🏛 تاریخ درترازو 🏛 Date in the balance

اردیبهشت ماه ۱۳۵۲ سفر علمی تفریحی دختران #دبیرستان_آناهیتای‌ اهواز به #آتن پایتخت یونان. 🔻بنده در اویل دهه هفتاددانشجوی رشته #تاریخ در #دانشگاه_تهران بودم ... امادریغ از یک سفرعلمی به اصفهان یا شیراز...😜 T.me/tarikhdartarazoo 🏛

لیلاز؛ ادب و دانشش جناب لیلاز، فعال اصلاح طلب می فرمایند: 👈حکومت پهلوی یه بشکه گُوهه که دو سانت روش عسله، به لحاظ اقتصادی. ولی کاش این اقتصاددان مودب و گرانپایه‌ پیش از ارائه این حکم بسیار کلی به داده های بانک مرکزی ایران و یا دستکم آمار و  صندوق بین المللی پول سرکی میزد. این دو منبع معتقدند که طی دو دهه ۱۳۳۵ تا ۱۳۵۵، رشد واقعی تولید ناخالص داخلی ایران‌، سالانه بین ۹تا۱۰ درصد بوده که حاکی از افزایش بیش از پنج‌برابری درآمد سرانه واقعی بوده است. بنابراین ادعای «بشکه گه با دو سانت عسل» از نظر شاخص‌های کلان اقتصادی با داده‌های معتبر سازگار نیست. رشد آن دوره واقعی و در مقیاس جهانی قابل‌توجه و بلکه کم مانند بود. اقتصاد ایران در ۱۹۶۰ تا ۱۹۷۶ به‌طور متوسط سالانه ۹٫۸٪ رشد واقعی داشته؛ جزو ۵ رشد جهان. هم‌چنین رشد واقعی درآمد سرانه نیز حدود ۷٪ در سال بوده است؛ بنابراین رشد فقط ناشی از افزایش جمعیت نبوده است. مهمتر این‌که سرانه واقعی از ۲۵۷۷ دلار در ۱۹۵۶ به ۱۳۳۳۰ دلار در ۱۹۷۶ رسیده است؛ بیش از پنج برابر. ✍ #یدالله_کریمی_پور ⏰ ۱۵ ثانیه T.me/tarikhdartarazoo 🏛

#جرج_اورل: "حکومتهای خودکامه #جنگ را یک نعمت می دانند..." ⏰ ۲۶ ثانیه T.me/tarikhdartarazoo 🏛

دوصدراعظم دوران قاجار دوهمشهری، با افکارو اندیشه های اصلاح طلبانه وتحول خواهانه، با سرنوشت های مشابه و ناگوار. میرزاابوالقاسم فراهانی( #قائم_مقام_فراهانی) میرزا محمدتقی خان فراهانی( #امیرکبیر) ⏰ ۳۱ ثانیه T.me/tarikhdartarazoo 🏛

خداحافظ ای همنشین همیشه ... 😢 T.me/tarikhdartarazoo 🏛

تعدادی از حکام ورهبرانی که از مخفی گاه و دور از انظار عمومی ،حکمرانی می کردند. . 🔸انزواگزینی شیوه‌ای از حکمرانی در حکومت‌های اقتدارگراست که در آن رهبر، به جای حضور فعال در عرصه عمومی، از غیبت، برای حفظ و تقویت قدرت خود استفاده می‌کند. 🔸بنابراین در تاریخ سیاسی جهان، قدرت یک حاکم همواره با توانایی او در ظاهر شدن در عرصهٔ عمومی سنجیده نشده و این قدرت می‌تواند دور از انظار عمومی هم ادامه یابد یا حتی اساسا از آغاز، مثل مورد مجتبی خامنه‌ای در ایران، در غیبت شکل بگیرد. 🔸برخی حاکمان در نظام‌های استبدادی و اقتدارگرا از غیبت خود برای پنهان‌کاری، کنترل تصویر عمومی خود یا حتی تقویت ابزارهای اعمال قدرت استفاده می‌کند. 🔸در واقع، این حاکمان با کمتر ظاهر شدن خود در انظار عمومی شکل خاصی از قدرت را پدید می‌آورند که بیشتر بر کنترل پیام‌ها و تقویت نمادها متکی است؛ به‌طوری که حاکم حاضر نیست اما مثلاً عکس‌های او همه جا دیده می‌شود. همچنین فاصله می‌تواند نوعی «تقدس» ایجاد کند. ⏰ ۴۱ ثانیه T.me/tarikhdartarazoo 🏛

این کلیپ ۴۰ ثانیه ای روابط #جمهوری_اسلامی با غرب وشرق را در قالب طنز به زیباترین وگویاترین شکل به تصویر می کشد. T.me/tarikhdartarazoo 🏛

اگر ماشین زمان داشتید، با این قیمت‌ها به کجا سفر می‌کردید؟ ▫️تصاویر آرشیو شده، قیمت تورهای مسافرتی دهه ۵۰ ایران را نشان می‌دهند؛ دورانی که سفر رفتن برای خیلی‌ها دست‌یافتنی‌تر بود و خاطره ساختن خیلی کم هزینه. ⏰ ۳۲ ثانیه T.me/tarikhdartarazoo 🏛

در علوم سیاسی و جامعه‌شناسی، نظام‌های ایدئولوژیک و مذهبی تمامیت‌خواه، برای تداوم سلطه و تثبیت گفتمان خود، به ابزاری بنیادین نیاز دارند؛ «جزم‌اندیشی» (Dogmatism) در این ساختارها نه یک پدیده اتفاقی، بلکه یک «مهندسی معکوس آگاهی» برای تحقق کنترل اجتماعی است. این نظام‌ها با اتکا به دو بازوی اجرایی، جهان‌بینی شهروندان را محدود می‌کنند: ۱. ایدئولوژیک‌سازی سیستم آموزشی: در این نظام‌ها، آموزش از «تولید دانش انتقادی» به «بازتولید باورهای رسمی» تغییر کارکرد می‌دهد. با حذف تفکر نقادانه و جایگزینی آن با حافظه‌محوری ایدئولوژیک، نظام تلاش می‌کند ذهن پرسشگر را از دوران کودکی به یک «پذیرنده منفعل» تبدیل کند. این روند باعث می‌شود «شک علمی» به‌عنوان یک ناهنجاری اخلاقی یا امنیتی بازتعریف شود. ۲. تبلیغات غیرمستقیم و بدعت‌گذاری: تبلیغات دینی در این جوامع فراتر از دعوت به ایمان، ابزاری برای تنظیم رفتار اجتماعی است. ترویج روایات خاص از دین (که عموما با بدعت‌گذاری همراه است تا با نیازهای سیاسی روز هماهنگ شود)، فضایی ایجاد می‌کند که در آن «اطاعت» به‌عنوان «فضیلت» و «تامل» به‌عنوان «انحراف» تلقی می‌گردد. این «مهندسی هنجارها» باعث می‌شود که جامعه به‌صورت خودکار، مخالفان ایدئولوژی حاکم را طرد کند. هدف مشخص است؛ مهندسی کنترل اجتماعی. نتیجه این جزم‌اندیشیِ سیستماتیک، «اتمیزه کردن» جامعه است. وقتی شهروندان قدرتِ تحلیل فراتر از چارچوب‌های دیکته‌شده را از دست می‌دهند، توانایی سازمان‌دهی برای تغییر و کنش جمعی نیز کاهش می‌یابد. در واقع، این حکومت‌ها با جزم‌اندیشی، «زمینه فکریِ نافرمانی» را در نطفه خفه می‌کنند تا ثبات ساختار قدرت حفظ شود. 👈وظیفه شهروند در چنین ساختاری مقاومت در برابر جزم‌گرایی است؛ در برابر این تکنیک کنترل حکومتی، «آزاداندیشی» صرفا یک امر ذهنی نیست، بلکه یک «کنش سیاسی_ اجتماعی» است. #آزاداندیشی در اینجا به معنای بازگشت به «عقلانیت انتقادی» است. وظیفه شهروند آزاداندیش عبارت است از: تطبیق فکت‌ها با روایت‌های رسمی: به چالش کشیدن داده‌های ایدئولوژیک و جستجوی حقیقت در منابع مستقل. ترویج شک روش‌مند: آموزش گفتگو به جای تقابل احساسی و تشویق دیگران به پرسشگری. مقاومت در برابر برساخت‌های کاذب: رد بدعت‌های مذهبی که برای سرکوب حقوق شهروندی به کار می‌روند. آزاداندیشی در تقابل با جزم‌اندیشی، نه تنها راهی برای رشد فردی، بلکه تنها مسیر خروج از چنبره کنترل اجتماعی و بازپس‌گیریِ عاملیت انسانی است. جامعه‌ای که آزاد می‌اندیشد، به سادگی به بند جزمیت‌های ساختگی درنمی‌آید. T.me/tarikhdartarazoo 🏛

کوتاه وگویا در باره #شاه_عباس بزرگ ، پنجمین سلطان دودمان صفوی ، که از سال ۹۹۵ تا ۱۰۳۸ هجری بمدت ۴۳ سال حکومت کرد. او فرزند سوم شاه محمد خدابنده و همسر مرعشی او، خیرالنساء بیگم، بود. ⏰ ۱ دقیقه T.me/tarikhdartarazoo 🏛

دوران رضاشاه (۱۳۰۴ تا ۱۳۲۰) دوره بازآفرینی هویت ملی و پاسداشت مفاخر ایران بود. در این دوره، انجمن آثار ملی تصمیم گرفت برای بزرگ‌ترین شاعران تاریخ ایران، آرامگاه‌هایی باشکوه و در خور شأن آن‌ها طراحی و بنا کند. ​ ​۱. آرامگاه #فردوسی (توس) ​📐 معمار: کریم طاهرزاده بهزاد (با اقتباس از پاسارگاد و معماری هخامنشی) ​ ​۲. آرامگاه #خیام (نیشابور) ​📐 طراحی اولیه: استاد گُدار (معمار و باستان‌شناس فرانسوی) ​📜 داستان: در سال ۱۳۱۳ ساخت بنایی یادبود برای خیام آغاز شد. البته بنایی که امروز می‌بینیم بعداً توسط #سیحون بازسازی شد، اما سنگ بنای اولیه و جانمایی آرامگاه جدید خیام در همین دوران شکل گرفت. ​۳. آرامگاه #حافظ (شیراز) ​📐 معمار: آندره گدار (با همکاری معماران شیرازی) ​ ​۴. آرامگاه #سعدی (شیراز) ​📐 معمار: آندره گدار (طرح اولیه) T.me/tarikhdartarazoo 🏛

و این جهان گذرنده را خلود نیست و همه بر کاروانگاهیم و پسِ یکدیگر می‌رویم و هیچکس را این‌جا مقام نخواهد بود. چنان باید زیست که پس از مرگ، دعای نیک کنند. ✍ #تاریخ_بیهقی ‌ T.me/tarikhdartarazoo 🏛

سال ۱۳۷۲ 👈عملیات انتقال پیکر #نیمایوشیج پدر شعرنو پارسی از تهران به زادگاهش( #یوش). ⏰ ۱ دقیقه T.me/tarikhdartarazoo 🏛

لیلاز؛ آن بشکه گُه را جای دیگری باید جست‌وجو کرد! #سعیدلیلاز، فعال #اصلاح‌طلب، درباره حکومت پهلوی گفته است یک بشکه گُه بوده که رویش دو سانت عسل ریخته بودند. این جمله بیش از آنکه درباره پهلوی چیزی بگوید، درباره نوع نگاه گوینده به تاریخ و واقعیت‌های امروز ایران حرف می‌زند. اگر قرار است تاریخ را با چنین ادبیاتی قضاوت کنیم، بسیار خوب؛ بیایید عسل و گُه را کنار بگذاریم و کارنامه دو حکومت را روی میز بگذاریم؛ نه با شعار و توهین! در دوره پهلوی اول ، ایران از کشوری عقب‌مانده و گرفتار ساختارهای فرسوده قاجاری، به سمت دولت مدرن، ارتش منظم، نظام آموزشی جدید، دانشگاه، راه‌آهن سراسری، شبکه جاده‌ای، صنایع جدید و توسعه شهری حرکت کرد. دانشگاه تهران تأسیس شد، آموزش نوین گسترش یافت، نظام اداری و حقوقی کشور متحول شد و پروژه‌های بزرگ زیربنایی شکل گرفتند. در دوره محمدرضاشاه فقید نیز صنعتی‌شدن، توسعه زیرساخت‌ها، گسترش دانشگاه‌ها و برنامه‌های توسعه اقتصادی، ایران را به یکی از مهم‌ترین کشورهای در حال توسعه منطقه تبدیل کرد. حالا برسیم به جمهوری اسلامی؛ حکومتی که با شعار استقلال، آزادی، جمهوری اسلامی آمد، اما در عمل اقتصادی گرفتار تورم مزمن، کاهش قدرت خرید، فرار سرمایه و مهاجرت گسترده نیروی متخصص ساخت. کشوری که قرار بود مستضعفان را به رفاه برساند، امروز با بحران مسکن، سقوط ارزش پول ملی، ناترازی انرژی، بحران آب، آلودگی هوا و فرسودگی زیرساخت‌ها دست‌وپنجه نرم می‌کند. در حوزه آزادی‌های اجتماعی نیز حکومتی که خود را مردمی معرفی می‌کند، یکی از گسترده‌ترین ساختارهای کنترل اجتماعی را ایجاد کرده است؛ از حجاب اجباری و فیلترینگ گرفته تا برخورد امنیتی با اعتراضات، محدودیت رسانه‌ها و فعالیت سیاسی و اعدام‌هایی که دیگر برای مردم به یک واقعیت تلخ و تکرارشونده تبدیل شده‌اند. در سیاست خارجی نیز بخش بزرگی از ظرفیت سیاسی و اقتصادی کشور صرف تقابل ایدئولوژیک، حمایت از شبکه نیروهای نیابتی و تروریستی  منطقه‌ای شده، در حالی که مردم ایران با مشکلات اقتصادی روزمره دست‌ و پنجه نرم می‌کنند. هیچ‌کس نمی‌تواند ادعا کند دوران پهلوی کاملاً عاری از خطاهای سیاسی بوده است. اما نقد پهلوی یک چیز است و تحریف تاریخ چیز دیگری ! آیا واقعاً می‌توان خطاهای آن دوره را با ساختار عظیم فساد، رانت، اختلاس، آقازادگی، انحصار اقتصادی و شبکه‌های قدرتی که طی دهه‌های جمهوری اسلامی شکل گرفته مقایسه کرد؟ اگر بله، عدد و سند روی میز بگذارید. آقای لیلاز، اگر دنبال آن بشکه گُه می‌گردید، کمی به چهار دهه اخیر نگاه کنید؛ به اقتصادی که ارزش پول ملی‌اش فرو ریخته، به جوانانی که آینده‌شان را خارج از ایران جست‌وجو می‌کنند، به آبی که نیست، به برقی که نیست، به سرمایه‌ای که فرار کرده و به نخبگانی که مهاجرت کرده‌اند. به حکومتی نگاه کنید که بخش بزرگی از جامعه‌اش را از خود بیگانه کرده و با وجود این همه ثروت، منابع طبیعی، نیروی انسانی و موقعیت ژئوپلیتیک، کشور را گرفتار چنین وضعیتی کرده است. پهلوی را همانند دیگر حکومت‌های تاریخ می‌شود نقد کرد اما نمی‌شود تاریخ توسعه ایران را پاک کرد و بعد انتظار داشت مردم حافظه تاریخی خود را هم پاک کنند. تاریخ را با فحش نمی‌نویسند؛ با کارنامه می‌نویسند. و وقتی کارنامه دو دوره را کنار هم می‌گذاری، شاید بهتر باشد قبل از اینکه به گذشته بشکه گُه بگویی، نگاهی هم به بشکه‌ای بیندازی که خودت امروز درونش ایستاده‌ای. ✍ مهدی نوذر T.me/tarikhdartarazoo 🏛

دُن: شنیدم در این کوه معدن هست بونی: خدا نکند معدن باشد! دن: نمی فهمم! برای چی؟! بونی: مادام که کوه فقیر است، از آن ماست، اما همین که معلوم شد غنی است، #دولت آن را تصاحب خواهد کرد. 👈 دولت یک دست دراز دارد و یک دست کوتاه.دست دراز به همه جا می‌ رسدو برای گرفتن است، ودست کوتاه برای دادن است، وفقط به کسانی می ‌رسدکه خیلی نزدیکند..!! T.me/tarikhdartarazoo 🏛

طولانی‌ترین وکوتاهترین دودمانهای ایران: #اشکانیان با ۴۷۶ سال طولانی ترین دودمان و #افشاریان با ۱۵ سال کم ترین دوره حکومت  ایران بوده اند. T.me/tarikhdartarazoo 🏛

درد دلهای مرحوم #ناصرملک_مطیعی ، بازیگر محبوب ده های ۴۰ و۵۰ روانش شاد ویادش گرامی. ⏰ ۵۴ ثانیه T.me/tarikhdartarazoo 🏛