی نفت پس از جهش اولیه دوباره کاهش یافته است. 🔹بخش مهمی از این اتفاق به کاهش شدید خرید چین، استفاده از ذخایر و نفت‌های انباشته‌شده، کاهش مصرف در واکنش به افزایش قیمت و اثر انتظارات در بازارهای مالی مربوط می‌شود. 🔹تحولات مربوط به ایران و احتمال کاهش تنش نیز در افت اخیر قیمت مؤثر بوده، اما داده‌ها نشان می‌دهد نمی‌توان بخش اصلی مهار شوک نفتی را به تصمیمات تهران نسبت داد. 🔹کنترل یک گلوگاه انرژی اهرم قدرتمندی ایجاد می‌کند، اما به معنای کنترل قیمت جهانی نفت نیست. 🔹قیمت حاصل برآیند عرضه، تقاضا، ذخایر و انتظارات بازار است. 🔹فشار بر تنگه هرمز می‌تواند هزینه سنگینی به اقتصاد جهانی تحمیل کند، اما واکنش چین و دیگر مصرف‌کنندگان و عملکرد بازارهای مالی تعیین می‌کند این فشار تا چه اندازه و برای چه مدتی در قیمت نفت باقی بماند. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌کشورهای آفریقایی وابستگی به دلار را با یوآن و ارزهای ملی کاهش می‌دهند ✍️ سیدعلی موسوی گزارش: https://masireqtesad.ir/227726/ 🔹شماری از کشورهای قاره آفریقا در حال گسترش استفاده از یوآن و ارزهای ملی و کاهش سهم دلار در تجارت خارجی خود هستند. 🔹زامبیا دریافت مالیات و حق امتیاز معادن به یوآن را آغاز کرده، کنیا با تبدیل بخشی از بدهی دلاری خود به یوآن می‌تواند سالانه تا ۲۱۵ میلیون دلار از هزینه بهره بکاهد و حجم مبادلات فرامرزی به یوآن در قاره آفریقا طی سال‌های ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۴ بیش از چهار برابر شده است. 🔹هم‌زمان ۱۶۰ بانک تجاری و ۲۲ بانک مرکزی به سامانه پرداخت پان‌آفریقایی پیوسته‌اند تا تجارت درون قاره با ارزهای ملی تسویه شود؛ سازِکاری که می‌تواند سالانه حدود ۵ میلیارد دلار از هزینه‌های بانکی و تبدیل ارز بکاهد. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌وابستگی به تجهیزات تحریمی؛ عامل آسیب‌پذیری ساختاری شبکه بانکی ایران ✍️ میلاد اقبالی یادداشت: https://masireqtesad.ir/227722/ 🔹اختلال گسترده در خدمات چند بانک بزرگ کشور و طولانی شدن روند بازگشت کامل آن‌ها به زیرساخت اصلی، نشان داد مسئله فقط به وقوع یک حمله سایبری محدود نمی‌شود و بخشی از آسیب‌پذیری به ساختار فنی شبکه بانکی بازمی‌گردد. 🔹استفاده گسترده از مین‌فریم‌های IBM در شرایطی که بانک‌های ایرانی سال‌هاست از پشتیبانی مستقیم شرکت سازنده، تأمین آسان قطعات و دسترسی گسترده به متخصصان این تجهیزات محروم هستند، فرآیند بازیابی خدمات را دشوارتر کرده است. 🔹حرکت به سمت سخت‌افزارهای دسترس‌پذیرتر و معماری ماژولار و بدون هسته متمرکز بر مبنای استانداردهایی همچون BIAN، می‌تواند وابستگی شبکه بانکی به تجهیزات انحصاری را کاهش و تاب‌آوری زیرساخت بانکی را افزایش دهد. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌رویترز: تنگه هرمز و سناریوی سه‌برابر شدن قیمت گاز زمستانی اروپا گزارش: https://masireqtesad.ir/227718/ 🔹پایین ماندن ذخایر گاز اروپا در کنار اختلال عرضه LNG از مسیر تنگه هرمز، این قاره را در برابر زمستان پیش‌رو آسیب‌پذیر کرده است. 🔹ذخایر گاز اتحادیه اروپا کمتر از ۵۸ درصد ظرفیت است که پایین‌ترین سطح ثبت‌شده برای این مقطع از سال از زمان آغاز آمارها در سال ۲۰۱۱ محسوب می‌شود و ۱۲ واحد درصد کمتر از سال گذشته است. 🔹رویترز سه سناریو برای بازار گاز اروپا مطرح کرده است که بر اساس آن‌ها قیمت در زمستان بین ۶۰ تا ۲۱۰ یورو برآورد می‌شود. 🔹قیمت شاخص TTF که پیش از تشدید جنگ و در زمستان سال گذشته حدود ۳۱ یورو به ازای هر مگاوات‌ساعت بود، در اواخر جولای به نزدیک ۶۰ یورو رسید و اکنون حدود ۵۳ یورو است. 🔹طبق برآوردها در صورت تداوم اختلال عرضه قطر و سرد شدن هوا، قیمت گاز اروپا می‌تواند به متوسط ۱۱۰ یورو به ازای هر مگاوات‌ساعت برسد که بیش از ۳ برابر زمستان سال گذشته است. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌ثبت سفارش چگونه به افزایش تقاضا در بازار غیررسمی ارز منجر می‌شود؟ گزارش: https://masireqtesad.ir/227713/ 🔹ثبت سفارش واردات تنها یک مجوز اداری نیست و می‌تواند پیش از تخصیص ارز، رفتار ارزی واردکننده را تغییر دهد. 🔹هنگامی که حجم ثبت سفارش‌های تأییدشده از ظرفیت واقعی تأمین ارز بیشتر باشد و صف تخصیص و تأمین طولانی شود، واردکنندگان برای انجام تعهدات خارجی به بازار غیررسمی مراجعه می‌کنند و فشار تقاضای ارزی پیش از پرداخت ارز رسمی شکل می‌گیرد. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad

📌مسیرهای جایگزین تا ۲۰۳۰ چقدر از وابستگی به تنگه هرمز می‌کاهند؟ ✍️ حسین هدایتی گزارش: https://masireqtesad.ir/227706/ 🔹بررسی هفته‌نامه اکونومیست از داده‌های کشتیرانی و پروژه‌های زیرساختی منطقه نشان می‌دهد کشورهای حاشیه خلیج فارس می‌توانند با سرمایه‌گذاری و احداث خطوط لوله نفتی، بخشی از صادرات نفت خام خود را از مسیرهای جایگزین تنگه هرمز منتقل کنند، اما این فرآیند زمان‌بر است، برای همه کشورها و کالاها فراهم نیست و در نهایت بخشی از وابستگی برجا خواهد ماند. 🔹اکونومیست برآورد کرده است حتی در صورت اجرایی شدن طرح‌های برنامه‌ریزی‌شده تا سال ۲۰۳۰، حدود ۵ میلیون بشکه نفت خام در روز همچنان مسیر جایگزین نخواهد داشت. 🔹مهمتر آنکه در صادرات فرآورده‌های نفتی و LNG و همچنین واردات غلات و کالاهای کانتینری، وابستگی بیشتر است و هیچ طرح جایگزینی برای تنگه هرمز برنامه‌ریزی نشده است. 🧩 رسانه تصمیم سازان اقتصاد ایران @masireqtesad