کانال| روح الله روحانی

استقامت، زمینه‌ساز قدرت و امنیت است! خداوند به‌صورت قطعی و روشن، بدون اینکه جایی برای نسبی‌گرایی و برداشت‌های تأویلی باقی بماند، به ما خبر داده است که استقامت و پایبندی به راه حق، سبب توانمندی و امنیت می‌شود. چنان‌که می‌فرماید: ﴿وَعَدَ ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مِنكُمۡ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَيَسۡتَخۡلِفَنَّهُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ كَمَا ٱسۡتَخۡلَفَ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡ وَلَيُمَكِّنَنَّ لَهُمۡ دِينَهُمُ ٱلَّذِي ٱرۡتَضَىٰ لَهُمۡ وَلَيُبَدِّلَنَّهُم مِّنۢ بَعۡدِ خَوۡفِهِمۡ أَمۡنٗاۚ﴾ ترجمه: خداوند به کسانی از شما که ایمان آورده و کارهای شایسته انجام داده‌اند وعده داده است که آنان را در زمین جانشین قرار دهد، همان‌گونه که پیشینیان آنان را جانشین قرار داد؛ و دینشان را که برای آنان پسندیده است، برایشان استوار و نیرومند گرداند و ترسشان را به امنیت تبدیل کند. خداوند این وعده الهی را در آیات محکم و متعددی نیز تأکید کرده است؛ از جمله می‌فرماید: ﴿وَنُرِيدُ أَن نَّمُنَّ عَلَى ٱلَّذِينَ ٱسۡتُضۡعِفُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَنَجۡعَلَهُمۡ أَئِمَّةٗ وَنَجۡعَلَهُمُ ٱلۡوَٰرِثِينَ﴾ ترجمه: و ما می‌خواهیم بر کسانی که در زمین به ضعف و ناتوانی کشانده شده‌اند، منت نهیم و آنان را پیشوایان قرار دهیم و وارثان گردانیم. از شدت اهمیت این وعده الهی، خداوند خبر داده است که پیامبران و کتاب‌های آسمانی پی‌درپی بر تحقق آن تأکید کرده‌اند. چنان‌که می‌فرماید: ﴿وَلَقَدۡ كَتَبۡنَا فِي ٱلزَّبُورِ مِنۢ بَعۡدِ ٱلذِّكۡرِ أَنَّ ٱلۡأَرۡضَ يَرِثُهَا عِبَادِيَ ٱلصَّٰلِحُونَ﴾ ترجمه: و به‌راستی پس از ذکر، در زبور نوشتیم که زمین را بندگان شایسته من به ارث خواهند برد. و درباره وعده خود به پیامبران پیشین می‌فرماید: ﴿وَلَقَدۡ سَبَقَتۡ كَلِمَتُنَا لِعِبَادِنَا ٱلۡمُرۡسَلِينَ • إِنَّهُمۡ لَهُمُ ٱلۡمَنصُورُونَ﴾ ترجمه: و پیش از این، وعده ما درباره بندگان فرستاده‌شده‌مان تحقق یافته است؛ همانا آنان پیروز و یاری‌شده خواهند بود. 📘 مآلات الخطاب المدني ✍️ شیخ ابراهیم السکران

مشکلات، انسان‌های بزرگ را متعالی می‌سازد و انسان‌های کوچک را متلاشی می‌کند. دکتر علی شریعتی اسدالله سعید

حقیقت توحید آن است که برایت آشکار شود که هیچ فاعل و مؤثری جز خداوند متعال وجود ندارد؛ و هر آنچه در جهان وجود دارد، از آفرینش و روزی‌رسانی، بخشش و منع، زندگی و مرگ، توانگری و فقر و دیگر اموری که بر آن‌ها نامی اطلاق می‌شود، تنها خداوند عزوجل به‌تنهایی آن‌ها را ایجاد و پدید آورده است و هیچ شریکی در این کار ندارد. هنگامی که این حقیقت برایت آشکار شد، دیگر به غیر او توجه نمی‌کنی؛ بلکه ترست از او، امیدت به او، اعتمادت به او و توکلت بر او خواهد بود؛ زیرا او به‌تنهایی فاعل و مؤثر حقیقی است و غیر او همگی مسخّر و فرمان‌بردارند و هیچ استقلالی ندارند که حتی ذره‌ای را در قلمرو آسمان‌ها و زمین به‌طور مستقل حرکت دهند. — احیاء علوم الدین

این روزها کتاب «از شنبه» نوشته محمد پیام بهرام‌پور را می‌خوانم، کتابی‌ که با رهنمایی‌های علمی و کاربردی دست شما را می‌گیرد تا از اهمال کاری و امروز فردا کردن کارها نجات تان دهد، این کتاب تنها چند کلمات انگیزشی بدون روح نیست که در خور خواننده داده شود، بلکه در بردارندهٔ نکاتی کاربردی و مفیدی است که هر صاحب هدفی را کمک می‌کند تا برای اهداف بلند خود تلاش کند، کارهایش را اولویت بندی کند و سخت‌کوشی کند تا به اهداف بلندی خود دست یابد.

در سایه‌سار سوره های قرآن سوره اعراف (۷) سوره‌ای که قلب را با پیروی از حق و پرهیز از تکبر می‌سازد؛ تکبری که قلب را از هدایت بازمی‌دارد. این سوره، قلب خواننده را با فرمان پیروی از وحی و ترک هر آنچه غیر از آن است، می‌گشاید: ﴿ اتَّبِعُوا مَا أُنْزِلَ إِلَيْكُمْ مِنْ رَبِّكُمْ وَلَا تَتَّبِعُوا مِنْ دُونِهِ أَوْلِيَاءَ قَلِيلًا مَا تَذَكَّرُونَ ﴾ «از آنچه از سوی پروردگارتان بر شما نازل شده است پیروی کنید و به جای او از سرپرستان دیگری پیروی نکنید؛ چه اندک پند می‌پذیرید!» [اعراف: ۲–۳] و به او می‌آموزد که میان حق و باطل، نبردی دیرینه وجود دارد؛ نبردی که با تکبر ابلیس در برابر فرمان خدا آغاز شد؛ آن‌گاه که در برابر آدم دشمنی ورزید و فرزندان او را به فتنه افکند. سپس این نبرد در برخورد امت‌ها با پیامبرانشان ادامه یافت؛ پیامبران با دلایل روشن آمدند، اما بسیاری از امت‌ها تکبر ورزیدند... سرانجام حق پیروز شد و عاقبت بد از آنِ متکبران گردید. از همین‌جا است که سخن از «اعراف» به میان می‌آید؛ صحنه‌ای که در آن حقیقت‌ها آشکار می‌شوند و سرانجام کسانی که حق را شناختند، اما در برابر آن تکبر کردند، نمایان می‌گردد؛ پس از آن‌که پیامبران در دنیا حجت را بر قوم‌های خود تمام کردند، در روز قیامت نیز در جایگاه اعراف، حقیقت آنان آشکار می‌شود. هنگامی که مؤمن این سوره را می‌خواند، باید در برابر این آیه بایستد و در آن بیندیشد و قلب خود را بر آن عرضه کند: ﴿ وَنَادَىٰ أَصْحَابُ الْأَعْرَافِ رِجَالًا يَعْرِفُونَهُمْ بِسِيمَاهُمْ قَالُوا مَا أَغْنَىٰ عَنْكُمْ جَمْعُكُمْ وَمَا كُنتُمْ تَسْتَكْبِرُونَ ﴾ «و اصحاب اعراف، مردانی را که از سیمایشان می‌شناسند، ندا می‌دهند و می‌گویند: جمعیت و گردآوری شما و آنچه تکبر می‌ورزیدید، چه سودی برای شما داشت؟» [اعراف: ۴۸] پس سوره اعراف قلبی را می‌سازد که پیرو حق باشد؛ دلایل روشن را ببیند، از تکبر بپرهیزد و بداند که باطل، هرچند مدتی برتری یابد، سرانجام پیروزی از آنِ حق و اهل حق خواهد بود. پس خواننده از این سوره با قلبی بیرون می‌آید که می‌گوید: پروردگارا! آموختم که حق همان چیزی است که تو نازل کرده‌ای، و هلاکت در تکبر و سرپیچی از فرمان توست. پس مرا از کسانی قرار ده که از وحی تو پیروی می‌کنند؛ و در قلبم کبر و خودبزرگ‌بینی‌ای قرار مده که مرا از پذیرش حق بازدارد؛ و مرا از اهل نجات قرار ده، در روزی که سرنوشت‌ها آشکار می‌شوند. - د. محمد ربیعه

﴿حَتَّى إِذَا جَاء أَحَدَهُمُ الْمَوْتُ قَالَ رَبِّ ارْجِعُونِ (۹۹) لَعَلِّي أَعْمَلُ صَالِحًا فِيمَا تَرَكْتُ﴾ [مؤمنون: ۹۹ ـ ۱۰۰] (تا آن‌گاه که مرگ یکی از آنان فرا رسد می‌گوید پروردگارا مرا بازگردانید (۹۹) شاید من در آن‌چه وانهاده‌ام کار نیکی انجام دهم). قتاده ـ رحمه الله ـ می‌گوید: درخواست بازگشت کرد تا کار نیک انجام دهد نه برای گردآوری دنیا و انجام شهوات، پس خدای رحمت کند آن‌که تلاشش در همان مسیری است که کافر هنگام دیدن عذاب، آن مسیر و راه را آرزو می‌کند. [ابومظفر سمعانی مروزی، تفسیر القرآن]

چند ویژگی انسان‌های مخلص: ۱- دوام کار. مخلص کارش مداوم است چون وابسته به بیرون نیست. کارش به شوق و «اثبات خود» مربوط نیست که اگر ببیند به آن نمی‌رسد، رهایش کند. ۲- سمج بودن. این لفظ کمی طنازی هم در خود دارد که آن را ببخشید. همچنین به مورد قبلی مربوط است. اما این بیشتر در برابر موانع خودش را نشان می‌دهد. مخلص را از در بیرون کنی از پنجره می‌آید و اگر پنجره را ببندی، سقف را سوراخ می‌کند. ۳- پر کردن جاهای خالی. مخلص می‌بیند کجاها ایراد وجود دارد و کجاها کمبود است. همان را پر می‌کند. اما غیر مخلص می‌بیند کجاها نور صحنه قوی‌تر است و مردم بیشتر دوست دارند و بیشتر دیده خواهد شد. شاید ادامه داشته باشد... شما هم بگویید. ✍️استاد عبدالله شیخ آبادی

{قُلِ اللَّهُمَّ فَاطِرَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ عَالِمَ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ أَنْتَ تَحْكُمُ بَيْنَ عِبَادِكَ فِي مَا كَانُوا فِيهِ يَخْتَلِفُونَ} زمر | آیه ۴۶ بگو: «خداوندا! ای آفریننده آسمان‌ها و زمین، و آگاه از اسرار نهان و آشكار، تو در میان بندگانت در آنچه اختلاف داشتند داوری خواهی كرد!

ای همیشه خوب! ای همیشه آشنا! هر طرف که می‌کنم نگاه، تا همه کرانه‌های دور، عطر و خنده و ترانه می‌کند شنا... در میان بازوان تو ماهی همیشه تشنه‌ام، ای زلالِ تابناک، یک نفس اگر مرا به حال خود رها کنی ماهی تو جان سپرده روی خاک. فریدون_مشیری

«ابن خلدون» نخستین کسی بود که تاریخ را با نگاهی متفاوت خواند. پیش از او، تاریخ عمدتاً مجموعه‌ای از حوادث پراکنده و پی‌درپی دانسته می‌شد؛ اما ابن خلدون تاریخ را عرصهٔ استقراء، تحلیل و استنتاج قرار داد. او می‌کوشید قوانین حاکم بر تحولات و حرکت‌های تاریخی را کشف کند تا بتوان از آن‌ها در فهم و تحلیل عرصه‌های دیگر نیز بهره گرفت. از نگاه او، بررسی وقایع تاریخی، نقد اسناد و تحقیق در صحت و چگونگی شکل‌گیری حوادث، در واقع فراهم‌کردن و پالایش مواد خام تاریخ بود؛ اما کار اصلی ابن خلدون فراتر از گردآوری این مواد بود: او می‌خواست از دل این داده‌ها، روابط و قوانین حاکم بر پدیده‌های تاریخی را استخراج کند. — د. جاسم سلطان

صد دریغ که وضعیت روحی عموم ما آدمیان چنان است که همواره به نداشته‌های خود می‌دوزیم و کمتر توجه و التفاتی به دارایی‌های خود داریم. بسیار کم اتفاق می‌افتد که برای نعمت سلامتی، برخورداری از تن و اندام سالم، نعمت علم و دانشی که به دست آورده‌ایم، محبت خانواده و دوستان محترم، شغل و درآمد نسبی، برخورداری از آبرو و اعتبار اجتماعی و امکانات اولیه زندگی، ولو مختصر و ساده، سپاسگزار خداوند و انسان‌های عزیزی باشیم که در به‌دست‌آوردن آن‌ها به ما کمک کرده‌اند و ما را از این همه نعمت برخوردار ساخته‌اند. به گفته برخی فیلسوفان رواقی، کافی است که یکی از همین نداشته‌هایی را که روز و شب با ماست و بدان توجه و التفات نداریم، از ما بستانند؛ آن‌گاه معلوم می‌شود که چه اندازه بیچاره و ناتوان هستیم. تصور کنید ناگهان بینایی خود را از دست بدهیم، یا ضربان قلبمان نامنظم شود، یکی از اعضای بسیار عزیز خانواده را از دست بدهیم، و یا به هیچ دلیلی شغل و یا همین آبروی گران‌بهایمان به خطر افتد. آیا در این صورت خود را درمانده و مصیبت‌زده احساس نمی‌کنیم؟ اگر پاسخ مثبت است، پس بهتر است دوباره چشمان خود را باز کنیم و با خود بگوییم که با داشتن چنین نعمت‌های فراوانی، که تصور از دست دادن آن‌ها وحشتناک است، چه انسان خوشبختی هستیم. در چنین وضعیتی است که می‌توانیم با روحیه‌ای بهتر و شاداب‌تر و با درایت و بلندنظری بیشتر، به‌سوی تحقق آرزوهای معقول خویش قدم برداریم و نداشته‌های زندگی خود را آهسته‌آهسته به دست آوریم. برخورداری از چنین خصلتی، زندگی را شیرین‌تر می‌کند و آدمی را در رسیدن به مراحل بالاتر هستی تواناتر می‌سازد. کتاب: حافظ معلم بزرگ زندگی. ص: ۸۶

از ابن عمر رضي الله عنهما روایت است که پیامبر  🤍 فرمودند: «هرگاه صاحب قرآن شبانه‌روز قرآن را در نمازش بخواند، در یادش خواهد ماند و اگر نماز را با آن اقامه نکند، از یادش خواهد رفت». رواه مـسلـم (٧٨٩)

فی ظلال القرآن تفسیر سید شهید رحمه‌الله ویژگی‌های فراوانی دارد، اما مهم‌ترین ویژگی‌هایی که من دریافته‌ام، عبارت‌اند از: تطبیق آیات بر واقعیت‌های امروز: سید رحمه‌الله تنها به فهم آیات در دوران نزول اکتفا نمی‌کند، بلکه آن‌ها را بر واقعیت‌های امروز تطبیق می‌دهد. این ویژگی در بیشتر بخش‌های فی ظلال القرآن به‌خوبی دیده می‌شود. خلاصه معانی آیات: بسیاری از مفسران اقوال مختلف را نقل می‌کنند، اما خلاصه و پیام اصلی آیه را به‌روشنی بیان نمی‌کنند؛ در حالی که سید رحمه‌الله معنای آیه را به‌صورت روشن و جمع‌بندی‌شده ارائه می‌کند. بیان موضوع سوره: سید موضوع و مقصد هر سوره را از مجموع آیات آن استخراج و تبیین می‌کند. مقدمه سوره احزاب نمونه‌ای زیبا از این شیوه است. اجتناب از جدال‌های غیرمرتبط: سید محور بحث را بر معنای آیه قرار می‌دهد و از پرداختن به مباحث طولانی نحوی، صرفی، بلاغی و فقهی که خواننده را از مقصود آیه دور می‌کند، پرهیز می‌نماید. تصویرگری آیات قرآن: سید می‌کوشد مفاهیم آیات را، به‌ویژه در آیات مربوط به معاد، به‌صورت زنده و تأثیرگذار به تصویر بکشد. توجه به مسائل تربیتی و تزکیه نفس: سید در سراسر تفسیر، بر جنبه‌های تربیتی آیات و تزکیه نفس تأکید دارد و فهم قرآن را با تربیت و عمل پیوند می‌زند.

{وَمَا كَانَ اللَّهُ لِيُعَذِّبَهُمْ وَأَنْتَ فِيهِمْ وَمَا كَانَ اللَّهُ مُعَذِّبَهُمْ وَهُمْ يَسْتَغْفِرُون} و خداوند هرگز آنان را عذاب نمی‌کند، در حالی که تو در میان آنان هستی؛ و نیز خداوند آنان را عذاب نخواهد کرد، تا زمانی که از او آمرزش می‌طلبند. ابن عباس رضی‌الله‌ عنهما فرمود: در میان آنان دو امان از عذاب الهی وجود داشت: یکی پیامبر صلی‌الله‌ علیه‌ و سلم و دیگری استغفار پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم از میانشان رفت، اما استغفار همچنان باقی است. - تفسير امام طبري رحمه الله

خداوند به من محبت خواندن و مطالعه را داده است، و من هیچ‌گاه کتاب را از دست نمی‌گذارم. صحبت‌های اهل ادب، چه شعر و چه نثر، برایم جالب است و خیلی به آن‌ها علاقه دارم. در حین خواندن، گاهی می‌ایستم و گاهی می‌نشینم؛ اما وقتی یک آیه از قرآن را می‌خوانم، احساس می‌کنم همه کارهایی که کرده‌ام، بی‌اهمیت می‌شود! شیخ البلاغیین دکتر محمد ابو موسى.

«هر کس عالمی، عابدی، یا انسانی را که در طلب علم، عبادت یا هر کار خیری است دوست بدارد، در حقیقت او را برای خدا و در راه خدا دوست داشته است؛ و به اندازهٔ عمق و خلوص این محبت، نزد خداوند از پاداش و ثواب بهره‌مند خواهد شد.» امام غزالی _ الإحیاء/ ج.۲، ص.۱۶۶

روزگاری فرا خواهد رسید که مردم اهمیت نمی‌دهند که آنچه به دستشان می‌رسد از راه حلال است یا حرام. - صحیح البخاری ۲۰۵۹

در مواجهه با برخی نظریات ناصوابی که در میدان فکر و اندیشه رواج یافته‌اند، عده‌ای از دوستان پیشنهاد می‌کنند که نخست باید این اندیشه‌ها را از منابع اصلی‌شان خواند و شنید و سپس به نقدهای پیرامون آن‌ها مراجعه کرد. این روش، هرچند در ظاهر علمی و پسندیده به نظر می‌رسد،…

این تلاوت را بشنوید و اگر معانی آن‌را می‌دانید به آن خوب تامل کنید. من واقعا لذت بردم.