در جستجوی روندها

گریه برای آمریکا! در حالیکه برخی در ایران، از دین و حتی از خدا هم بریدند، جالبه که تو آمریکایِ مهد آزادی و علم و تکنولوژی، عده ای دقیقا در جهت معکوس در حرکتند! نمونه این دو نفر که از ظاهر نایسشون، تندروی مذهبی درنمیاد اما در باطن، عقب مانده ان و حتی شاید…

"کُرک و پرم ریخته!" چند روز پیش تو خیابون داشتم با پسرم فارسی حرف می زدم که دیدم آقایی جلو اومد و با فارسی شکسته سلام و احوالپرسی کرد و پرسید که ایرانی هستیم؟ بعد شروع کردیم به صحبت کردن. داستان جالبی داشت. می گفت که تو سوییس بدنیا اومده و بزرگ شده. پدرش فرانسویه و مادرش ایرانی. اما وقتی بچه بوده، پدر و مادرش از هم جدا شدند و این با مادرش زندگی کرده و بزرگ شده. البته مادرش از اینها بوده که از ایرانی ها دیگه خوشش نمیومده و سعی می کرده که از ایرانی ها دور باشند و حتی به این، فارسی هم درست یاد نداده!🤦‍♂️ چند سال پیش که از دوست دخترش جدا شده، به شدت افسرده شده بوده و پیش یه روانشناس رفته. اونم گفته که برای بخشی از درمان بد نیست که حالا و هواشو عوض کنه و سفر بره. و بعد که فهمیده این یه ریشه ایرانی داره بهش گفته که خوب چرا ایران نمی ری و فامیلای ایرانیتو ملاقات نمی کنی؟! دکترش ایران رو هم می شناخته و تجربه سفر به ایران رو داشته و بهش گفته بوده که اگر بری ایران، بر خلاف تبلیغات منفی که میشه، به احتمال خیلی زیاد بهت خوش می گذره و برای یه بار امتحان کردنش می ارزه! اینم دیده بد ایده ای نیست و مادرش هم استقبال کرده تا بالاخره بعد از سال ها با ریشه های خودش آشتی کنه! اینطوری شده که چند سال پیش اولین بار اومده ایران. خلاصه که اون سفر خیلی بهش خوش گذشته بوده! فامیلاش با اینکه اولین بار بوده می دیدینش، خیلی تحویلش گرفتند و مدام بردنش اینور و اونور و کلی غذاهای خوشمزه خورده و صفا کرده! البته که خوب به یه ایرانی دو رگه چشم آبی هم تو ایران بد نمی گذره!😁 انقدر خوش گذشته که از اون موقع، یه بار دیگه هم اومده ایران و حتی یه معلم فارسی گرفته که بهش فارسی هم یاد بده. می گفت ایران به طرز عجیبی خوبه و بازم دلش می خواد که بره! اما می گفت خدایی اتفاقات ایران براش باورکردنی نیست!! چون مدتی بعد از اولین بار که اومده بوده ایران، ماجرای مهسا امینی شروع شده و سال گذشته هم یه جنگ، بعد حوادث دیماه و بعد یه جنگ دوباره!! از معلم فارسیش یاد گرفته که بهترین توصیف این حالتش اینه که بگه "کُرک و پرم ریخته!"😁 می گفت اصلا نمی تونه بفهمه که چرا ایران با این همه تاریخ و مردم خوب و اهل خوش گذرونی، اینجوریه؟ این همه داستانای عجیب داره!! بهش گفتم به ایرانی بودن خوش اومدی! ایران همیشه اینجوریه! دل می بره اما عشق پردردسریه! عشقِ کرک و پر ریزونیه! هر روز باید برای یه داستان آماده باشی! ته دلم اما نگران شدم که بنده خدا اومده بود ایران که افسردگیش حل شه اما حالا یک سری دردهای جدید به ذهنش اضافه شده!! دردهایی بدیهی اما بدون درمان! ما حالا به این وضعیت عادت داریم اما خدا به این بنده خدا رحم کنه!!😅

هایده! این روزها که پاکستان نقش فعالی در میانجی گری بین ایران و آمریکا داره و البته همزمان نیروهای خودش رو به عربستان اعزام کرده تا احتمالا در حملات جدید ایران، به این کشور کمک بکنه و به قولی جبهه مقابل ایران باشه، یاد خاطره ای افتادم. حدود دو سال پیش اگر…

پاکستان! کشوری که دوباره باید شناخت! یکی از تجارب من بعد از مهاجرت، هم دانشگاهی و همکار شدن با پاکستانی ها بود. پاکستانی ها رو مردمانی عموما زرنگ و با سیاست حتی در درس و کار دیدم. خیلی خوب و با سیاست خودشان را در هر جایی جا می کنند. سیاست کشور که جای خود…

چین: معجزه ای فراتر از اقتصاد! حتما صحنه های دیدار ترامپ و هیات همراهش رو از چین دیده اید. حیرت روبیو، وزیر امورخارجه ضدچین آمریکا، از ابهت و معماری سالن مذاکرات و حتی تعجب ترامپ از زیبایی و قدمت چین! اما از همه مهتر، به نظرم تیم همراه ترامپ بود که جشنواره ای از بهترین های تکنولوژی و ثروت آمریکا رو با خود برده بود تا شاید بتونه از کیک اقتصاد چین گوشه ای برداره. نمیشه این صحنه ها رو دید و حسرت نخورد که چرا ایران نتونست حتی یک ذره هم در مسیر چین باشه؟ چرا کار به اینجا رسید که ترامپ در مذاکراتش با ایران، به جای آوردن ماسک و مدیرعامل اپل و اینویدیا و دیگر ستاره ها، دو املاکیِ شارلاتان نیویورکی رو فرستاد که حتی فرستاده آمریکا نبودند!! مهره های همون دولت کذایی سوم بودند! اما با این وجود، توصیه من حتی به خودم اینه که نباید حسرت خورد!!🤦‍♂️ آدم حسرت برای چیزی می خوره که می تونست بشه اما نشده!! نه چیزی که اصلا شدنی نیست!! من خودم سال ها از این نوشتم که ایران از چین الگو بگیره. شاید آقایان که کینه غرب و فرهنگ اون تا بُنِ استخوانشون رسوخ کرده، چشمشون رو کور و گوششون رو کر کرده، متوجه باشند که الگوهای موفق غیرغربی و یا غیردست نشانده غربی هم هست! چین مثال بارزش! اما بعدا دیدم که محترمانه "آب در هاون کوبیدن" است! ایران رو فراموش کنید! به نظرم بهترین کشوری که می تونست مدل چین رو تا حدی پیاده کنه و به یک ابرقدرت اقتصادی تبدیل بشه، "روسیه" بود! روسیه تا حد زیادی مزایای چین رو که داشت، هیچ! منابع بیکران انرژی هم داشت! چه ها که نمی تونست بکنه! اما فکر می کنید چرا روسیه به جای اون که قطب تولید و اقتصاد دنیا باشه به این روز افتاده؟! اقتصادی رانتی-الیگارشی که با قلدری در تامین انرژی و بازی های سیاسی و معامله این و آن سرِ پاست! اتفاقا طرف مذاکره آمریکا با روسیه هم همان دو املاکیِ نیویورکیِ کذایی هستند! شاید چون اساسا یکی از برگ های بازی روس ها، ایرانه! جزییات این که چرا روسیه یا ایران چین نمی شند، طولانیه! اما نکته ای که من می خوام بگم اینه که خلق و خوی مردم و حاکمان، لباس نیست که دربیاری و چیز دیگه ای به اونها بپوشونی و عوض بشند! حتی یک آدم، بخصوص برآمده از کشوری کهن و پیچیده مثل ایران، سخته که تغییر کنه! اکثر آدم های اطراف خود من در تغییرهای ساده در روش زندگی خودشون گیر کردند! یا خودشون نمی خواند و یا خودشون هم بخواهند، خانواده و جامعه نمیذاره! بعد هم شاید حکومت! حتی مهاجرت هم حلال مشکلات خیلی ها نبوده! نمونه هاشو تو این روزای جنگ دیدیم و سر تاسف تکون دادیم! با این شرایط تغییر یه جامعه که دیگه جای خود داره! یک جامعه که پیچیدگی های خودش به کنار، پیچیدگی های خارجی هم روی سرش هوار شده! جامعه ای که به جای اینکه پیچیدگی هاشو کم کنه تا بتونه حرکت بکنه، پیچیدگی های جدید بازتولید می کنه! به جای رها کردن خودش از اسارت های تاریخیش، زنجیرهای جدیدی به پای خودش می بنده! با این اوصاف، معجزه واقعی چین، نه دستاوردهای خیره کننده اقتصادیشه! در حقیقت، اقتصاد چین ثمره یک معجزه دیگه است! ثمره توانایی یک کشور کهن برای تغییر و بازتعریف خود در دنیای مدرنه، بدون اینکه به دامن افراط و تفریط بیفته! نه افراط در سرشاخ بودن مداوم با به اصطلاح قلدرهای عالم و یا تسویه حساب های تاریخی با دیگران و نه تفریط از طریق ذلت و فروختن کشور در چند ماه به سبک ونزوئلا! به عنوان مثال دیگه، حتی ایران و روسیه رو فراموش کنید! خودِ آمریکا رو در نظر بگیرید! چرا نمی تونه با وام و سرمایه گذاری، به سبک سرمایه داری واقعی و به سبک چینی ها دنیا رو ببلعه؟! در عوض، تصمیم گرفته که هر چند وقت یکبار با لشکرکشی های پوچ به هزینه مردم آمریکا، یک سری دشمن جدید برای خودش درست بکنه! آمریکا چه مرگشه که نمی تونه عوض بشه؟!! . . . البته منظور من این نیست که ایران و ایرانی نمی تونند عوض بشند! حتما میشه و شده! اما به خون جگر میشه! با هزینه سرسام آور میشه! تازه اگر بشه! طی یک دهمِ مسیر چین هم ممکنه برای ایران غیرممکن باشه! اگرم باشه، شاید به عمر ما قد نده! معجزه می خواد! این از سر ناامیدی نیست! این واقعیته!

سال 1953! یکی از مشخصه های سوئیس اینه که تو اقتصادش، هنوز سکه به خوبی کار میکنه و جالبه که جنس و ظاهر سکه ها بعد از دهه ها هنوز عوض نشده و حتی شده که سکه ای با بیش از نیم قرن عمر به دست آدم برسه! بخصوص 10 و 20 سنتی!مثل امروز که دستگاه قهوه برای بقیه پولم، دو سکه از 1953 داد! این سکه های قدیمی زیاد نیستند،اما هنوز از رده خارج نشدند! می دونید 1953 چرا مهمه؟ 1953 سال میلادیِ کودتای آمریکا و انگلیس بر علیه مصدقه!جالبه که بعد از 73 سال، باز ماییم و آمریکا و این وسط، هنوز پهلوی و نفت هم هستند! ولی یه تفاوت با 1953 اینه که انگلیس دیگه توان دخالت نداره! به جاش، اسرائیل اضافه شده! کشوری که تو 1953 اصلا به حساب نمیومد و اگر کسی می گفت یه روز میرسه که اسرائیل به ایران حمله می کنه، می گفتن "دیوونه شدی!". دلیلِ این خودش چند کتابِ قطور تاریخ معاصر ماست! اما جالبه که موضوع به 1953 ختم نشده!تو همه این سالها که سوئیس سرش تو لاک خودش بوده، آمریکا و ایران پر از تلاطم و ماجرا بودند و هزینه این کارها رو میشه تو پولهای هر دو کشور دید! البته که ایران، فاجعه بارتر! بعضی اوقات واقعا سخته باور کنیم همه ما تو یک کُره زندگی می کنیم!

دست خوب، بازی بد؟ اگر خبر درست باشد، جای بسی تاسف است!🤦‍♂️محض اطلاع این آقایون: 1) کلید تقویت ریال در اندازه کردن دخل و خرج دولت، توقف چاپ ریال و البته ایجاد بالانس ارزیه! در شرایطی که صنایع صادراتی ایران هدف قرار گرفته، درآمد ارزی، بیش از پیش مهمه!حتی اگر کشتی ها به صورت فیزیکی و در گونی، دلار و یورو تحویل بدهند، این بیشتر به تقویت ریال کمک می کند تا ابتکار آقایون! 2) وقتی تقریبا همه کشورها مخالف عوارض تنگه هرمز هستند، برگه برنده ایران شریک کردن آمریکاست! نه تنها اجازه عبور، بلکه حتی شریک کردن آمریکا! چون ترامپ اگر بداند از تنگه هرمز پولی برایش در می آید، همه را مجبور می کند که پول بدهند! آمریکا هم می تواند سمت عمان باشد و شریکِ درآمد آنجا، نه سمت ایران! ضمنا حضور نیروهای آمریکایی در نزدیکی ایران چندان هم بد نیست! حداقل این جنگ نشان داد که چرا!! . . می توان با بازی خوب، یک دست بد را برنده شد! و در عین حال یک دست خوب را با بازی بد به باد داد! فرصت درآمدزایی از تنگه هرمز از آن دست فرصت هایی است که شاید یکبار در تاریخ ایران پیش بیاید! تاکید می کنم ایران! دست خوبی است که نباید با بی خردی از دست داد!

جنگ از منظر بازیگران مختلف جنگ فعلی رو از منظر بازیگرهای مختلف بررسی کنیم. با زبانی برای انبساط خاطر در این روزهای سخت: آمریکا: بازیگران مختلف دارد: - ترامپ: والله من خودمم نمی دونم دارم چی کار می کنم اما بعد یه عده همینو تئوری سازی کردند در قالب نبوغ من…

جنگ از منظر بازیگران مختلف جنگ فعلی رو از منظر بازیگرهای مختلف بررسی کنیم. با زبانی برای انبساط خاطر در این روزهای سخت: آمریکا: بازیگران مختلف دارد: - ترامپ: والله من خودمم نمی دونم دارم چی کار می کنم اما بعد یه عده همینو تئوری سازی کردند در قالب نبوغ من در اجرای استراتژی فریب! 😅 - مگا: ترامپ همون مسیحه! کی بریم مرحله بعد؟! - مخالفین ترامپ: هر چی جنگ ادامه دارتر و کارنامه ترامپ سیاه تر، شانس پیروزی ما تو انتخابات بعدی بیشتر! - عموم مردم آمریکا: چرا سوخت گرون شد لعنتیا؟! چرا دوباره به Iraq 😳حمله کردیم؟!   اسرائیل: یک خاورمیانه نابود و ویران و آشوب زده، بهترین تضمین امنیتی اسرائیله! بهتر از این هم نمی شد! من ایرانو می زنم! ایرانم عربا رو می زنه! به امید نابودی همشون!   روسیه: عروسی واژه کمی برای بیان اوج شعف منه! هم حواسا از اوکراین پرت شد، هم اینا که هی دم از قانون تو جنگ اوکراین می زدند، خودشون بدتر عمل کردند! هم نفت گرون تر شد و هم تحریم نفتی من برداشته شد! واقعا من و این همه خوش بختی محاله! تا باد، این جنگ ادامه دار بادا!  چین: با فاصله، مرموزترین بازیگر این بازی منم! یه مزیت اینه که حواسا از کارای من فعلا پرت شده! اما در جریان باشید که جهش تاریخی اقتصاد چین درست در زمانی بود که آمریکا تو افغانستان و عراق گیر کرده بود! جنگ آمریکا با ایران، می تونه فرصت جهش اقتصادی بعدی باشه! اروپا: والله ما اشتباهی اینجا هستیم! ما بدبخت تر و احمق تر از اونی هستیم که خودمون رو جمع بکنیم! تو اوکراینش موندیم! حالا ایران رو چی کار می تونیم بکنیم؟ فقط آواره و پناهنده از ایران نیاد! همین! مرسی!   کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس: وا! چرا ایران انقدر بده و ما رو می زنه؟! ما که خیلی خوبیم؟ خیلی نازیم؟ هیچ نقشی نداشته و نداریم! (و درست در همین موقع پدافندشون به اشتباه یک هواپیمای آمریکایی رو که برای حمله به ایران از پایگاه نظامی تو کشورشون بلندشده، می زنه!)   حماس: با 7 اکتبر اسراییل نابود نشد، اما حداقل هلال شیعی رو ترکوندیم! هدیه بزرگ به برادران عربی-سنی که با ایران و محورش مشکل داشتند! قابل شما رو نداشت! خوش خدمتی ما فراموش نشه لطفا!✋ فلسطینی ها دیگه: از سنگ صدا دراومد از ما نه! دریغ از یه همدردی ساده حتی با مردم ایران! فقط ما موندیم چرا هنوز تو ایران یه عده برای ما دلشون می سوزه و می خواند هنوز قدس رو واسه ما آزاد کنند؟! مهره مار داریم دیگه! هر خیانتی می کنیم، باز خودشونو می خوان فدای ما کنن! 😜 کشورهای اسلامی دیگه: اصلا اسلام چی هست که ما به عنوان یه کشور مسلمون دسته بندی شدیم؟ برو دلت خوشه عمو! پول کجاست؟ اینو بگو! کل دنیا: بی زحمت قیمتا رو بیارید پایین و سوخت هم به مقدار کافی موجود بشه! مرسی! ایران: بازیگران مختلف داره: - هسته سخت نظام: دیدید هر چی از بدعهدی و شرارت آمریکا می گفتیم، درست بود؟ حالا تا انتقام نگیریم، آروم نمی گیریم. این برنامه چند دهه آتیِ ایرانه. - هسته نرم نظام: گل بود به سبزه نیز آراسته شد! - برانداز سخت: آلمان با خاک یکسان شد تا آزاد شد! همه فدای راه آزادی وطن بشن، مهم نیست! البته همه به جز خودم! در حقیقت من باید زنده باشم که بالاخره یکی رو خاکستر ایران حکومت کنه! - برانداز نرم: ایران آزاد بشه اما زیرساختا بمونن! سوریه نشیم! تجزیه نشیم! به امید آزادی و شکوفایی وطن و اقتصاد 3 تریلیون دلاری ایران! - مابقی مردم ایران: در برابر یک زندگی معمولی، ما هیچ! ما نگاه! واقعا چرا؟😐

برای ایران! یک مشخصه منحصر به فرد تاریخ ایران، دوره های مکرر و متناوبِ آشوب و بی ثباتیه! ایران همیشه عرصه تاخت و تازِ خارجی ها بوده! اون زمانیم که نبوده، در جنگ داخلیِ قدرت و براندازی سلسله ها غرق بوده! حالا دیدن این روزها، خیلی خوب توضیح میده که چرا این تاریخ رو داریم! توضیح میده که چرا ایران همیشه آشوب زده و جنگ زده بوده!! صحنه را نگاه کنید! حاکمان فعلی، نیروهای متجاوز خارجی، مخالفین حکومت فعلی!! دیدن همین ها کافیه که بدونیم چرا ایران انقدر متلاطم بوده! و این هم سهم تاریخی ماست! همه اجداد ما مشابه این بساط را دیده بودند و حالا نوبت ما بود ببینیم، که دیدیم! اما بخش شگفت انگیز تاریخ ایران، جریان دیگه ایه که در موازات این بحران ها و اتفاقات همیشه بوده و ایران رو زنده نگه داشته! جریانِ ساکتی از آدم های خوب و نجیب! اهلی! اهل علم! اهل ذوق! هنر! فرهنگ! و زیبایی! برای همینه که ایران با وجود همه اون تاریخ آشوب زده، زیباست! دوست داشتنیه! من ایمان دارم که همین ها روزهای خوب و حال خوب رو خواهند آورد! حتی اگر چه آشوب و دردهای مکرر این سرزمین کهن پایان نیابد!

این چیزایی که میگه آشنا نیست براتون؟! هزینه هنگفت و سرسام آور برای چیزایی که هم قابل پیش بینی و هم قابل پیشگیری بودند! اما تحریک نمیذاره که نشه!🤦‍♂️

براندازی نظام از منظر بازیگران مختلف! حالا که گویا بحث براندازی یا حفظ نظام نقل مجالس مختلف شده، خوبه نظرات بازیگران مختلف درباره براندازی ج.ا. رو مرور کنیم. این نظرات، ساده سازی شده گفتارها و تحلیل های مختلفه که زبان طنز هم داره و البته در عالم واقع، خیلی جدیه و می تونه پیچیده تر باشه! 👈 نظام: راستش هر نظام دیگه ای جای ما بود و این کارای ما رو کرده بود، تا الان خاکسترش هم نمونده بود! اینکه با همه این کارا، ما هنوز سرِ پا هستیم یعنی واقعا خدا با ماست! و وظیفه ما، ادامه همین مسیره! 👈 آمریکا: نظر من الان؟.... یا الان؟ چون نظر من دم به ثانیه بنا به زور لابی های مختلف و مزاج جناب ترامپ، عوض میشه! اما تهش اگر پول و نفت برسه، واقعا خیلی بعدش برای من مهم نیست!! ایران و مردمش کیلو چند؟! 👈 اروپا: اگه ج.ا. بره ولی موج پناهنده ها درست نشه، خیلی عالی میشه واسه ما! اما راستش جز این آرزو، به خدا ما هیچ هم به حساب نمیایم! هی الکی ما رو وارد این مسایل نکنید! ما هنر کنیم، "گیرین لند" رو نگه داریم! 👈 اسرائیل: قبلا میگفتند که سیاست ما ادامه حیات ج.ا. و بزرگنمایی تهدید هلال شیعی بوده تا با اون اعراب عمدتا سنی مذهب رو بترسونیم و متحد خودمون کنیم! اما الان عرب ها ذلیل تر از اونی هستند که نیاز به لولوی ایران داشته باشند! خودشون میاند! از این نظر، تاریخ مصرف ج.ا. تموم شده و ما دیگه یه نظام دوست و عاشق اسرائیل رو تو ایران می خواییم! 👈 روسیه: ج.ا. و نیروهای وابسته اش خدمات زیادی به من کردن! مفت و مجانی! اما اینا که از بشار اسد، عزیزکرده تر نیستند! اینا هم اگه برند، ما منافع خودمونو با نظام بعدی تعریف می کنیم! معامله گری، هنر ماست! 👈 چین: خوبیِ ج.ا.، نفت مفت بود! بعضی اوقاتم میشد با آمریکا، مثل یه کارت بازیش کرد! اما دقیقا بدلیل همین درگیری ج.ا. با آمریکا، خیلی نمی شد مثل همه کشورا تو ایران پروژه تعریف کرد و منفعت اقتصادی گسترده داشت! واسه همین اگه این نظام، بخصوص با دخالت آمریکا بره، اونوقت، زحمتش مال آمریکا شده اما تهش از نظر اقتصادی، ما صاحب ایران میشیم! مثل همه کشورای دیگه دنیا! 👈 اعراب حاشیه خلیج فارس: خوبیه ج.ا. اینه که تا خرخره تو تحریمه و همین باعث شده همه انرژی و پتانسیل های ایران تلف بشه! هر نظامی بیاد که وضعیت رو عوض کنه، تهدیدی برای ماست! بساط ما تو نفت و گاز و گردشگری و تکنولوژی و کلی بیزینس دیگه، ضربه می خوره! خوب! پس بهترین سناریوهای ما برای ایران اینه: یا همین نظام ادامه پیدا کنه اما ضعیف و درمانده و یا ایران آشوب زده به شرطی که آشوبش دامن ما رو نگیره! 👈 کشورهای دیگه: در هر سناریویی، سهم ما یادتون نره! مرسی! 👈 مردم ایران: دسته های مختلف هستند: - هسته سخت نظام: نظام که موندنیه و جاش محکمه! اما اگرم خدای ناکرده براندازی بشه، بازم از علائم آخرالزمانه! و در هر حالتی ما برنده ایم! - هسته نرم نظام: چوب دو سر طلا که میگن، ماییم! خدا به فریادمون برسه! - برانداز سخت: اینا باید برند! به هر قیمتی که شده، بشه! به درک! - برانداز نرم: اینا باید برند! اما ای کاش ایران، لیبی و سوریه و عراق نشه! تجزیه نشه! نفتمون هم مثل ونزوئلا نشه! - رانتخواران: بودن این سیستم که به نفع ماست! اما یادمون باشه که همه نظام های ایران، به یه عده مثل ما نیاز دارند! فواید زیادی برای اهل سیاست داریم! - مابقی مردم ایران: بهت و حیرت واژه کمیه برای این همه درد و رنج برای یک زندگی ساده!! واقعا چرا اینجوری شد؟ً! این چه قسمتی بود؟!

اگر انقلاب 57 نمی شد!! اتفاقات بعد از انقلاب 57، بخصوص برای بسیاری از نسل هایی که بعد از انقلاب 57 به دنیا آمده اند، قابل درک و فهم نیست! ضمنا، فشار اقتصادی و پارادوکس های عجیبی که ج.ا. به نام دین و اسلام داشته، خیلی ها را به این نتیجه رسانده که آن انقلاب و اساسا، هر انقلابی اشتباه است! و حتی یک عده جلوتر رفته، و در دین و حتی وجود خدا تردید کرده اند! حالا بیایید فرض کنید که انقلاب 57 نشده بود و محمدرضاشاه قدرت را رها نکرده بود و یا حداقل همچون پدر خودش، اگر از سلطنت کنار می رفت، پسرش، رضا پهلوی را به سلطنت رسانده بود و ما الان نوه رضاشاه کبیر را به عنوان شاه ایران داشتیم! در این صورت، و با فرض اینکه تجربه ج.ا. وجود نداشته، یک سناریوی وضعیت امروز سیاست و جامعه ایران می توانست اینگونه باشد: (بعد از این سناریو به سه سوال پایانی این متن پاسخ دهید) 👇 رضاشاه، شاهِ شاهان، بهترین رابطه را با ترامپ دارد. ترامپ به ایران سفر کرده و رضاشاه را بهترین دوست خود می داند! حتی خیابانی در تهران به نام ترامپ نامگذاری شده است. برج ترامپ، لوکس ترین برج تهران است. بزرگترین کازینوی خاورمیانه در جزیره کیش برای اوست. ایلان ماسک یکی از کارخانه های تولید تسلا را به ایران آورده. اما علیرغم این دستاوردها و نزدیکی به کانون های قدرت، بسیاری از او راضی نیستند. او به عنوان یک دیکتاتور تمامیت خواه شناخته می شود که فقط رای و نظر خود را قبول دارد! تعداد زیادی از ایرانیان مخالف او در خارج از مرزها، در تبعیدهای خودخواسته یا اجباری به سر می بردند و هر چند هرازگاهی در ضدیت با رژیم او تظاهرات می کنند. در داخل، دستگاه ساواک حتی ساده ترین انتقادات دلسوزانه را با ارعاب و دستگیری مخالفین از بین برده. زندان ها پر است از کسانی که اظهار می کنند به روش های مختلف شکنجه شده اند. ساواک با بازی های اطلاعاتی، اپوزوسیون شاه را به جان هم انداخته است. ساواک همیشه متهم است که این شکنجه ها و روش هایش را از موساد و سیا یاد گرفته. اصلا یک عده می گویند که اسراییل و آمریکا هستند که ساواک را می گردانند، نه شاه! آقای خمینی در تبعید فوت کرده و به عنوان رهبرِ شهیدِ مظلوم شناخته می شود. شهید از آن جهت که همه اعتقاد دارند ساواک او را کشته و او به مرگ طبیعی نمرده و الان همه گوش به فرمان رهبرِ بعدیِ در تبعید، یعنی آیت الله خامنه ای هستند! فضای مجازی پر از اظهارات و سخنرانی های انقلابی و دلسوزانه این سید بزرگوار است که امید قلب همه مردم ایران برای رهایی از این نظام فاسد و دیکتاتوری است. فعالین حقوق بشری از این شرایط بسیار ناراحتند. دولت ترامپ بر خلاف اسلاف خود، اصلا نگاهی به وضعیت حقوق بشر در ایران ندارد و به جای فشار آوردن به رژیم برای به رسمیت شناختن حقوق اولیه منتقدین و آزادی زندانیان سیاسی، فقط به دنبال دوشیدن ایران و رضاشاه است! رضاشاه هم برای راضی کردن ترامپ هر کاری می کند. مثلا رضاشاه در رقابت با اعراب حاشیه خلیج فارس، وعده سرمایه گذاری تریلیون دلاری به ترامپ داده. در سفر اخیر رضاشاه به واشنگتن، ترامپ ده ها جنگنده F35 به ایران فروخته است. اما همه اینها آتش اعتراضات را بیشتر کرده که چرا مملکتی که اینهمه مشکل دارد، باید این همه پول به پای کارخانجات اسلحه سازی آمریکا بریزد؟ ایران بزرگترین قرارداد نیروگاه های هسته ای را با آمریکا امضا کرده و همین باز بر آتش اعتراضات دامن زده که مملکتی که این همه نفت و گاز دارد چرا باید این همه هزینه انرژی هسته ای بکند تا جیب شرکت های آمریکایی پر شود؟ مذهبی ها از برهنگی و رابطه با اسرائیل شاکی هستند و چپی ها از اینکه کشور جولانگاه امپریالیسم است! مردم عادی هم خواسته هایشان در برچسب وابستگی به اینها مصادره می شود تا احتمالا حرف همانی باشد که شاهنشاه می خواهد!! و این ماجراها ادامه دار است... 👆 حالا این یک سناریوی از سناریوهای محتمل بود. سه سوال این که: 1- چقدر احتمال داشت که اگر انقلاب 57 نمی شد، ایران، به شکلی متفاوت از سناریوی بالا اداره شود؟ یعنی مثلا سلطنتی مشروطه می شد که در آن شاه در امور دخالت نکند و ایران با یک نظام پارلمانی مثل انگلیس، با رای مردم اداره شود؟ 2- چقدر احتمال داشت که ایران، رابطه متعادلی با شرق و غرب عالم داشته باشد؟ یا اگر یک نظامِ کاملا متحد آمریکا و اسرائیل داشت، عموم مردم این را بپذیرند و قبول داشته باشند که متحد آمریکا و اسرائیل بودن، برای ایران بهتر است؟ 3- چقدر احتمال داشت که شما یک انقلابیِ دو آتشه نباشید که راه حل همه مشکلات ایران را جز در نابودی سلطنت و شاه نبینید؟ یادتان باشد فرض کنید که انقلاب 57 رخ نداده و پهلوی ادامه یافته! جواب این سه سوال نشان می دهد که مواضع فعلی جامعه ایران (فارغ از نوع موضع سیاسی) آیا احساسی و هیجانی هستند یا مبتنی بر عقلانیت و خردورزی و آموختن از تاریخ. قضاوت با شما!

خارجنامه ششم: مصیبتی به نام احمق ها! تو مهاجرت آدم نیاز به خودشناسی و جامعه شناسی داره! نیاز به درک تفاوتا و ریشه اونا داره! بخصوص وقتی در کشوری باشی که این تفاوتا زیاد باشه و مدام جلوی چشم آدم بیاد! یکی از مدلای خوبی که برای دسته بندی مردم جوامع و شناخت رفتارهاشون دیدم، توسط یک اقتصاددان تاریخ ایتالیایی، به نام چیپولا، در کتاب "قوانین بنیادی حماقت بشر" معرفی شده. یعنی باید یه ایتالیایی باشید تا بتونید چنین کتابی بنویسید! یه ایرانی باید باشید تا بفهمیدش! واقعا مصیبت نامه و دردنامه "احمق" هاست! موجوداتی از اولاد آدم که حتی ابن خلدون، قرن ها قبل هم به صدمات اونا اشاره کرده! به شوخی میشه گفت که انگار ژنی هست در اولاد آدم، به نام ژن حماقت! تو این ویدیو، چهار کاراکتر معرفی شده تو این کتاب رو بررسی کردم، بخصوص "احمق"ها رو و اینکه واقعا کی هستند! بعد هم قوانین هشدارگونه و بیدارباشِ چیپولا به جوامع رو مرور کردم. خلاصه حرف چیپولا اینه که تعداد آدمای احمق و صدمات کار اونا رو نباید دست کم گرفت! اینا می تونن کشورها و نسل ها رو نابود کنن! و برای همین میگه، احمق ها خطرناک ترین موجوداتند! 👈👈 لینک ویدیوی کامل در یوتوب

خارجنامه پنجم: همه پرسی در سوئیس! در دنیایی که تقریبا در همه کشورها، حتی مدعیان دموکراسی، مهمترین مسائل در جمع خصوصی یک گعده سیاستمدار تصمیم گیری می شه که معمولا هم آلوده به کم فهمی، خودخواهی و فساده، یک کشور هست که مدام برای مسایل مختلف همه پرسی برگزار می کنه! از تغییر بندهایی از قانون اساسی گرفته تا حتی جزئی ترین قوانین! جالب که این همه پرسی ها می تونه توسط خودِ مردم و امضا جمع کردن توسط اونا شروع بشه!نه اینکه منتظر سیاستمدارها باشند! اون کشور، سوئیسه! در این ویدیو کمی ساختار سیاسی سوئیس رو با هم مرور می کنیم و بعد در یک همه پرسی واقعی که در روز 30 نوامبر 2025 برگزار شده، شرکت می کنیم تا ببینیم فرآیندش چه جوریه و موضوعاتش چیه. البته ناگزیر به خیلی از مسایل دیگه هم رسیدیم. از آمریکا گرفته تا ایران، از پوشش زنان گرفته تا مساله هدفمندی یارانه ها و خیلی مسایل دیگه که واقعا نشون می ده مردم دنیا و افکارشون چقدر می تونه متفاوت باشه. در پایان هم نتیجه رفراندوم های این روز رو خواهید دید و می تونید قضاوت کنید که آیا سوئیسی ها درست رای دادند یا نه! ویدیو کامل رو می تونید در یوتوب ملاحظه کنید. 👇👇👇 لینک ویدیو

کارت اعتباری و ناهار مجانی! دوستی چند وقت پیش برای من کلیپی از فردی فرستاد که ادعا می کرد که بعد از دو ماه رسیدن به آمریکا تونسته کارت اعتباری با اعتبار 5هزار دلار بگیره! حسرت و تعجب داشت که واقعا یعنی میشه؟ جواب اینکه، درسته! ممکنه بشه و بیراه نیست! اما کارت اعتباری از اون داستاناست که محدودیتش تو ایران واقعا آزاردهنده است! خود من سر اپلای کردن سر همین کارت اعتباری چقدر دردسر کشیدم. اما راحت دادنش تو خارج از ایران در واقعیت، لطف به شما نیست! یه تله است! اونم تله بدهی! این ویدیو رو درست کردم که بگم اون چیزی که اول ممکنه خیلی جذاب باشه، در عمل می تونه یه تله باشه! خیلی تو مهاجرت ما ایرانیا اتفاق میفته! فکر می کنی که اینا چقدر خوبند، بعد می بینی که سرت کلاه رفته! خلاصه حرف اینه که در دنیای سرمایه داری ناهار مجانی وجود نداره! ویدیوی کامل رو در یوتوب ملاحظه کنید: 👇👇👇👇 لینک در یوتوب

نقشه ترامپ برای کریپتوها! از زمان شروع ریاست جمهوری ترامپ، هفته ای نیست که ترامپ و تیمش راجع به کریپتوها حرف نزنند! به نظر میرسه تمام قد و با قدرت، دنبال رشد بازار کریپتوها هستند! این دقیقا برخلاف اون چیزی هست که اسلافش انجام می دادند! حالا بعد از چند ماه…

چرا بیت کوین؟ پیرو ویدئوی قبلی در رابطه با صعود بیت کوین پس از انتخاب مجدد ترامپ، در این ویدئو مختصرا به پس زمینه های اقتصادی ظهور بیت کوین پرداختم و ناچار، کمی بر علیه پول های فیات، بخصوص دلار، بالای منبر رفته ام. 😅 و از این منظر سعی کردم توضیح بدم که چرا…

فقط پارانوئیدها زنده می مانند! دنیای عجیبیه! وقتی همه فکر می کنند پیش بینی اشون درسته و قراره اونجوری بشه که اونا فکر میکنند، یهو دقیقا برعکسش اتفاق میفته! و بعد آرزوها و پیش بینی ها در یک سونامیِ غم انگیز، ویران میشه! این همون چیزی بود که چند روز پیش اتفاق افتاد! قرار بود تا آخر سال بازار کریپتو بترکونه و همه سرمست این حرف های بازار گرمگن بودند که ناگهان اعلام شد، ترامپ خان دوباره می خواد تعرفه چین رو ببره بالا! به جز طلا، اکثر بازارها ریختند! اما بازار کریپتو جوری ریخت که فکر می کردی دیگه کار کریپتوها تمومه! قضیه اش جمع شد و رفت! حمام خون عجیبی بود بازار! اما من تا حد زیادی آماده بودم! آماده برای بقا! چون برای چندمین باره که چنین چیزی رو می بینم! نه فقط تو کریپتو! کلا تو بازارها! این "قوهای سیاه" همیشه هستند! در بزنگاه که فکرشو نمی کنی و انتظارشو نداری، پیداشون میشه و همه چیزو نابود می کنند! واقعا در این دنیای بی ثبات و افتضاح، تنها راه بقا اینه که پارانوئید باشید! خوش خیال و خوش باور نباشید! دنیا رو گل و بلبل فرض نکنید! این درسی بود که خودِ من با هزینه گزاف، اولین بار از بانک مرکزی سوئیس گرفتم! بعدا فهمیدم که همیشه باید برای بدترین سناریو آماده بود! بقا مهمتر از سود زیاد ساختنه! بقا داشتن و سود کم ساختن در بلندمدت، بهتر از سود زیاد ساختن در کوتاه مدت و بعد ناگهان نابودیه! بدیهی به نظر میرسه اما خیلیا در عمل برعکس این عمل می کنند. در این ویدیو، خاطرات خودمو مرور کردم، چند تا کتاب معرفی کردم و در نهایت جواب دادم که در دنیایی به این نایقینی و بی ثباتی، چه جوری میشه هم پارانوئید بود و هم سرمایه گذاری کرد! چه جوری میشه هم ریسک پذیر بود و هم حماقت نکرد! این ویدیو رو می تونید در یوتوب ملاحظه کنید. 👇👇👇👇 https://www.youtube.com/watch?v=XEb1fNAw-HM

در جستجوی دروغ! بعضیا دنبال دروغند! دنبال یه دروغگو که بهشون راه ساده پولدار شدن رو نشون بده، یا بهشون بگه مهاجرت همه اش خوبه، چاپلوسی مدیریتشون رو بکنه، یا بهشون بگه روش های مملکت داری تو رو اصلا دارند در دنیا تدریس می کنند! اینقدر خوب و بی نظیری! این ویدیو درباره یک خاطره مرتبط با این تیپ آدم‌هاست. خاطره ای که یه جورایی مدیون یه کوهنورد باحالم! حرفش کوتاه بود، اما هم درس سرمایه گذاریه، هم مدیریت، و هم مملکت داری! کلا به کار میاد! ویدیوی کامل رو در یوتوب ببینید: 👇👇👇 https://www.youtube.com/watch?v=GoR3nfEyFB0