●═◄ 𝐊𝐈𝐔𝐓 𝐓𝐚𝐫𝐢𝐱 ►═●

Buxoro qozoqlari haqida Arminiy Vamberi (1832–1913) yo‘l xotiralaridan Arminiy Vamberi — Markaziy Osiyo bo‘ylab sayohatlari va turkiy xususan turkiy xalqlarni o‘rganishga qo‘shgan hissasi bilan tanilgan venger tadqiqotchisi, lingvisti va turkishunosidir. Vengriyadagi kambag‘al yahudiy oilasida tug‘ilgan, keyinchalik o‘zining tug‘ma German Vamberger ismini Arminiy Vamberiga o‘zgartirgan. Vamberi 1860-yillarda Markaziy Osiyo bo‘ylab amalga oshirgan ekspeditsiyasi tufayli shuhrat qozondi. U bu safar davomida xavfsiz harakatlanishni ta’minlash maqsadida darvesh — so‘fiy musulmon asketi qiyofasida sayohat qilgan. Uning yo‘nalishi Eron, Afg‘oniston va Turkiston kabi hududlarni qamrab olgan bo‘lib, u yerda qimmatli etnografik, lingvistik va geosiyosiy ma’lumotlarni to‘plagan. Uning «O‘rta Osiyo bo‘ylab sayohat» (1865) kitobida Buxoro xonligida uchratgan qozoqlar haqida qiziqarli tavsiflar keltirilgan: Qirg‘izlar yoki o‘zlari aytganidek, kasaklar Buxoro xonligida unchalik ko‘p emas, shunga qaramay, biz O‘rta Osiyoning barcha ko‘chmanchi xalqlari ichida soni jihatidan eng yirik va ko‘chmanchilik hayotining o‘ziga xos xususiyatlariga ko‘ra eng o‘ziga xos bo‘lgan ushbu xalq haqida bir necha og‘iz so‘z aytamiz. Men sarguzashtlarim davomida tez-tez alohida qarorgohlarga duch kelardim va ularning soni haqidagi savolimga ular doimo kulib: «Avval cho‘ldagi qumni sanab chiq, keyin bizni — qirg‘izlarni», deb javob berishardi. Xuddi shuningdek, ularning chegaralarini aniqlashning ham iloji yo‘q. Biz faqat ular Buyuk dashtda, Sibir, Xitoy, Turkiston va Kaspiy dengizi oralig‘ida yashashlarini bilamiz va bu kengliklar ularning ijtimoiy tuzilishi bilan birgalikda Qirg‘izlarni Rossiya yoki Xitoy kabi kimningdir mulkiga kiritish xato bo‘lishini yaqqol isbotlaydi. Rossiya, Xitoy, Qo‘qon, Buxoro va Xiva qirg‘izlarga faqatgina ularning bojxona amaldorlari ko‘chmanchilar orasida yashagan vaqtigagina egalik qiladi. Ularning uchrashuvi qisqa bo‘lishiga qaramay, Vamberi qozoqlarning musiqa va she’riyatga moyilligini, shuningdek, o‘ziga xos an’analarini ta’kidlaydi: Ularda musiqa va she’riyatga kuchli moyillik, boshqa tomondan esa aristokratik g‘urur borligini aniqlaganimizdan nihoyatda ajablandik. Ikki qirg‘iz o‘zaro uchrashganda, birinchi savol shubhasiz quyidagicha bo‘ladi: «Yetti ota-bobong kimlar?». So‘ralayotgan shaxs, hatto sakkiz yoshli bola bo‘lsa ham, doimo tayyor javobga ega bo‘lishi shart, aks holda u odobsiz deb tan olinishi mumkin. U qozoqlarning jasoratini o‘zi yaqinroq o‘rgangan o‘zbek va turkmanlarning jasorati bilan hamda ularning diniylik darajasini quyidagicha qiyoslaydi: Qirg‘izlar o‘zbeklar yoki turkmanlar kabi jasur emaslar. Islom dini ham u yerda juda sust poydevorga ega. Ularning juda oz qismi, badavlat beylardan tashqari, shaharlardan mullalarni qidirib topadi va ularni qo‘ylar, otlar va tuya shaklida doimo to‘lanadigan ma’lum haq evaziga o‘qituvchilar, ruhoniylar yoki kotiblar vazifasini bajarishga taklif qiladi. 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

🐎Abbosiylar xizmatidan tashqari, farg'onaliklar Vizantiyada ham yollanma askar sifatida xizmat qilishgan: Vizantiya imperiyasida taxminan 840-yilda tuzilgan geteriya imperator shaxsini qo‘riqlashdan tashqari boshqa vazifalarni ham bajaruvchi imperator gvardiyasining guruhlaridan biri bo‘lgan. U uchta guruhga bo‘lingan bo‘lib, ulardan biri asosan xazarlar va farg‘onalik yollanma askarlardan iborat edi. – Golden, P. B. Some notes of the “Comitatus” in Medieval Eurasia with special reference to the Khazars Ilgari farg‘onaliklar va xazarlardan iborat harbiy otryadni qo‘lga kiritgan Vizantiya imperatorlari vikinglarning foydali jihatlarini darhol payqab, ularni yollanma askar sifatida yollashdi va shu tariqa mashhur varang gvardiyasini tuzdilar. – Beckwith, C. Empires of the Silk Road: A History of Central Eurasia from the Bronze Age to the Present Qudomaning so‘zlariga ko‘ra, Konstantinopolda har biri to‘rt ming kishidan iborat bo‘lgan, to‘rtta otliq va ikkita piyoda qo‘shinlar otryadiga bo‘lingan oltita bo‘linma joylashgan edi. Qudoma davrida bu taqsimot ancha aniq bo‘lgan bo‘lardi. Scholai, ekskubitlar, vigla (yoki arifmos) va hikanatlar otryad polklarini tashkil etgan, noumerlar va tōn teichōn polki esa piyoda qo‘shinlar bo‘linmalarini shakllantirgan. Shuningdek, o‘zaro chambarchas bog‘langan yana ikkita polk – geteriya va xazarlar/farg‘onaliklar mavjud bo‘lib, ular doimo soni cheklangan va Konstantin VII davriga kelib saroy gvardiyasining tantanali qo‘shinlarini tashkil etgan. – Haldon, J. F. Kudama ibn Dja’far and the garrison of Constantinople. 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

🇺🇳🇰🇿Oltin O'rda shaharsozligiga saljuqiy me'morchiligining ta'siri Shaharlar qurilishida ko'chmanchi elita o'troq-dehqonchilik mintaqalari, jumladan, Movarounnahrdan keltirilgan asirlarning mehnatidan foydalangan. Shaharlarning ilk aholisi asirlar bo'lganligidan Gilhem Rubrukning ehtimol Ukek shahriga tegishli qurilish haqidagi qaydlari dalolat beradi. Biroq keyingi davrlarda shaharlar aholisi erkin va badavlat kishilardan iborat bo'lgan, buni Saratov arxeologlarining tadqiqotlari tasdiqlaydi. Musulmon shaharlarining o'ziga xos yodgorliklari qatoriga diniy binolar kiradi. Ular Oltin O'rda shaharlarida ham mavjud bo'lgan. Gumbazli zal turidagi masjidlar, shuningdek, Erondagi kishk-masjidlar zardushtiylarning "chortoq" deb nomlangan o't ibodatxonalari namunasida bunyod etilgan. Shu tariqa, Movarounnahr me'morchilik an'analariga islom bilan bir qatorda zardushtiylik ham ta'sir ko'rsatgan. Tadqiqotchi olimaning fikricha, Oltin O'rdadagi dastlabki masjidlar Berke hukmronligi davrida qurila boshlangan, biroq ko'chmanchi elita islomni davlat dini sifatida qabul qilgan O'zbek xon davrida keng ko'lamli qurilish ishlari olib borilgan. Masjidlarning ommaviy ravishda qurilganligidan mashhur marokashlik sayyoh Ibn Battuta ham guvohlik beradi. Oltin O'rda davriga oid O'rta va Quyi Volgabo'yi, Qrim hamda Shimoliy Kavkaz masjidlari uchun rejadagi kvadrat yoki to'g'ri burchakli binolar xos bo'lib, ularning ichki makoni to'sinlar yoki arkalar ko'rinishidagi yassi toshnomani (shiftni) qo'llab turuvchi ustunlar qatoriga bo'lingan. To'g'ri burchakli masjidlar ko'pincha meridian yo'nalishida, ammo Yuqori Julatning Katta masjididek kenglik yo'nalishida ham cho'zilishi mumkin bo'lgan. Binoning bosh kirish qismi shimoliy devorda, mehrobga qarama-qarshi joylashgan va portal bilan hoshiyalangan. Saroy masjidiga kichik hovuzli hovlining mavjudligi xosdir. Vodyanskoye shaharchasi masjidida mehrob oldidagi makon to'siq bilan ajratilgan bo'lib, bu yerda tom ehtimol balandroq bo'lgan. Arxeologning so'zlariga ko'ra, Oltin O'rdadagi masjidlarning bunday turi Kichik Osiyo ta'siri ostida shakllangan. Kichik Osiyo me'morchiligining tanish belgisi bu — stalaktitlar bilan to'ldirilgan o'tkir burchakli uchburchak bilan yakunlanuvchi chuqur nishdagi kirish joyi bilan ajralib turadigan mashhur "saljuqiy portali"dir; portal nishi ko'pincha yarim doira yoki ravoqli arkaga kiritilgan bo'ladi. Rivojlangan "saljuqiy portali" binoning asosiy qismidan farq qiluvchi materialdan, jumladan, keltirma marmardan yasalishi, qo'shimcha profilli hoshiyalar, yon tomonlardagi naqshinkor va xattotlik panolari bilan bezatilishi, minoralari bilan qanoatlantirilishi yoki ular uchun asos bo'lib xizmat qilishi mumkin edi. 📚 Manba: Kostogrizova S. Oltin O'rda shahar madaniyati: saljuqiy ta'siri, Xorazmdan kelgan keramika va sofiylar 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

Ikkinchi jahon urushi davrida Ittifoqchilar va O‘q (fashistlar bloki) kuchlari safida itlar ko‘plab muhim vazifalarni bajarishgan. Qo‘shma Shtatlar va G‘arbiy Yevropada harbiy itlar soqchi, qorovul, aloqachi va mina qidiruvchi sifatida xizmat qilganlar. Ularning o‘tkir sezgilari patrul bo‘linmalariga pushkalardan qochishga, yashirin portlovchi moddalarni topishga va radiolar ishlamay qolganda aloqani saqlab qolishga yordam bergan. Ba'zi itlar desantchilarga hamrohlik qilgan, boshqalari yarador askarlarni qidirgan, ko‘pchilig esa baza yoki ta'minot omborlarini qo‘riqlagan. Mashinalar ustunlik qilgan urushda ham itlar hech qanday texnologiya o‘rnini bosa olmaydigan qobiliyatlarni namoyon etib, o‘zlarining sadoqati va mashg‘ulotlari evaziga son-sanoqsiz hayotlarni saqlab qolishgan. Sovet Ittifoqi Sharqiy frontda minglab itlarni safarbar qilib, harbiy itlardan yanada kengroq foydalangan. Sovet itlari razvedkachi, aloqachi, tibbiy qutqaruvchi va mina qidiruvchi vazifalarini bajarib, ko'pincha og'ir qish sharoitida va kuchli o'qqa tutilish sharoitida ishlaganlar. Sovetlarning eng bahsli dasturi tanklarga qarshi itlarni o'z ichiga olgan bo'lib, ular urushning dastlabki yillaridagi haddan tashqari og'ir ahvol va Germaniyaning kuchli tank hujumlari natijasida kelib chiqqan yondashuv sifatida tanasiga portlovchi moddalar biriktirilgan holda dushman zirhli texnikasi tomon yugurishga o'rgatilgan edi. Garchi bu taktika turlicha natijalar bergan va axloqiy jihatdan tashvishli bo'lib qolsa-da, u mojarolar davrida Sovet harbiylari qanchalik og'ir ahvolda qolganini ko'rsatadi. Bundan tashqari, Sovet itlari yarador askarlarni chanada tortib yurgan, bombalangan shaharlardan omon qolganlarni qidirgan va ulkan jang maydonlari bo'ylab aloqani saqlab qolishga yordam berib, Qizil Armiyaning urush harakatlarining muhim qismiga aylangan. 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

🤩 KIUT Tarix magistratura yonalishiga topshirgan talabalar diqqatiga. Agar siz arizani onlayn shaklda topshirgan bolsangiz quyidagilarni yuklaganizni tekshiring: - 3x4 orqa oq fon rasm joylash lozim. - diplom va ilovasini pdf qilib to'liq yuklash lozim. Agar shularni yuklamagan bo`lsangiz tezda yuklang. Bu platforma uchun muhimdir. ⬅️ admission.kiut.uz 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

Turklarning «shu‘ub»i Musulmon terminologiyasida «shu‘ub» va «qaba‘il» tushunchalari oʻrtasida farq mavjud. Shu‘ub — aniq kuzatiladigan yagona shajarasiga ega boʻlmagan yirik etnik guruhlar yoki xalqlarni (masalan, fors, turk, hind, rimlik, xitoy, franklarni) bildiradi. Shu bilan birga, qaba‘il — Quraysh, Ansor, Banu Tamim va boshqalar kabi maʼlum nasabga ega boʻlgan aniq qabilalardir. Anʼanaga koʻra, Markaziy Osiyo hududi turklar shu‘ubiga tegishli deb qaralgan, bunda «turklar» atamasi faqat turkiy tilli xalqlarga nisbatan ishlatilib qolmay, balki musulmon manbalarida baʼzan turklar deb atalgan moʻgʻul tilli qabilalarni ham oʻz ichiga olgan. Musulmon tarixchilarining tasavvurida yirik shu‘ublar Nuh paygʻambarning farzandlari avlodlari bilan bogʻlangan, turklar esa anʼanaviy tarzda uning oʻgʻli Yofasdan tarqatilgan. Masalan, Mahmud ibn Vali «Bahr ul-asror» asarida turk etnonimlarining kelib chiqishiga doir soddalashtirilgan versiyani keltiradi: Bu oʻlka [Turon] xalqi har bir davrda alohida ism va laqabga ega boʻlgan. Jumladan, Turk ibn Yofas zamonidan to Moʻgʻul xon paydo boʻlgunga qadar bu oʻlka aholisi turklar deb atalgan. Moʻgʻul xon hokimiyat tepasiga kelgach, bu oʻlkada yashovchi barcha qabilalarga moʻgʻul nomi qoʻshildi. Oʻzbek xon davlat bayrogʻini koʻtargandan boshlab to hozirgi kungacha bu oʻlka aholisi oʻzbeklar deb nomlanadi... Biroq olis oʻlkalarda ilgari boʻlganidek, Turonning barcha aholisini turklar deb atashadi. Bunda «turklar» atamasi faqat koʻchmanchilarga emas, balki shahar aholisiga ham qoʻllangan. Mulla Sayfiddin Axsikandiy «Majmu at-tavorix»da shunday yozgan: Yofasga Amudaryodan sharqdagi yerlar tegdi. Toshkent, Turkiston, Andijon, Koson va Xitoygacha boʻlgan hududda yashagan xalqlar Nuh alayhissalomning oʻgʻli Yofas avlodlari deb hisoblanadi. Shuningdek, Bobur «Boburnoma»da andijonliklar haqida shunday deydi: Andijon xalqi — hammasi turk; shahar va bozorda turkcha bilmaydigan odam yoʻq. Xalqning soʻzlashuvi adabiy tilga yaqin; Mir Alisher Navoiy asarlari har qancha Hirotda oʻsib, tarbiya topgan boʻlsa ham, [yozilgan] bu tildadir. Turonning afsonaviy shaxslari, masalan, Oʻgʻuzxon va Afrosiyob mintaqa shahar va xalqlarining kelib chiqishi haqidagi tasavvurlarda koʻpincha bogʻlovchi halqa vazifasini oʻtagan. Masalan, Ishoqxon Ibrat «Tarixi Fargʻona»da yozgan edi: Oʻgʻuzxon oʻzining butun qoʻshini bilan moʻgʻullar bilan birga Talas va Sayram orqali yetib keldi. Toshkent, Samarqand va Buxoro hukmdorlari unga jang maydonida qarshilik koʻrsata olmay, yirik shahar va qalʼalarga yashirinishdi. Oʻgʻuzxon shaxsan Toshkent va Sayramni qamal qildi, Turkiston va Andijonga esa oʻgʻillarini yubordi. Ular Turkiston va Andijonni olti oyda zabt etib, gʻalaba bilan otalarining huzuriga qaytdilar. Shunday qilib, Oʻgʻuzxon zamonidayoq Andijon shahri mavjud boʻlgan va bu nom bilan mashhur boʻlgan. Oʻgʻuzxon Buxuxonning sakkizinchi bobosi boʻlgan. Buxuxon — bu Afrosiyobning moʻgʻulcha ismidir. «Afrosiyob» soʻzining oʻzi «Buyuk Osiyo hukmdori» degan maʼnoni anglatuvchi «Farran Asiya» iborasining buzilgan shaklidir. Fargʻona Afrosiyob tomonidan asos solingan deb hisoblanadi, biroq bundan oldin Qubod zamonida qurilgan Quba [Quva] mavjud boʻlgan. Bu manbalar Markaziy Osiyo xalqlarining kelib chiqishi haqidagi anʼanaviy solnomalardagi tasavvurlar islomiy shajara, turkiy va eroniy mifologiya elementlarini oʻzida mujassam etganini koʻrsatadi. 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

👳‍♂Qashqadaryoda Amir Temur muzey-yodgorlik majmuasi quriladi. 📍​Yakkabogʻ tumanida sarkarda Amir Temur sharafiga yodgorlik majmuasi barpo etiladi. Majmua tarixiy uslubdagi kirish arkasidan boshlanib, uning markazida sohibqiron haykali joylashadi, atrofida esa muzey, kutubxona, madrasa, mehmonxona, milliy taomlar, istirohat bogʻi va favvoralar barpo etiladi. 🔎​Toshkent shahridan Yakkabogʻga borgan mutaxassislar tarkibidan Temuriylar tarixi davlat muzeyi direktori, tarix fanlari doktori Xurshid Fayziyev; ushbu muzey boʻlim mudiri Toʻlqin Hayit; temurshunos, adib va jurnalist Hakim Sattoriy; Toshkent Kimyo xalqaro universiteti Tarix kafedrasi mudiri, tarix fanlari doktori, professor Akbar Zamonov; Fargʻona davlat universiteti professori, tarix fanlari doktori Bahriddin Usmonov; iqtisodiyot va moliya vaziri maslahatchisi Obiddin Mahmudov hamda Iqtisodiyot va moliya vazirligi boshqarma boshligʻi oʻrinbosari Azamat Jabborov oʻrin olgan. 🔥 Batafsil 🔐Manba 🗣 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

Oʻzbekistonda 4 ming yil oldin ipakchilik mavjud boʻlganiga oid dalillar topildi Shu bilan birga, kashfiyot Buyuk ipak yoʻlining shakllanishi bilan bogʻliq umumqabul qilingan sanani – miloddan avvalgi II asrni oʻzgartirmaydi. Batafsil: https://oyina.uz/uz/posts/34118 Rasmiy sahifalarimiz👇 Telegram | Instagram | X | YouTube

Hozirgi vaqtda internet va umuman media olami bilan ishlashni bilish hoxishga qarab emas, majburiy boʻlish kerak. Yoshi ulugʻ adabiyotchilar xususida esa, Usmon Azim aytganlaridek: Ular ijodini yetkazish kerak. 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

©Usmon Azim 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

#nazm Kechalardan bedor o'taman, Chorasizlik ruhim ichra zich. Men bilmayman, kimni kutaman? Dunyo sog'inch... Daxshatli sog'inch!.. ©Usmon Azim Bugun Usmon Azim tavallud topgan kun. 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

Bogolyubov A. ning xonlikni zabt etishiga bagʻishlangan «Ocherki voyni v Sredney Azii» (1876) asarida Abdurahmon oftobachining tavsifi: "Qoʻqonning urush tarafdorlari partiyasiga boshidanoq qipchoqlar qabilasining yoʻlboshchisi Abdurahmon oftobachi boshchilik qildi. Chingizxon avlodi boʻlgan bu musulmon aristokrati oʻsha paytda oʻttiz yoshlar atrofida edi. Oʻrta boʻyli, aqlli va yoqimli, garchi sof moʻgʻulcha boʻlsa-da, yuz tuzilishiga ega, olijanob tabiatli va nasliy ziyrak bu shaxs xonlikning barcha tabaqalari — sartlar, qora-qirgʻizlar va, albatta, oʻzining qipchoqlari orasida ulkan taʼsirga ega edi. Abdurahmon oftobachi Makkaga sayohat qilgan, Konstantinopol va Rossiyada, jumladan, Odesa hamda Moskvada boʻlgan. Koʻrinib turibdiki, u Rossiyaning qudratini tushunib yetmagan; uni hayratga solgan va unda taassurot qoldirgan asosiy narsa — Rossiyaning sharqiy mintaqasi musulmonlar bilan gavjum ekanligi edi; oftobachining oʻzimizning harbiy qudratimiz haqidagi tasavvuri esa, aytishlaricha, faqat Xiva yurishidan qaytayotgan kazaklar bilan uchrashgani asosidagina shakllangan, xolos. Ehtimol, bu taassurot bizning foydamizga boʻlmagandir." 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

«Tatarlar esa oʻz dinini saqlash va himoya qilishda ayniqsa qizgʻonchiq va sinchkovlar: eng kichik bahona ham ularda diniy shubha uygʻotishi hamda oʻz eʼtiqodini himoya qilishga shay turishini keltirib chiqarishi mumkin. Din bilan ularning qabilaviy oʻzini oʻnglab anglashi (oʻzligini anglashi) bogʻliq boʻlib, bu tuygʻu ularda boshqa inoroditlarga [gʻayrietnik guruhlarga] nisbatan solishtirib boʻlmas darajada kuchliroqdir hamda chetdan keladigan taʼsirlarga, jumladan, rus millati taʼsiriga qarshi kurashda katta turgʻunlikni namoyon etadi». ​Suratda Ufa tatarlari aks etgan. ​Manba: S. G. Ribakov, «Ocherk bita i sovremennogo sostoyaniya inorodsev Urala», 1895-yil. 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

Venger sayyohi Arminiy Vamberi oʻz asarida taʼkidlashicha, agar ikki nafar qozoq oʻzaro uchrashib qolsa, ularning bir-biriga beradigan ilk savoli quyidagicha boʻlar ekan: ​«Yetti atang kimdir?» [Yetti ajdod-ota-bobong kimlar?] ​Savol berilgan kishi, hatto sakkiz yoshga kirgan bola ham bu savolga doimo aniq javobni biladi, aks holda uni oʻta tarbiyasiz va noshukur deb hisoblashgan. 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹YouTube

“Turkiy davlatchilikning eng katta yutuqlaridan biri — el!” “O‘zlik” loyihasida ma’ruza qilgan tarixchi, olim Gʼaybulla Boboyorov turk xalqlari hayoti va davlatchiligi asoslariga to‘xtalib, unda “el” tushunchasi va uning qamrovini izohlaydi. To‘liq ko‘rish: https://youtu.be/fWl5IAodEWc?si=4bR2WH9_9q0pW5RU Rasmiy sahifalarimiz👇 Telegram | Instagram | X | YouTube

Xitoy yilnomalariga sayohat – qog‘ozga birinchi tushirilgan turkiy so‘zlar Yevrosiyo el-uluslari o‘tmishida chuqur iz qoldirgan bo‘lsa-da, dovrug‘ini butkul yo‘qotgan oz sonli elatlardan biri “xun”lardir. Batafsil: https://oyina.uz/uz/article/4941 Rasmiy sahifalarimiz👇 Telegram | Facebook | X | Instagram

😊Toshkent Kimyo xalqaro universiteti Tarix yoʻnalishi magistratura mutaxassisligiga qabul boʻyicha oʻtkaziladigan imtihon vaqti eʼloni: 📝 17-avgust 🕰 10:00 ✈️A bino 315 auditoriya 🌐Instagram   ✅Telegram  ✅Facebook    📹 YouTube