مرکز مطالعات آذربایجان

🗒 در تقابل روسیه و ارمنستان، آذربایجان در کجا قرار دارد؟ 🔹 برای پاسخ به این پرسش، باید روابط ارمنستان و روسیه را بررسی کرده و مشخص کنیم که در حال حاضر در کدام حوزه‌ها فرآیندهای بحرانی وجود دارد و کدام حوزه‌ها به طور بالقوه تحت تأثیر قرار می‌گیرند. 🔹سیاست / امنیت: ▫️ اتحاد نظامی-سیاسی دوجانبه — پایگاه نظامی روسیه در گیومری و سیستم پدافند هوایی مشترک. با وجود تماس‌های اندک رهبری نظامی ارمنستان با متحدان روسی خود، هیچ تغییری در مورد پایگاه نظامی و سیستم پدافند هوایی پیش‌بینی نمی‌شود. ▫️ عضویت در سازمان پیمان امنیت جمعی (CSTO) — به حالت تعلیق درآمده است. بحران به وضوح قابل مشاهده است — بحث محرومیت ارمنستان از حق رأی مطرح می‌شود. ▫️ گفتگوی سیاسی در سطح بالا وجود دارد — اما عمدتاً برای ابلاغ اولتیماتوم‌ها و ابراز نارضایتی‌ها استفاده می‌شود. ▫️ مرزبانان روسی در مرزهای ایران و ترکیه. تعداد آنها کاهش یافته، اما هنوز تصمیمی برای خروج آنها اتخاذ نشده است. اجرای پروژه TRIPP و موضوع لغو روادید با اتحادیه اروپا، به معنای کنترل مستقل ارمنستان بر مرزهای خود است. ▫️ در پارلمان ارمنستان، دو حزب مخالف، موضعی طرفدار روسیه دارند. 🔹 حوزهٔ بشردوستانه: ▫️ خانهٔ روسیه، نمایندگی اسپوتنیک و کلیسای ارتدکس روسیه در ارمنستان فعال هستند. ۴۰ درصد از جریان گردشگری مربوط به گردشگران روسی است. روزانه ۳۵ تا ۴۰ پرواز هوایی بین روسیه و ارمنستان انجام می‌شود. دیاسپورای بزرگ ارمنی در روسیه وجود دارد. ▫️ به عبارت دیگر، روابط در وضعیت «فلاش-رویال» قرار دارد و بحران تمام حوزه‌ها را در بر نمی‌گیرد. 🔹اقتصاد: ▫️ در سال ۲۰۲۴، گردش تجاری دو کشور به رقم رکورد ۱۲ میلیارد دلار رسید (محصولات اصلی، کالاهای مرتبط با تحریم، تجارت طلا و الماس). ▫️ در سال ۲۰۲۵، گردش تجاری به ۸ میلیارد دلار کاهش یافت (به دلیل توقف تجارت طلا و الماس و برخی کالاهای تحریمی). ▫️ در نیمهٔ اول سال ۲۰۲۶، این شاخص تنها ۲.۶۳۰ میلیارد دلار بود (گردش تجاری اصلی کاهش یافته، اما تجارت مرتبط با تحریم همچنان ادامه دارد). اگر این روند ادامه یابد، در پایان سال با توجه به محدودیت‌ها، این رقم می‌تواند ۴ میلیارد دلار باشد. بحران به وضوح قابل مشاهده است. ▫️ در سال ۲۰۲۵، حجم انتقالات بانکی از روسیه به ارمنستان ۳.۸۷ میلیارد دلار بود. ▫️ در ماه‌های ژانویه تا مه ۲۰۲۶، این رقم ۱.۹ میلیارد دلار بوده است. وضعیت فعلاً پایدار است. 🔹دارایی‌های استراتژیک روسیه در ارمنستان: ▫️ گازپروم — شبکهٔ توزیع گاز ارمنستان. بحث تغییر قیمت گاز در جریان است و پتانسیل بحران در این حوزه وجود دارد. ▫️ نیروگاه هسته‌ای — توسط روس‌اتم. ارمنستان قصد دارد به نیروگاه‌های مدولار ساخت آمریکا روی آورد. ▫️ راه‌آهن قفقاز جنوبی — راه‌آهن‌ها. ارمنستان قبلاً موضوع پایان دادن به مدیریت امتیازی را مطرح کرده است. ▫️ بنابراین، از کل طیف روابط ارمنستان و روسیه، بحران عمدتاً شامل گردش تجاری، مشارکت ارمنستان در CSTO، احتمال خاتمهٔ امتیاز راه‌آهن قفقاز جنوبی و تجدید نظر در فعالیت نیروگاه هسته‌ای می‌شود. ▫️ در آینده، روسیه ممکن است جریان گردشگری را کاهش داده و در مورد انتقالات بانکی مشکلاتی ایجاد کند. 🔹 آذربایجان در این میان در کجا قرار دارد؟ ▫️ پس از نشست واشنگتن در تاریخ ۸ اوت ۲۰۲۵ و انحلال گروه مینسک سازمان امنیت و همکاری اروپا در دسامبر ۲۰۲۵، موضوع قره‌باغ از دستور کار خارج شد و دستور کار صلح تثبیت گردید. ▫️ دستور کار صلح با آذربایجان، شرایطی را برای ارمنستان فراهم کرده است تا حاکمیت خود را افزایش دهد. اینکه دولت نیکول پاشینیان چگونه و در چه جهتی از این فرصت استفاده خواهد کرد، به خود رهبری ارمنستان بستگی دارد. ▫️ دستور کار صلح، تهدیدات ناشی از آذربایجان و ترکیه را برای ارمنستان از بین برده است. این یکی از عناصر اصلی نیاز به روابط متحدانه با روسیه بود. ▫️ پروژه TRIPP که با آذربایجان و ایالات متحده توافق شده است، امکان ایجاد یک خط راه‌آهن جدید در خاک ارمنستان، خارج از حوزهٔ مسئولیت راه‌آهن قفقاز جنوبی را فراهم کرده و روند خاتمهٔ امتیاز توسط دولت ارمنستان را به روز کرده است. ▫️ از طریق TRIPP، ارمنستان امکان ایفای نقش ترانزیتی در مسیر شرق-غرب را به دست می‌آورد. این امر به دولت ارمنستان اجازه می‌دهد تا با کاهش مشارکت روسیه، استراتژی حمل‌ونقل خود را بازنگری کند. ▫️ صادرات بنزین از آذربایجان به ارمنستان آغاز شده و جایگزینی برای تأمین روسیه ایجاد کرده است. در آینده، تأمین سایر منابع انرژی نیز ممکن است امکان‌پذیر شود. ▫️ بنابراین، می‌توان گفت که آذربایجان روسیه را از ارمنستان بیرون نمی‌راند. ▫️ دستور کار صلح بین آذربایجان و ارمنستان، واقعیت جدیدی را در منطقه ایجاد کرده و حاکمیت ارمنستان را افزایش می‌دهد. دولت ارمنستان نیز تعیین می‌کند که چگونه از فرصت‌های حاکمیتی فزاینده در روابط خود با روسیه استفاده کند. ▫️ اکنون تنها باید مشاهده کرد که روسیه تا چه حد برای حفظ جایگاه و نقش خود در منطقه پیش خواهد رفت. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 آذربایجان برای نخستین بار میزبان مسابقات قهرمانی جهان کشتی ساحلی زیر ۱۷ سال و مرحله چهارم سری جهانی خواهد بود 🔹 رقابت‌ها از ۲۷ تا ۲۹ اوت در مجموعه تفریحی «سی بریز» برگزار می‌شود ▫️ به گزارش فدراسیون کشتی، این مسابقات از تاریخ ۲۷ تا ۲۹ اوت در مجموعه تفریحی «سی بریز» (Sea Breeze) برگزار خواهد شد. ▫️ در مسابقات قهرمانی جهان زیر ۱۷ سال (۲۷ اوت)، حدود ۱۵۰ کشتی‌گیر جوان از ۳۴ کشور به رقابت خواهند پرداخت. همچنین در تاریخ‌های ۲۸ و ۲۹ اوت، مرحله سری جهانی در بخش بزرگسالان با حضور بیش از ۶۰ ورزشکار برگزار می‌شود. ▫️ به طور کلی، بیش از ۲۰۰ شرکت‌کننده از ۳۴ کشور در ساحل دریای خزر گرد هم خواهند آمد. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 روسیه ۲۰ واگن گندم به وزن ۱۴۰۰ تن از طریق ترانزیت آذربایجان به ارمنستان ارسال کرد 🔹 قطار از ایستگاه «بیله‌جری» به سمت «بویوک قسیک» حرکت کرده است ▫️ قطار مذکور از خاک گرجستان عبور کرده و از آنجا به سمت ارمنستان هدایت خواهد شد. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 دربارهٔ امتیاز راه‌آهن روسیه در ارمنستان 🔹 نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر ارمنستان، موضوع فروش امتیاز روسیه در راه‌آهن ارمنستان را همچنان در دستور کار نگه داشته است. ▫️ مشخص شده است که اتصال جمهوری به مسیرهای حمل‌ونقل بین‌المللی دیگر با مرزهای بسته، بلکه با شرکت راه‌آهن قفقاز جنوبی (شرکت تابعهٔ راه‌آهن روسیه) دچار مانع شده است. ▫️ پاشینیان اعلام کرده که پیشنهاد حل «دوستانهٔ» سرنوشت راه‌آهن را ارائه می‌دهد: به گفته وی، فروش کامل یا جزئی امتیاز می‌تواند یک «توافق» باشد. ▫️ به اعتقاد او، حضور راه‌آهن روسیه ظاهراً مانع از پیوستن ارمنستان به سیستم لجستیک بین‌المللی می‌شود. ▫️ با این حال، راه‌آهن قفقاز جنوبی حمل‌ونقل بار از طریق گرجستان را تأمین می‌کند و در حمل‌ونقل چندوجهی در مسیر ایران نیز مشارکت دارد. طرف روسی نیز اعلام کرده است که در صورت باز شدن مرزها، برای نوسازی بخش‌های ریلی در مناطق مرزی با آذربایجان و ترکیه آمادگی دارد. ▫️ واگذاری امتیاز به یک کشور «دوست»، نه مسیرهای جدید و نه سرمایه‌گذاری را برای ارمنستان تضمین نمی‌کند. ▫️ اپراتور جدید با همان واقعیت جغرافیایی روبرو خواهد شد. موقعیت ارمنستان از نظر حمل‌ونقل چندان مطلوب نیست. ▫️ تغییر مدیر می‌تواند تداوم فنی را مختل کند. در عین حال، راه‌آهن روسیه از سال ۲۰۰۸ بیش از ۳۰ میلیارد روبل در این سیستم سرمایه‌گذاری کرده و شرکت ممکن است حق مطالبهٔ غرامت داشته باشد. ▫️ به نظر می‌رسد پاشینیان در تلاش است تا از شر امتیاز روسیه خلاص شود، به دلیل پروژه TRIPP که ایالات متحده قصد اجرای آن را در جنوب ارمنستان (۴۰ کیلومتر) دارد، ایجاد خط ریلی ترانزیتی در آنجا، چشم‌انداز پیوستن به «کریدور میانی» و پروژهٔ موازی «دروازهٔ جهانی» اتحادیه اروپا. ▫️ با این حال، چشم‌انداز این پروژه‌ها هنوز نامشخص است. ▫️ حتی سود احتمالی از این پروژه‌ها نیز می‌تواند با اختلافات داوری، هزینه‌های مالی و ریسک بی‌ثباتی کل سیستم ریلی کشور تحت‌الشعاع قرار گیرد. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 روسیه و ایران درباره تأمین گاز به توافق رسیدند 🔹 وزیر نفت ایران: توافق اولیه بر سر شرایط اصلی قرارداد حاصل شده است ▫️ محسن پاکنژاد، وزیر نفت ایران، اعلام کرد که بر سر شرایط اصلی قرارداد تأمین گاز که مدتها مورد مذاکره با روسیه بوده، توافق حاصل شده است. خبرگزاری اسنا (ISNA) ایران این مطلب را گزارش کرده است. ▫️ بر اساس این توافق، برنامه‌ریزی شده است تا سالانه تا ۵۵ میلیارد مترمکعب گاز از روسیه از طریق خط‌لوله‌ای که از خاک آذربایجان عبور می‌کند، به ایران تأمین شود. این حجم، نزدیک به ظرفیت خط‌لوله «جریان شمالی ۱» (نورد استریم) است. ▫️ ایران می‌تواند این گاز را مجدداً به سایر کشورها بفروشد. به گفته تحلیلگران، در طول مدت ۳۰ ساله این قرارداد، این توافق می‌تواند سالانه تا ۱۲ میلیارد دلار درآمد برای ایران به همراه داشته باشد. ▫️ می‌توان گفت که روند تغییر مسیر گاز روسیه از اروپا به سمت چین و هند، عملاً به پایان رسیده است. ▫️ اروپا از این معادله کنار گذاشته شده است. سایر کشورها در این فرآیند حضور دارند. مسئله به همین سادگی است. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 آرمن گریگوریان از سمت دبیر شورای امنیت ارمنستان برکنار شد 🔹 آلن سیمونیان، رئیس سابق مجلس، جایگزین وی شد ▫️ نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر ارمنستان، از برکناری آرمن گریگوریان از سمت دبیر شورای امنیت ملی این کشور خبر داد. ▫️ به گفته وی، آلن سیمونیان، رئیس سابق مجلس ملی ارمنستان، در این سمت جایگزین گریگوریان شده است. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 الهام علی‌اف: صلح در منطقه دیگر ماهیتی غیرقابل‌بازگشت یافته است 🔹 رئیس‌جمهور: دستور کار صلح توسط آذربایجان مطرح شده و این کشور تلاش‌های خود را در این مسیر ادامه خواهد داد ▫️ الهام علی‌اف، رئیس‌جمهور آذربایجان، اعلام کرد که صلح در منطقه دیگر ماهیتی غیرقابل‌بازگشت یافته است. ▫️ رئیس‌جمهور تأکید کرد که دستور کار صلح دقیقاً توسط طرف آذربایجانی مطرح شده و این کشور به تلاش‌های خود در این جهت ادامه خواهد داد. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 هزینه‌های جمعیت آذربایجان برای بنزین و گازوئیل در ماه‌های ژانویه تا ژوئیه ۲۰۲۶ به ۲.۳۳ میلیارد منات رسید 🔹 این مبلغ نسبت به مدت مشابه سال قبل ۴.۹ درصد افزایش یافته است ▫️ بر اساس گزارش کمیته دولتی آمار، سهم سوخت در کل هزینه‌های مصرفی ۶.۱ درصد بوده است. ▫️ در طول هفت ماه، حجم کل خرده‌فروشی به ۳۸.۳۶ میلیارد منات رسیده که نشان‌دهنده رشد ۳.۸ درصدی در مقیاس واقعی است. ▫️ از این میزان، ۲۰.۸۴ میلیارد منات مربوط به محصولات غذایی، نوشیدنی‌ها و محصولات دخانی، و ۱۷.۵۱ میلیارد منات مربوط به کالاهای غیرخوراکی بوده است. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 پاشینیان: ارمنستان حتی در صورت رفع تمام محدودیت‌ها توسط روسیه، صادرات خود را متنوع خواهد کرد 🔹 نخست‌وزیر ارمنستان بر ضرورت کاهش وابستگی به یک حلقه تأکید کرد ▫️ نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر ارمنستان، اعلام کرد که این کشور حتی در صورتی که روسیه تمام محدودیت‌ها را بردارد، به تنوع‌بخشی به صادرات خود ادامه خواهد داد. ▫️ وی گفت: «روابط ما در هر صورت باید متنوع شود. وابستگی زیاد به یک حلقه برای واردات یا صادرات، یک مشکل است.» ▫️ پاشینیان همچنین خاطرنشان کرد که ایروان در هنگام حل مشکلات مربوط به راه‌آهن، تمایلی به تشدید تنش با مسکو ندارد. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 علی‌اف: پروژه TRIPP آغاز شده و در آینده‌ای نزدیک اجرا خواهد شد 🔹 رئیس‌جمهور آذربایجان در سفر به نخجوان: خط انتقال برق از طریق خاک ارمنستان آماده است ▫️ الهام علی‌اف، رئیس‌جمهور آذربایجان، در مصاحبه‌ای در جریان سفر خود به نخجوان اعلام کرد که پروژه احداث خط انتقال برق از آذربایجان به نخجوان از طریق خاک ارمنستان در چارچوب پروژه TRIPP، آماده است. ▫️ به گفته وی، کارشناسان آذربایجانی پیش‌تر تحلیل‌های لازم را انجام داده و مکان‌های نصب پایه‌های خطوط انتقال برق را مشخص کرده‌اند. ▫️ علی‌اف همچنین اعلام کرد که پروژه TRIPP آغاز شده است. به گفته وی، در تاریخ ۸ اوت، طی تماس تلفنی با دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، طرفین بر سر اجرای این پروژه در «آینده‌ای نزدیک» به توافق رسیده‌اند. ▫️ وی خاطرنشان کرد: «در چارچوب پروژه TRIPP، راه‌آهنی که در خاک آذربایجان در حال احداث است، تا سال آینده به مرز ارمنستان خواهد رسید. جاده هورادیز-آغبند نیز عملاً آماده است.» ▫️ به گفته الهام علی‌اف، اتحادیه اروپا به پروژه راه‌آهن نخجوان علاقه نشان داده است. ▫️ وی افزود: «نمایندگان اتحادیه اروپا پیش‌تر از نخجوان بازدید کرده و از نزدیک با وضعیت میدانی آشنا شده‌اند. اتحادیه اروپا و همچنین تعدادی از سازمان‌های بین‌المللی و دولت‌های دیگر، به این مسیر حمل‌ونقل علاقه‌مند هستند و می‌خواهند به عنوان مشارکت‌کننده در پروژه حضور یابند.» ▫️ علی‌اف تأکید کرد که پس از احیای راه‌آهن نخجوان، دومین خط ریلی اتصال‌دهنده آذربایجان به ایران نیز احداث خواهد شد. ▫️ وی گفت: «کریدور حمل‌ونقل شمال-جنوب به سمت خلیج فارس جهت‌گیری می‌کند و از آنجا می‌تواند تا پاکستان که در نزدیکی این منطقه قرار دارد، امتداد یابد.» 📎 منبع: 1lurer 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 سرلشکر رحیم صفوی، مشاور عالی فرمانده کل نیروهای مسلح ایران: 1️⃣ هیچ توافق قبلی بین ایران و ارمنستان در مورد پروژه TRIPP وجود ندارد — ادعاهای طرف ارمنی با واقعیت مطابقت ندارد و حتی تفاهم اولیه‌ای نیز در این زمینه حاصل نشده است. 2️⃣ ایران محدودیت‌های اصولی خود را به‌وضوح به ایروان ابلاغ کرده است — این موضع قاطع و بدون ابهام بوده و امکان تفسیرهای متفاوت را نمی‌پذیرد. 3️⃣ ایران مخالف حضور ایالات متحده در قفقاز جنوبی است، همان‌گونه که با حضور آمریکا در خلیج فارس نیز مخالف است؛ این یک موضع کاملاً منسجم و ثابت است. 4️⃣ امنیت مرزها و منطقه توسط ایران به عنوان یک مسئلهٔ واحد در نظر گرفته می‌شود — از این منظر، پروژه TRIPP در قالب فعلی خود، تهدیداتی را برای امنیت ملی ایجاد می‌کند. 5️⃣ مذاکرات با ارمنستان ادامه دارد، اما در صورتی که مسئولیت تأمین امنیت به نیروهای مسلح ایالات متحده واگذار شود، ایران حق خود را برای اتخاذ اقدامات تلافی‌جویانه محفوظ می‌دارد. 6️⃣ مطلوب‌ترین سناریو برای ایران، کنترل مستقل مرزبانان ارمنی بر مرز ایران و ارمنستان و همچنین بر تمامی مسیرهای عبوری از آن مرز است. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 گزارش چندملیتی: یکی از گروگان‌های روسی در زندان آذربایجان مورد شکنجه قرار گرفته و حافظه خود را از دست داده است 🔹 یک دانشجوی ۲۳ ساله روسی به نام دیمیتری فدوروف که ادعا می‌شود توسط آذربایجان گروگان گرفته شده، دیگر بستگان خود را نمی‌شناسد ▫️ مدافعان حقوق بشر در بیانیه‌ای اعلام کردند: «در ملاقات با مادرش، نتوانست نام او را ببرد و مادرش را خواهر خود پنداشت. این جوان باید نجات یابد، و این کار باید فوراً انجام شود.» ▫️ گفته می‌شود فدوروف در سال ۲۰۲۵ به همراه ۷ شهروند دیگر روسیه توسط آذربایجان گروگان گرفته شده است. ▫️ یک سال پیش، او در بیمارستان زندان آذربایجان تحت عمل جراحی اورژانسی قرار گرفت. به گزارش‌ها، با وجود وخامت شدید وضعیت پس از عمل، مراقبت‌های پزشکی لازم به او ارائه نشده است. ▫️ یادآوری می‌شود که به گفته برخی از مقامات کشورمان، روابط خوبی با آذربایجان وجود دارد. 📎 منبع: Многонационал 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 مهلت مناقصه بین‌المللی احداث بزرگراه بین گرجستان، آذربایجان و ارمنستان ۱۰ روز تمدید شد 🔹 تا ۲۴ اوت فرصت برای ارائه درخواست‌ها تمدید گردید ▫️ مهلت شرکت در مناقصه بین‌المللی برای احداث یک بزرگراه جدید که از خاک سه کشور گرجستان، آذربایجان و ارمنستان عبور می‌کند، به مدت ۱۰ روز تمدید شد. اکنون متقاضیان تا تاریخ ۲۴ اوت فرصت دارند درخواست‌های خود را ارائه دهند. ▫️ ارزش این پروژه ۲۵۰ میلیون یورو (معادل ۴۹۰ میلیون منات) برآورد شده است. جاده‌های جدید با طول کل ۶۱.۳ کیلومتر، از شهر روستاوی به سمت پل سرخ و همچنین به سمت ساداخلی احداث خواهند شد. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 اوپک آمار تولید نفت خام آذربایجان در ماه ژوئیه ۲۰۲۶ را اعلام کرد 🔹 کاهش ۰.۹ درصدی تولید نسبت به ماه گذشته ▫️ بر اساس گزارش ماهانه بازار نفت اوپک، تولید نفت خام آذربایجان در ماه ژوئیه ۲۰۲۶ به طور متوسط روزانه ۴۵۳ هزار بشکه بوده است. ▫️ بر اساس این گزارش، تولید نفت در ماه ژوئیه نسبت به ماه قبل، روزانه ۴ هزار بشکه (معادل ۰.۹ درصد) کاهش یافته است. در ماه ژوئن، این رقم ۴۵۷ هزار بشکه در روز بود. ▫️ به گفته اوپک، میانگین تولید نفت خام آذربایجان در سه ماهه اول سال ۲۰۲۶ روزانه ۴۵۴ هزار بشکه و در سه ماهه دوم ۴۵۷ هزار بشکه بوده است. ▫️ بدین ترتیب، تولید ماه ژوئیه نسبت به میانگین سه ماهه دوم، روزانه ۴ هزار بشکه کاهش یافته است. 🔹 آمار شش ماهه اول سال ▫️ بر اساس گزارش کمیته دولتی آمار، در نیمه اول سال جاری، آذربایجان ۱۳.۲۷ میلیون تن نفت خام (شامل میعانات گازی) تولید کرده است. ▫️ این میزان نسبت به مدت مشابه سال گذشته، ۴۲۱.۸ هزار تن (معادل ۳.۱ درصد) کاهش داشته است. ▫️ از کل تولید نفت خام در دوره مورد گزارش، ۱۳.۲۳ میلیون تن نفت قابل عرضه به بازار بوده که نسبت به مدت مشابه سال قبل، ۴۲۴.۲ هزار تن (معادل ۳.۱ درصد) کاهش یافته است. ▫️ به طور کلی، ارزش کل تولید در بخش معدن آذربایجان در نیمه اول سال جاری بالغ بر ۱۹.۳ میلیارد منات (۱۱.۳ میلیارد دلار) بوده که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۲.۸ درصد کاهش نشان می‌دهد. 🔹 تفکیک تولید بر اساس میادین ▫️ بر اساس گزارش وزارت انرژی، در دوره مورد گزارش، تولید نفت در آذربایجان به شرح زیر بوده است: ➖ بلوک میادین «آذری-چراغ-گونشلی»: ۷.۹ میلیون تن ➖ میدان «شاه‌دنیز»: ۱.۷ میلیون تن ➖ میدان «آب‌شوران»: ۰.۳ میلیون تن ➖ تولید نفت شرکت سکار (شامل میعانات گازی): ۳.۴ میلیون تن 🔹 آمار صادرات ▫️ در این دوره، مجموعاً ۱۰.۵ میلیون تن نفت (شامل میعانات گازی) صادر شده است. ➖ ۹.۵ میلیون تن توسط کنسرسیوم ➖ ۰.۷ میلیون تن توسط شرکت سکار ➖ ۰.۳ میلیون تن توسط شرکت جوکپ صادر شده است. 🔹 تولید روزانه و پالایش ▫️ در نیمه اول سال جاری، میانگین تولید نفت خام روزانه ۶۱ هزار تن (۴۴۹ هزار بشکه) و تولید میعانات گازی روزانه ۱۲ هزار تن (۱۰۳ هزار بشکه) بوده است. مجموع تولید نفت روزانه به طور متوسط ۷۳ هزار تن (۵۵۲ هزار بشکه) بوده است. ▫️ در دوره مورد گزارش، حجم نفت پالایش‌شده ۲.۹ میلیون تن بوده است. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 آذربایجان و اندونزی به دنبال گشودن پتانسیل تجاری استفاده‌نشده هستند 🔹 بررسی راه‌های جدید برای گسترش روابط اقتصادی دوجانبه ▫️ جمهوری آذربایجان و جمهوری اندونزی در حال بررسی روش‌های جدیدی برای گسترش تجارت دوجانبه و بهره‌برداری از ظرفیت‌های اقتصادی استفاده‌نشده هستند. هر دو طرف در تلاشند تا روابط تجاری خود را عمیق‌تر کرده و همکاری‌های تجاری را افزایش دهند. ▫️ تمرکز اصلی بر گسترش گردش تجاری، شناسایی حوزه‌های جدید همکاری و ایجاد ارتباطات قوی‌تر بین بخش‌های خصوصی دو کشور است. ▫️ گام‌های برداشته‌شده در جهت همکاری اقتصادی نزدیک‌تر، نشان‌دهندهٔ علاقهٔ آذربایجان به تقویت روابط تجاری خود با آسیای جنوب‌شرقی و همچنین گشایش فرصت‌های جدید برای شرکت‌های اندونزیایی در قفقاز جنوبی است. ▫️ تقویت روابط تجاری می‌تواند به افزایش سرمایه‌گذاری‌ها، تنوع‌بخشی به بازارها و توسعهٔ مشارکت‌های اقتصادی بلندمدت کمک شایانی کند. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 مسیرهای راهبردی زمینی 🔹 چالش‌های جغرافیایی و راه‌کارهای نوین حمل‌ونقل ▫️ غرب برای مدتی طولانی از تنگه‌های دریایی به عنوان ابزاری برای اعمال فشار استفاده کرده است. تنگه‌های بسفر، هرمز و سوئش، نقاط عبوری راهبردی هستند که غرب از طریق آن‌ها تلاش می‌کند بر تجارت جهانی تسلط یابد. ▫️ ابزارهای قدرت، تنها کشتی‌های جنگی نیستند. بیمه، خدمات بندری و کارگزاران نیز به همان اندازه ابزارهای نفوذ قدرتمندی محسوب می‌شوند. بریتانیا حمل نفت روسیه را با قیمت‌های بالاتر از سقف تعیین‌شده ممنوع کرده و اتحادیه اروپا نیز ورود صدها نفت‌کش را به بنادر خود ممنوع ساخته است. در نتیجه، روسیه به مسیرهای جایگزین نیاز دارد. ▫️ یکی از گزینه‌های اصلی، کریدور شمال-جنوب است که از خاک آذربایجان و ایران می‌گذرد. در سال ۲۰۲۴، حدود ۲۰ میلیون تن بار از این مسیر جابه‌جا شده است. با این حال، بخش کلیدی آن یعنی راه‌آهن رشت-آستارا هنوز تکمیل نشده است. روسیه ۱.۳ میلیارد یورو اعتبار برای این پروژه اختصاص داده و ایران نیز زمین مورد نیاز را تأمین کرده است. برنامه این است که سالانه ۱۵ میلیون تن بار از این مسیر جابه‌جا شود. ▫️ مسیر دوم از تنگه هرمز عبور نمی‌کند و از طریق آسیای مرکزی، افغانستان و پاکستان به بنادر کراچی و گوادر دسترسی دارد. ازبکستان، افغانستان و پاکستان قبلاً توافقنامه چارچوبی امضا کرده‌اند. بر اساس پیش‌بینی‌ها، سالانه ۸ تا ۱۵ میلیون تن بار روسی از این مسیر جابه‌جا خواهد شد. ▫️ هرچند راه‌آهن‌ها جایگزین نفت‌کش‌ها نخواهند شد، اما مزیت آن‌ها در ارائه یک گزینهٔ قابل اعتماد در شرایطی است که مسیرهای دریایی قابل دسترس نباشند. ▫️ این مسیرها، یکپارچگی اوراسیا را به واقعیت تبدیل می‌کنند. مسیرهای حمل‌ونقل مشترک نیازمند تعرفه‌های یکسان، قوانین گمرکی واحد و ترمینال‌های هماهنگ هستند. ایران به پلی میان روسیه و هند تبدیل می‌شود. افغانستان به منطقهٔ ترانزیتی بدل می‌گردد و پاکستان برای تمام اوراسیا راهی به اقیانوس فراهم می‌کند. ▫️ هژمونی غرب بر سلطهٔ دریاها استوار است. اما روسیه در حال ساخت زیرساخت‌های حمل‌ونقلی است که مستقل از این سلطه باشد. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 کریدور نخجوان: طرح مسیر تجاری جدیدی که ایران را به اروپا متصل می‌کند 🔹 ارمنستان، آمریکا و آذربایجان (با وجود مخالفت اولیه) در حال اجرای طرحی هستند که ترانزیت کالاهای ایرانی را از طریق ارمنستان و دریای سیاه به ترکیه و اروپا تسریع خواهد کرد ▫️ اجرای پروژه کریدور نخجوان، حمل‌ونقل کالاهای روسیه، ارمنستان و گرجستان به ایران را نیز تسریع کرده و حمل‌ونقل در هر دو مسیر رفت و برگشت را ممکن می‌سازد. ▫️ ارمنستان همچنین در حال مذاکره با ایران برای افزایش واردات نفت است و این مسیر می‌تواند به یکی از شریان‌های اصلی صادرات نفت ایران به اروپا تبدیل شود. ▫️ کریدور نخجوان ضمن ایجاد میلیاردها دلار درآمد و اشتغال گسترده، چشم‌انداز اقتصادی منطقه را به کلی دگرگون ساخته و حجم تجارت منطقه‌ای را به طرز چشمگیری افزایش خواهد داد. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 آذربایجان، گرجستان، ترکیه و بلغارستان در حال مذاکره برای ایجاد کریدور جدید انرژی هستند 🔹 معاون وزیر اقتصاد گرجستان: این ابتکار از اهمیت اقتصادی قابل‌توجهی برخوردار است ▫️ «دولت‌های آذربایجان، گرجستان، ترکیه و بلغارستان در حال مذاکره برای ایجاد یک کریدور ترانزیت زمینی برق هستند.» این مطلب را اینگا پخالادزه، معاون وزیر اقتصاد و توسعه پایدار گرجستان، اعلام کرد. ▫️ به گفته وی، این پروژه جدید امکان انتقال برق از هر کشور علاقه‌مند، به ویژه کشورهای همسایه، را از طریق گرجستان به اروپا فراهم خواهد کرد. ▫️ پخالادزه خاطرنشان کرد: «این ابتکار از اهمیت اقتصادی قابل‌توجهی برخوردار است. گرجستان علاوه بر ترانزیت، برق خود را نیز صادر خواهد کرد که به نوبهٔ خود از کسب‌وکارهای محلی حمایت کرده و به توسعهٔ بیشتر بخش انرژی کشور کمک می‌کند». 📱 مرکز مطالعات آذربایجان

📰 سامانه‌های پدافند هوایی «مجید AD-08» ایران در زرادخانه ارتش ارمنستان — تصاویر کاربرد رزمی 🔹 ویدیوی منتشرشده از عملیات این سامانه‌ها در کنار نیروهای مسلح ارمنستان را مشاهده کنید. ▫️ تصاویری از به‌کارگیری سامانه‌های پدافند هوایی «مجید AD-08» ساخت ایران در اختیار نیروهای مسلح ارمنستان منتشر شده است. 📱 مرکز مطالعات آذربایجان