آثار

پاسخ دفتر آیت الله سیستانی به سؤال درباره متنی که آفریدن انسان‌ها را به امیرالمؤمنین علی (ع) نسبت داده است: «این سخن باطلی است که احدی از علمای شیعه نمی‌گوید و حتی جهّال شیعه هم به آن اعتقاد ندارند و تنها سخت غلات است که خدا خوارشان کند.» ✍ روایتی که در متن آمده تحریفی از روایت کهن‌تری است که خودش چندین تحریر دارد و به افراد مختلفی در زمان‌ها و مکان‌های مختلف منسوب شده است‌. #تفویض @AlAsar_1

اسوه‌های بشریت (۲): امام حسن مجتبی علیه السلام ✍ رسول جعفریان #اسوه‌های_بشریت @Alasar_1

▪️تأملاتی درباره دعای سمات و نظریات مطرح‌شده درباره آن https://deraayaat.ir/samat/ @AlAsar_1

الأصل التلمودي لدعاء السمات الشيخ علي حسن غلوم محاضرة حول دعاء السمات بناء على مقالة «بين تراث دعاء السمات والتلمود البابلي» @AlAsar_1

بررسی_تطبیقی_دعای_سمات_با_نسخه_های_کتاب_مقدس.pdf

تصویر ۲: مقایسه روایت حقائق اسرار الدین با روایت صدوق @AlAsar_1

تصویر ۱: مقایسه روایت تحف العقول با روایت صدوق @AlAsar_1

▪️شاهدی جدید بر هدف‍‌مند بودن تحریف احادیث در تحف العقول در مقاله «نمود مذهب نصیری ابن شعبه حرانی در احادیث تحف العقول و التمحیص» نشان دادیم که اثرات نصیری بودن ابن شعبه حرانی، در برخی احادیثِ دو کتابِ تحف العقول و التمحیص، نمایان است. در مقاله «انتساب‌‌های نادرست در روایات تحف‌العقول» نیز نشان دادیم که در روایاتِ تحف العقول، تحریفات زیادی رخ داده و تعدادی از آن‌ها حاصل ترکیب یا تغییر انتساب است. یکی از تحریفاتی که شناسایی شد، تغییر متنِ روایت منسوب به امام رضا (ع) در مناظره با عمران صابی است؛ بدین صورت که در تحف العقول، کلمه «ابداع» و مشتقات آن، همه‌جا به «توهّم» و مشتقات آن تبدیل شده است. (تصویر ۱) اخیراً شاهد جدیدی یافتیم که هدف‌مند بودن این تحریف را تأیید می‌کند. ابن شعبه حرانی در کتابِ دیگر خود، حقائق أسرار الدین، متنی را به عنوان رسالة التوحید به امام صادق (ع) نسبت داده که بسیار شبیه همان روایت عمران صابی است. (حقائق أسرار الدین، ۲۰۰۶ م، ص۴۴-۴۵؛ ۲۰۱۶ م، ۳۳-۳۴) جالب آن که در این متن نیز همه جا کلمه «ابداع» حذف یا به «اراده» تبدیل شده است. (تصویر ۲) چنان که در تصویر دیده می‌شود در روایت عمران صابی آمده است: «انَّ الْإِبْدَاعَ وَ الْمَشِيَّةَ وَ الْإِرَادَةَ مَعْنَاهَا وَاحِدٌ وَ أَسْمَاءَهَا ثَلَاثَةٌ» اما در متن حقائق أسرار الدین کلمه «الإبداع» حذف و در نتیجه، تعبیر جمع (أسماءها ثلاثة) به مثنی تبدیل شده است (اسمان یجمعهما). در ادامه نیز همه جا کلمه «الإبداع» با کلمه «الإرادة» جایگزین شده یا به کلی حذف شده است. بنابراین با سه تحریر روبرو هستیم: ۱. روایت شیخ صدوق: «ابداع» ۲. روایت ابن شعبه در تحف العقول: «توهم» ۳. روایت ابن شعبه در حقائق اسرار الدین: «اراده» این شاهد جدید تأکید می‌کند که: ۱. روایت شیخ صدوق اصیل‌تر است؛ زیرا: اولاً اگر فرض کنیم در نقل صدوق واژه «ابداع» به علت حساسیت بر این لفظ، جایگزین «اراده» شده است؛ در این صورت معنا نداشت که جمله «إن الإرادة والمشیئة اسـمان یجمعهمـا معـنى واحـد» به جمله «ان الْإِبْدَاعَ وَ الْمَشِيَّةَ وَ الْإِرَادَةَ مَعْنَاهَا وَاحِدٌ وَ أَسْمَاءَهَا ثَلَاثَةٌ» تبدیل شود؛ بلکه می‌بایست از همان جمله لفظ «الإرادة» حذف شده و به جایش «الإبداع» بیاید؛ نه آن که «ابداع» به «اراده» عطف شود و لفظ از مثنی به جمع تبدیل گردد. اما در جهت عکس، چون در اصل متن کلمه «اراده» وجود داشته، امکان جایگزین کردن لفظ «ابداع» با آن وجود نداشته و مجبور شده‌اند تعبیر را از جمع به مثنی تبدیل کنند. ثانیاً شیخ صدوق و منابع او حساسیتی بر لفظ «اراده» نداشته‌اند و بارها آن را به کار برده‌اند؛ بلکه هم در خود این حدیث چند بار لفظ «اراده» به کار رفته و هم در حدیث بعدی که صدوق به همان سند آورده، محور و موضوع اصلی «اراده» است و بارها این کلمه در آن تکرار شده است. (عيون أخبار الرضا، ج۱، ص۱۷۹) در حالی که در حقائق اسرار الدین، تحف العقول و التمحیص، نمونه‌ای از کاربرد لفظ «ابداع» یافت نشد و به خاطر باطنی و پیچیده بودن عقاید ابن شعبه می‌توان برای او حساسیت و انگیزه‌ای در نظر گرفت. ثالثاً ابن شعبه در دو کتابِ خود، متن را به یک صورت نیاورده است؛ بنابراین حداقل در یک نقلِ او تحریف، قطعی است. این نشان می‌دهد که در جانب ابن شعبه یا منابع فرقه‌ای او، انگیزه‌ای برای تحریف لفظ وجود داشته است. ۲. تحریف در تحف العقول اتفاقی نبوده و با هدفی مذهبی سعی شده واژه «ابداع» حذف شود؛ زیرا همین تحریف به گونه‌ای دیگر در حقائق اسرار الدین نیز رخ داده است. ۳. این تحریف به احتمال زیاد از جانب نساخ نبوده؛ چون در هر دو کتاب رخ داده و به خودِ ابن شعبه یا نهایتاً منابعِ فرقه‌ای او بازمی‌گردد. @AlAsar_1

نمود مذهب نصیری ابن شعبه حرانی در احادیث تحف العقول و التمحیص مطالعات فقه الحدیثی، ش۳، ۱۴۰۴ علی عادل زاده عمیدرضا اکبری چکیده نام «حسن بن علی بن شعبه حرانی» (م. نیمه دوم سده ۴ق) از دورۀ صفویه به سبب دستیابی به نسخ وجاده‌ای دو کتاب تحف العقول و التمحیص، درمیان امامیه شهرت یافت. از آن‌جا که دو کتاب تحف العقول و التمحیص به سبک منابع امامیه تألیف شده، به طور طبیعی ابن‌شعبه، امامی‌مذهب انگاشته شده است. در دو دهه اخیر با دسترسی گسترده به کتب نصیریه و از جمله آثاری از ابن‌شعبه مانند حقائق اسرار الدین، جایگاه مهم او در میان نصیریان روشن شد. اگر چه در نگاه اول در روایاتِ دو کتابِ تحف العقول و التمحیص، شواهد روشنی از غلو دیده نمی‌شود، اما با نگاه دقیق‌تر احادیثی در آن دو یافت می‌شود که از میراث غلات است و می‌توان شواهد متعددی از تأثیر نگرش غالیان در این احادیث نشان داد. بنابر این شواهد، ابن‌شعبه در زمان تألیف این دو کتاب، تحت تأثیر آراء پنهان و میراثِ فکری غالیان بوده و در عین­ حال آن دو را به‌عنوان آثار عمومی و نه خاص غالیان نوشته است. @AlAsar_1

بررسی تطبیقی دعای سمات با نسخه‌های مختلف کتاب مقدّس ✍️محمدمهدی سیاهکالی مرادی، ۱۴۰۴ ش. ارتباط میان دعای سمات با کتاب مقدّس از دیرباز بر اهل نظر آشکار بوده است. این مقاله با فرض گرفتن این ارتباط، می‌کوشد کشف کند که آیا متن اصلی عبری کتاب مقدّس مورد توجه دعای سمات است، یا یکی از ترجمه‌های آن. با بررسی پنج عبارت کلیدی از دعای سمات و مقایسه‌ی آن با متن عبری و پنج ترجمه‌ی کتاب مقدّس (به زبان‌های آرامی، سریانی، و عربی) که در قرون اولیه‌ی اسلامی رواج داشتند، این مقاله نتیجه می‌گیرد که دعای سمات با ترجمه‌ی سریانی موسوم به پشیطتا در ارتباط است ... ارائه صوتی همین پژوهش: https://eitaa.com/quran_hadith/1341 @AlAsar_1

گزارشی از احکام ازدواج و طلاق و ارث در ایران ساسانی که با آمدن اسلام برچیده شد 📚سعید نفیسی، تاریخ اجتماعی ایران از انقراض ساسانیان تا انقراض امویان، پارسه، ۱۳۹۰، ص۴۱-۵۲ @AlAsar_1

نقد ادله نقلی صوفیه در اثبات وحدت وجود خانه اندیشه‌ورزان ۱۶ بهمن ۱۴۰۴

▪️مقام کف العباس @Alasar_1

▪️محل خیمه‌گاه محمد حسن مصطفی الکلیدار آل طعمة: در کتب اهل سیره و معاجم آن‌ها از شیعه و سنی و حتی کسانی که بیشتر زندگیشان را وقف تدوین و تألیف درباره واقعه [شهادت] امام حسین (ع) در کربلا کرده‌اند، اسمی از محل خیمه‌گاه حسین (ع) نمی‌یابیم و برای همین گروهی…

📗كربلاء في الذاكرة ✍ سلمان هادي الطعمة 🖨 بغداد، ۱۹۸۸ م. #کتاب @Alasar_1

▪️طلسم جلب محبت این زن‌های بختیاری علی الخصوص خواتین آن‌ها که متعلقات داراب خان بودند برای ما انواع مأکولات از قبیل شیر و ماست و نان و مرغ می‌آوردند؛ دعا و طلسم جهت محبت شوهرهای خود می‌خواستند. به خصوص زن داراب خان که شوهرش تازه عروسی کرده و زن جوان گرفته بود. او بیشتر از سایر زن‌ها به ما التماس می کرد. ما در میان صندوق‌های خود ... بعضی ورق‌های روزنامه پاریس داشتیم. از آن اوراق کهنه روزنامجات پارچه‌پارچه بیرون آورده و در عوض دعا و طلسم به زن‌ها می‌بخشیدیم و به قدری آن‌ها راضی می‌شدند که بعضی سکه‌های قدیمه یا مهر یا عقیق‌هایی که در حفریات بعضی خرابه‌ها پیدا کرده بودند در عوض به ما می‌دادند. آبرومندی و جوانمردی ما اگر چه مقتضی فریب این بیچاره‌ها نبود، اما در مقابل اصرار آن‌ها چاره نداشتیم. 📚بابن و هوسه، سفرنامۀ جنوب ایران، ترجمه: محمدحسن خان اعتماد السلطنة، تصحیح: میرهاشم محدث، دنیای کتاب، ۱۳۶۳، ص۶۴. @Alasar_1

▪️الگوی تحریف اسناد در کتاب المناقب علوی (مناقب عتیق) https://deraayaat.ir/tahrif_manaqib/ #مناقب_عتیق @AlAsar_1

تحریف روایت ابن اسحاق (د. ۱۵۱ ق.) درباره امان‌خواهی ابوسفیان از امام حسن (ع) در کتب مناقب https://deraayaat.ir/ibnishaq/ #مناقب_عتیق #ابن_شهرآشوب @AlAsar_1

▪️شورش «بابیه» و اشتراکی‌گری غالیانه از آموزه‌های شاخص فرقه‌های غالی، نوعی اشتراکی‌گری است که در قالب «حقوق اخوان» بیان می‌شود. (نک‍: عمیدرضا اکبری، نصیریه، تاریخ، منابع و عقاید، ص۴۱۰) در گزارش زیر درباره شورش بابیه، در کنار وحدت وجود، نفی مرگ و نوعی اباحی‌گری، مرامی اشتراکی نیز به بابیان نسبت داده شده که کاملاً شبیه تعالیم غالیان قدیم است: عقاید باب اصالتی نداشت. یک نوع بی‌اعتقادی به وجود خدای یکتا و الحادی که در پوشش پان‌ته‌ایسم فرو رفته بود، اساس آن را تشکیل می‌داد. او می‌گفت هر ذره‌ای در عالم هستی یک خدا به حساب می‌آید و مجموعه تمام جهان نیز خود خدا است؛ نه مظهر و تجلی آفرینش او. به این ترتیب، همه چیز به عقیده او خدا بود؛ یعنی از باب گرفته تا کوچک‌ترین موجود زنده و حقیرترین حشره هم خدا شمرده می‌شدند. به نظر او مرگ حقیقت ندارد و جز یک تغییر شکل کالبد چیز دیگری نیست. فضیلت و تقوی و گناه و نادرستی هم، چون الزاماً از صفات الهی هستند، پس با یکدیگر تفاوتی ندارند و نمی‌توان برای آن‌ها حد و مرزی شناخت. حق مالکیت انحصاری نیز جز به صورت رعایت اصل مساوات همه چیز در بین احباب، نباید وجود داشته باشد. البته واضح است که مقصود او در این باره، فقط مؤمنین بابیه بودند و فقط آن‌ها حق داشتند که مالک باشند و حتی مأذون بودند اموال دیگر کسانی را که ایمان نیاورده‌اند، تصرف نمایند. روی‌هم‌رفته احکام بابیه خیلی ساده بود و بر پایه مادی‌گری و مرام اشتراکی و عدم تفاوت در کلیه اعمال نیک و بد انسان‌ها قرار داشت.  📘خاطرات لیدی شیل، همسر وزیر مختار انگلیس در اوائل سلطنت ناصرالدین‌ شاه، ترجمه حسین ابوترابیان، نشر نو، چاپ دوم، ۱۳۶۸، ص۱۲۹. #نفی_بلایا #اباحی‌گری #وحدت_وجود #حقوق_اخوان @AlAsar_1